Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2015/6178 K.2016/15933

... ile ... aralarındaki katkı payı ve katılma alacağı davasının kabulüne dair ... .... Aile Mahkemesi'nden verilen ........2014 gün ve 110/616 sayılı hükmün ...'ca incelenmesi davalı vekili tarafından süresinde istenilmiş olmakla; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... vekili, evlilik birliği içerisinde tarafların müşterek çalışması ile edinilen bir adet taşınmaz ve bir adet aracın davalı adına tescil edildiğini belirterek malvarlığının yasal mal rejimi gereğince tasfiye edilip fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ....000.00 TL'nin faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir. Usulüne uygun harcını yatırdıkları ....07.2014 tarihli ıslah dilekçesi ile talep miktarını ....000,00 TL'ye çıkarmıştır. Davalı ... vekili, davacının ev hanımı olduğunu ve malvarlığının edinilmesinde hiçbir katkısının bulunmadığını ileri sürerek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, tapuda devir işlemlerinin tapu kaydı uyarınca .../03/1989 tarihinde yapıldığı, yine dinlenen tanık anlatımları uyarınca davacının ev hanımı olduğu anlaşıldığından davacının dava konusu olan ... nolu daire üzerinde mal rejiminden kaynaklanan her hangi bir alacağının bulunmadığı sonucuna varıldığı, dava konusu olan aracın bilirkişi tarafından dava tarihi itibariyle değeri ....000 TL olarak belirlendiği,

araç yönünden davalı tarafından kullanılan banka kredisinin daha önce kapatılmış olduğu hususu da dikkate alınarak edinilmiş mal kabul edilen dava konusu aracın TMK 236/... maddesi gereğince yarı bedelinin artık değer olarak davacıya ait olduğu kanaatine varılmış ve davanın kabulü ile ....000,00 TL'nin karar tarihinden itibaren faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir. Hüküm, süresi içerisinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

...- Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine, takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. ...- Davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarına gelince; Tasfiyeye konu aracın, bedelinin tamamının ya da bir kısmının kredi ile karşılanması durumunda, kredi veren kuruluşa yapılan geri ödemelerin isabet ettiği dönemden, miktarından ve taksit sayısından hareketle mal rejiminin tasfiyesi sonucunda eşlerin alacak

miktarları belirlenir. 4721 sayılı TMK'nun 202/.... maddesi gereğince edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde yapılan ödemelerde, eşler lehine değer artış payı ve/veya artık değere katılma alacak hakları doğabilecektir. Kredi borcu ödemelerinin bir kısmının mal rejiminin devamı süresince, bir kısmının da daha sonraki tarihlerde yapılmasında, mal rejiminin geçerli olduğu dönemin sonrasına sarkan ödemeler, dava konusu aracın borcu kabul edilerek tasfiye gerçekleştirilir.

Yukarıda açıklandığı gibi iki döneme yayılan kredi borcu ödeme tablosu mevcut olduğunda; öncelikle, mal rejiminin sona erdiği tarihte henüz vadesi gelmediği için ödenmemiş kredi borç miktarının, toplam kredi borcuna oranı bulunur. Sonra bulunan bu kredi borç oranının, aracın toplam satın alım bedeli karşısındaki oranına dönüşümü gerçekleştirilir. Tespit edilen bu oranın, aracın tasfiye tarihindeki(karara en yakın) sürüm(rayiç) değeri ile çarpılmasıyla borç miktarı belirlenir. Bu ilke ve esaslara göre saptanan aracın borç miktarı, tasfiye tarihindeki sürüm değerinden düşüldükten sonra kalan miktar, değer artış payı ve/veya artık değere katılma alacağı hesaplamasında göz önünde bulundurulur.

Buna göre; öncelikle, tasfiyeye konu aracın satın alma bedeli, bunun kredi ile ve varsa kredi dışında eşlerin kendi imkanları ile karşıladıkları miktarlar ve oranları ile tasfiye tarihinde ki sürüm değeri ayrı ayrı belirlenmelidir.

Açıklamalar doğrultusunda hesaplama yapılabilmesi için, iddia ve savunma çerçevesinde, aracın ruhsat ve satın alınma bilgileri, kredi sözleşmesi ve kredi borcu ödeme tablosu dahil finans kuruluşu kayıtları, ihtiyaç duyulması halinde eşlerin malın alınmasında katkı olarak kullandıklarını ileri sürdükleri malvarlıklarına ilişkin sair belgeler bulundukları yerlerden getirtilerek uyuşmazlığın çözümünde göz önünde bulundurulmalıdır. Uyuşmazlığın çözümünde kullanılabilecek değer tespiti, belirleme ve hesaplamaların yapılabilmesi için gerek görülürse konusunun uzmanı bilirkişi veya bilirkişilerden oluşan kuruldan da yardım alınmalıdır.

Somut olaya gelince, taraflar, 30.01.1987 tarihinde evlenmiş; ....06.2011 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün, 04.....2013 tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona ermiştir (TMK 225/son).

Sözleşmeyle başka mal rejiminin seçildiği ileri sürülmediğinden evlilik tarihinden 4721 sayılı TMK’nun yürürlüğe girdiği 01.01.2002 tarihine kadar mal ayrılığı (743 sayılı TKM 170.m), bu tarihten mal rejiminin sona erdiği tarihe kadar ise. edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (4722 sayılı yasanın .... TMK 202/....m). Mal rejiminin tasfiyesinde eşlerin bağlı bulunduğu rejime ilişkin hükümler uygulanır (TMK 179.m).

Tasfiyeye konu araç, eşler arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu ....01.2010 tarihinde davalı adına satın alınmıştır.

Dosya kapsamındaki........ yazısı ve eki tablonun incelenmesinde aracın alımı sırasında bankadan, borçlusu davalı olan ... ay vadeli taşıt kredisi çekildiği ve kredinin ... adet taksitinin mal rejiminin sona erdiği boşanma dava tarihinden sonraya sarktığı anlaşılmaktadır. Ne var ki, davacı lehine yapılan hesaplamada bu husus gözetilmeksizin aracın kredi borcunun tamamı evlilik birliği içinde ödenmiş gibi hesap yapılıp alacağa hükmedilmiştir. Mahkemece, yukarıda belirtilen ilkeler ışığında oranlama yapılarak banka kredisinin mal rejimi sona erdikten sonra ödenen kısmı aracın borcu olarak tasfiyede dikkate alınıp artık değerin tespit edilmesi ve davacı lehine katılma alacağı hesaplanması gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.