Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2014/5066 K.2015/7322

Yukarıda tarih ve numarası yazılı Mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki davacı tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden Daire'ye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

KARAR

Alacaklı tarafından başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takipte, gayrimenkulde kiracı olarak bulunan İ... Tavukçuluk Tarım Yem Nak. Gıd. San. ve Tic. Ltd.

Şti'nin İİK'nun 150/b hükmünce kira paralarını takip dosyasına ödememesi üzerine, ödemediği kira bedelleri miktarınca İİK'nun 356. maddesi kapsamında borçlu konumuna geçtiği ve aleyhine menkul, gayrimenkul hacizleri yapıldığı ve üçüncü kişilerde bulunan alacaklarının haczi için de, 89/1 haciz ihbarları gönderildiği, Üçüncü kişi A...

Yem ...A.Ş tarafından, 89/1 haciz ihbarı üzerine takip dosyasına 220.420,94 TL ödendiği ve bu bedelin 08.08.2011'de alacaklı vekiline 207.283,94 TL olarak ödendiği, kiracı İ... Tavukçuluk Tarım Yem. Nakl. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti'nin şikayeti üzerine İstanbul 7. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2011/1755 Esas ve 2011/1888 Esas sayılı dosyalarında; üçüncü kişilere gönderilen 89/1 haciz ihbarlarının iptaline karar verildiği, İ... Tavukçuluk Tarım Yem. Nakl. Gıda San. ve Tic. Ltd.

Şti'nin bu kararlara dayalı olarak 89/1 haciz ihbarları iptal edildiğinden, üçüncü kişilerden tahsil edilen ve alacaklıya ödenen paraların iadesi için muhtıra çıkartılması talebinde bulunduğu, İcra Dairesi'nce istek kabul edilerek alacaklı vekiline ödenen 207.283,94 TL'nin dosyaya depo edilmesine karar verildiği ve bu miktarın üç gün içinde iade edilmesi için alacaklı vekiline 30.11.2012 tarihli muhtıra çıkartıldığı, alacaklı vekilinin bu muhtıranın ve kararın iptali istemi ile İcra Mahkemesi'ne başvurduğu, Mahkemece işlemde usulsüzlük olmadığı gerekçesiyle şikayetin reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Alacaklı tarafından tahsil edilen paranın iadesi, ancak İİK'nun 40. ve 361. maddelerine göre mümkündür.

İİK'nun 40/2. maddesine göre; bir ilâm hükmü icra edildikten sonra Yargıtay'ca bozulup da aleyhine icra takibi yapılmış olan kimsenin hiç veya o kadar borcu olmadığı kesin bir ilâmla tahakkuk ederse, ayrıca hükme hacet kalmaksızın icra tamamen veya kısmen eski hâline iade olunur. Yine İİK'nun 361. maddesi gereğince; icra dairelerince borçludan fazla para tahsil olunarak alacaklıya verildiği yahut yanlışlıkla bir tarafa para tediye olunduğu hesap neticesinde anlaşılırsa, verilen para ayrıca hükme hacet kalmaksızın o kimseden geri alınır. Ancak, bu hükmün uygulanabilmesi için icra dairesince borçludan fazla para tahsil edilmiş olması ya da yanlışlıkla ödeme yapılmış olması gerekmektedir. Haczin sonradan kaldırılmış olması önceden yapılan kesintileri hükümsüz kılmaz.

Borçlunun usulsüz işlem şikayeti üzerine üçüncü kişilere gönderilen haciz ihbarlarının İcra Hukuk Mahkemesi'nce iptal edilmesi ve hacizlerin bu karar üzerine kaldırılması, İİK 40. veya 361. maddelerindeki koşulların oluştuğunun kabulü için yeterli değildir. Bu nedenle ödenen para ancak genel mahkemede açılacak istirdat davası sonucuna göre geri alınabilir.

Bu durumda icranın iadesine imkan verecek nitelikte kesinleşmiş bir mahkeme ilamı bulunmadığı ve borçludan yanlışlıkla fazla para tahsili de söz konusu olmadığından olayda İİK'nun 40. ve 361. maddelerinin uygulanma yeri bulunmamaktadır. O halde; mahkemece, şikayetin kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile reddi yönünden hüküm tesisi isabetsizdir.