Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2017/1143 K.2017/3784

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup hükmün ilgili baba ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü: Davacı vekili dava dilekçesinde; ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 25.06.2012 tarih 2012/364 Esas 2012/393 Karar sayılı ilam ile 14.06.2012 doğumlu ... 'in velayetinin müvekkiline verildiğini, ... 'in aile ve arkadaş çevresinde '' ... '' ismiyle bilinmekte ve tanınmakta olduğunu, küçüğün de adını böyle bildiğini ,bu aşamada karşıklığa yol açmamak için küçük '' ... '' olan adının '' ... '' olarak düzelmesini istemiş; mahkemece, çocuğun isminin " ... ” olarak değiştirilmesine karar verilmiş, kararı ilgili baba ... temyiz etmiştir.

Olayları açıklamak taraflara, hukuki nitelendirme hakime aittir. Başka bir ifade ile mahkeme, olayların davacı tarafından yapılan hukuki tavsifi ile bağlı olmayıp, olay ve olguların hukuki tavsifini kendisi tayin eder (HMK. m. 33). Dava dilekçesinde anlatılan olaylara göre, dava.

Türk Medeni Kanunu'nun 27'nci maddesinde yer alan "haklı sebeple adın değiştirilmesi" değil; çocuğa konulacak isim konusunda eşlerin uyuşmazlığa düşmeleri sebebiyle, hakimin müdahalesi isteği niteliğindedir. Çocuğa ad koymak, velayet kapsamında ana ve babaya ait bir hak ve yükümlülüktür.

(TMK. m. 339/son) Türk Medeni Kanunu'nun 195'nci maddesine göre, evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmemesi veya evlilik birliğine ilişkin önemli bir konuda uyuşmazlığa düşülmesi halinde eşler ayrı ayrı veya birlikte hakimin müdahalesini isteyebilirler. Hakim, eşleri yükümlülükleri konusunda uyarır; onları uzlaştırmaya çalışır ve eşlerin ortak rızası ile uzman kişilerin yardımını isteyebilir.

Çocuğa konulacak isim konusunda eşler uyuşmazlığa düştüklerine göre, sorun, Türk Medeni Kanunu'nun 195'nci maddesi çerçevesinde çözülecektir. Bu hüküm, Türk Medeni Kanunu'nun "aile hukuku" başlılığını taşıyan ikinci kitabı içinde yer almaktadır.

4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usulü Hakkındaki Kanunu'nun 4/1'nci maddesi gereğince, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun üçüncü kısmı hariç ikinci kitabında yer alan aile hukukundan doğan dava işlerde aile mahkemeleri görevlidir. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir ve mahkemenin görevli olması dava şartıdır. (HMK. m. 114/1-c) Dava şartlarının mevcut olup olmadığı mahkemece re'sen gözetilir.

(HMK. m. 115/1) O halde, işin aile mahkemesinin görevine girdiği nazara alınarak, aile mahkemesi tarafından yapılması gerektiğinden görevsizlik kararı verilmesi gerekirken bu isteğin esastan incelenerek davanın kabulüne karar verilmesi usul ve yasaya uygun düşmemiştir.