Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2015/8261 K.2015/19585

V.. P.. ile R.. Ö.. aralarındaki katkı payı davasının kabulüne dair Bursa 4. Aile Mahkemesi'nden verilen 13.02.2015 gün ve ... sayılı hükmün duruşma yapılması suretiyle Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenilmiştir. Dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve duruşma için 03.11.2015 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti. Duruşma günü temyiz eden davacı vekili Av. B.. Y.. geldi. Karşı taraftan kimse gelmedi. Duruşmaya başlanarak temyiz isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan ve hazır bulunanların sözlü açıklaması dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı V. vekili, evlilik birliği öncesi davacı adına iken evlilik içinde davalıya devredilen ... parselle ilgili yasa gereği şimdilik 5.000 TL'nin yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiş, harcını da tamamladığı 20.01.2015 tarihli dilekçe ile talebini 150.000 TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı vekili, davalının da davacıya ait şirkette çalıştığını, yan şirketler kurarak desteğini sürdürdüğünü, aileden de geliri olduğunu açıklayarak davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın kabulü ile 150.000 TL katılma alacağının karar tarihinden geçerli yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesi üzerine hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Maddi olayları ileri sürmek taraflara, hukuki nitelendirme yapmak ve uygulanacak kanun maddelerini belirlemek hakime aittir (6100 sayılı HMK 33. m). İddianın ileri sürülüş şekline göre dava, artık değere katılma alacağı isteğine ilişkindir.

Mal rejiminin devamı süresince, bir eşin sahip olduğu edinilmiş malda, diğer eşin artık değerin yarısı oranında katılma alacak hakkı vardır. Artık değere katılma alacağı; eklenecek değerlerden (TMK 229.m) ve denkleştirmeden (TMK 230.m) elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere, eşin edinilmiş mallarının (TMK. 219.m) toplam değerinden, bu mallara ilişkin borçlar çıktıktan sonra kalan artık değerin (TMK 231 .m) yarısı üzerindeki diğer eşin alacak hakkıdır (TMK 236/1.m). Katılma alacağı Yasa'dan kaynaklanan bir hak olup, bu hakkı talep eden eşin gelirinin olmasına veya söz konusu mal varlığının edinilmesine, iyileştirilmesine ya da korunmasına katkıda bulunulmasına gerek yoktur.

..//..

Artık değere katılma alacak miktarı hesaplanırken, mal rejiminin sona erdiği sırada mevcut olan malların, bu tarihteki durumlarına göre, ancak tasfiye tarihindeki sürüm (rayiç) değerleri esas alınır (TMK 227/1, 228/1. 232 ve 235/1. m). Yargıtay uygulamalarına göre, tasfiye tarihi karar tarihidir.

Belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kimse, iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. Eşlerden hangisine ait olduğu ispat edilemeyen mallar onların paylı mülkiyetinde sayılır. Bir eşin bütün malları, aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal olarak kabul edilir (TMK 222. m)

Yukarıdaki değer tespiti, belirleme ve hesaplamaların yapılabilmesi için gerek görülürse konusunun uzmanı bilirkişi veya bilirkişilerden de yardım alınmalıdır.

Somut olaya gelince; eşler, 12.05.1990 tarihinde evlenmiş, 05.05.2009 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün, kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona ermiştir (TMK 225/son).

Sözleşmeyle başka mal rejiminin seçildiği ileri sürülmediğinden evlilik tarihinden 4721 sayılı TMK'nun yürürlüğe girdiği 01.01.2002 tarihine kadar mal ayrılığı (743 sayılı TKM 170.m), bu tarihten mal rejiminin sona erdiği tarihe kadar ise, edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (4722 sayılı yasanın 10, TMK 202/1.m).

Tasfiyeye konu ... ada 2 parselde 1 numaralı dubleks mesken, eşler arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu 21.08.2002 tarihinde satın alınarak, davalı eş adına tescil edilmiştir. Mal rejiminin tasfiyesinde eşlerin bağlı bulunduğu rejime ilişkin hükümler uygulanır (TMK 179.m).

1- Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller Mahkemece takdir edilerek karar verildiğine, takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki diğer temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2- Mahkemenin verdiği karar sonrası davacı vekili tarafından peşin ve ıslahla yatırılan harçla ilgili tavzih isteğinde bulunulmuş, Mahkeme bu talebin Yargıtay tarafından değerlendirilmesi gerektiğini açıklamıştır. Gerçekten de Mahkemenin verdiği harçla ilgili hüküm bölümünün hatalı olduğu ve düzeltilmesi gerektiğine ilişkin talep temyiz niteliğinde olup Yargıtay tarafından incelenmesi gerekmektedir.

Mahkemece, alınması gereken 10.246,50 TL karar ve ilam harcından peşin ve ıslahla birlikte alınan toplam 2.550,25 TL.nin indirilerek eksik olan 7.696,25 TL.nin davalıdan alınmasına karar verilmiş ise de, davacının davasının 150.000 TL olarak tümüyle kabulüne karar verildiğinden, davacı tarafın yatırdığı 2.550,25 TL harcın da davalıya yükletilmesi gerektiği gözden kaçırılmıştır. Mahkemece bu harcın yargılama giderleri içinde davalıya yükletilmesi mümkündür.

Davacı vekilinin peşin ve ıslahla tamamlanan toplam 2.550,25 TL peşin harca ilişkin temyiz itirazı bu bakımdan yerinde olup hükmün bu yönden bozulması gerekli ise de, yapılan bu yanlışlığın giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden 6100 sayılı HMK'nun ek Geçici 3. maddesi yollaması ile 1086 sayılı HUMK'nun 438/7. maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.