Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2014/5122 K.2015/716

Asliye Hukuk Mahkemesi

DAVA TÜRÜ

Tapu iptali ve tescil

.. ile .. ve müşterekleri aralarındaki tapu iptali ve tescil davasının reddine dair Asliye Hukuk Mahkemesi'nden verilen 19.06.2013 gün ve 208/285 sayılı hükmün Yargıtay'ca incelenmesi davacı tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARŞI OY

Davacı dava dilekçesinde, davalıların mirasbırakanı ... ait 4/13 paylı mülkiyet payı içindeki ¼ miras payını 5000 TL (5.000.000 TL)

bedelle 18.04.1991 tarihli adi yazılı satış senediyle tapu dışı işlemle sattığını, bu bedelin satıcıya ödendiğini, satıcının 3/13 payını daha sonra tapu sicilinde yapılan işlemle kendisine devrettiğini, ancak annesi 'den gelen miras payını devredemeden öldüğünü belirterek; öncelikle üzerinde tapuya kayıtlı paydanki payın 4/39 payının iptaliyle adına tescili, bunun mümkün olmaması halinde ödediği bedelin güncellenmiş değeri olarak 5.000,00 TL'nin yasal faiziyle birlikte mirasçısı olan davalılardan müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalılar vekili, talebin haksız ve zamanaşımına uğradığını savunarak, davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece, sözleşme konusunun tapuda ifa edildiği gerekçesiyle dava reddedilmiş, hükmü, davacı temyiz etmiştir.

Davalı tarafın zamanaşımı savunmasını süresinde cevap dilekçesinde ileri sürmemiş olması ve süresinden sonra yapılan savunmanın genişletilmesine davalı taraf açıkça rıza göstermediğinden; mahkemece zamanaşımı savunmasına değer verilmemiş olmasında bir isabetsizlik yoktur. Kaldı ki, tapu iptal tescil talepleri mülkiyet hakkına dayandığından; zamanaşımı söz konusu değildir.

Ne var ki, davacının davalıların mirasbırakanına pay ve miras payı devri için 1991 yılında 5.000,00 TL ödediği taraflar arasında çekişmesizdir. Bu bedel, hem davalıların mirasbırakanının 3/13 payı için, hem de davalıların mirasbırakanı'den gelen 4/13 pay içindeki ¼ oranındaki miras payı (mirasçılık belgesine göre) için ödenmiştir. Bu durumda adi yazılı pay ve miras payı devir sözleşmesi 'e ait 3/13(=12/52) pay ile 4/52 miras payı için yapılmış olmaktadır.

Mirasçılar dışındaki kişilere yapılmış miras payı devir sözleşmesi ancak borçlandırıcı işlem niteliğiyle geçerlidir. Davacı mirasçı niteliğinde olmadığı ve devir resmi şekilde yapılmadığından miras payı devri tasarrufi işlem olarak sonuç doğurmaz. Bu nedenle mahkemenin tapu iptal/tescil talebini reddetmesi yerindedir.

Davalıların mirasbırakanı aldığı bedel karşılığında üstlendiği devir borcunu yerine getirmediğinden, miras payı devir sözleşmesi uyarınca aldığı bedeli, culpa in conrehende sorumluluğu çerçevesinde Dairemiz uygulaması bakımından da “denkleştirici adalet ilkesi” uyarınca yapılacak hesaplama sonucu, dava tarihinde ulaştığı miktar olarak tazmin borcu altındadır. Davalılar murasçı sıfatıyla bu miktarı müteselsilen ödemekle yükümlüdür.

Ödenen 5.000,000 TL (5.000 TL) içinde hem pay hemde miras payı olduğuna göre; orantılandığında bu miktarın ¼ oranına karşılık gelen 1.250,000 liranın 4/52 miras payı karşılığı olduğu kabul edilmelidir. O halde mahkemece yapılacak iş 18.04.1991 tarihindeki 1.250,000 TL'nin denkleştirici adalet ilkesi uyarınca dava tarihi itibarıyla ulaşacağı miktarı uygun bilirkişi veya bilirkişiler eliyle hesaplattırılması talep miktarı göz önüne alınarak bedele hükmetmek olmalıdır.

Temyiz edilen hükmün açıkladığım yönde işlem yapılmak üzere bozulması gerekir. Değerli Çoğunluğun Onama Kararına açıkladığım nedenlerle katılmıyorum. 16.01.2015