Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2017/15863 K.2020/3293

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Küçükçekmece 1. İcra Hukuk Mahkemesi hükmüne karşı, davalı üçüncü kişi vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması sonunda İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, bu kez davalı üçüncü kişi vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyizi üzerine Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı alacaklı vekili, borçlu aleyhine başlattıkları icra takibinde alacağın tahsili amacı ile davalı üçüncü kişi Bankaya 89/1 haciz ihbarnamesi gönderildiğini, Bankanın borçlunun tespit ettikleri hesabına bağlı 46.200,00 TL bakiyeli vadeli mevduatının olduğu, bu bakiyenin borçludan olan kredi alacağı nedeniyle Bankaya rehinli olduğunun bildirildiğini, üçüncü kişi tarafından yapılan istihkak iddiasının haksız olduğunu, haczedilen paranın borçluya ait olduğunu belirterek, davanın kabulünü talep etmiştir.

Davalı üçüncü kişi vekili, müvekkili Banka ile borçlu arasında ticari kredi, rehin, teminat ve mevduat sözleşmesi bulunduğunu, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddiaların hukuka aykırı ve mesnetsiz olduğunu bu nedenlerle, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, davalı Banka tarafından kredi alacağına ilişkin belgelerin dosyaya sunulmaması nedeni ile davalı Bankanın, rehin iddiasının yerinde olmadığı gerekçeleri ile davanın kabulüne karar verilmiş, davalı üçüncü kişinin istinaf talebi üzerine Bölge Adliye Mahkemesi’nce kararın usul ve esas bakımından hukuka uygun olduğu gerekçesi ile istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiş, karar davalı üçüncü kişi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Maddi olayları ileri sürmek taraflara, hukuki nitelendirme yapmak ve uygulanacak kanun maddelerini belirlemek hakime aittir (6100 sayılı HMK 33. m).

Borçlunun üçüncü kişi bankadaki mevduat alacağı, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 106/2. maddesi gereğince menkul hükmündedir. Bankadaki mevduat, menkul haczi gibi icra müdürlüğünce bankaya yazılacak yazı ile haczedilebileceği gibi, İİK'nin 89. maddesine uygun olarak düzenlenen haciz ihbarnamesi ile de haczedilebilir. Bu takdirde İİK'nin 89. ve bunu izleyen maddelerde yazılı hukuki sonuçlar doğar.

İİK'nin 89. maddesi uyarınca gönderilen haciz ihbarnamesine karşı üçüncü kişi bankanın, borçluya ait mevduat hesabı üzerinde rehin hakkının olduğunu ileri sürmesi, haciz ihbarnamesine itiraz niteliğinde olup, alacaklı İİK'nin 89/4. maddesi uyarınca üçüncü kişinin cevabının aksini icra mahkemesinde ispat ederek üçüncü kişinin İİK'nin 338/1. maddesi hükmüne göre cezalandırılmasını ve ayrıca tazminata mahkum edilmesini isteyebilir (HGK'nin 28.3.2012 tarih ve 2011/12-849-242 sayılı kararı).

Üçüncü kişinin haciz müzekkeresine karşı mevduat hesabı üzerinde rehin hakkı bulunduğunu ileri sürmesi ise, İİK'nin 96/1 uyarınca istihkak iddiası niteliğinde olup, icra müdürünün istihkak prosedürünü düzenleyen İİK’nin 96-97 maddelerinde yazılı kurallara göre işlem yapması gerekir.

Somut olayda, borçlu şirketin hesaplarında bulunan paraların haczi için davalı 3. kişi Bankaya 89/1 haciz ihbarnamesi gönderildiği, Banka tarafından verilen cevapta, borçlu şirketin Sultanhamam Mısır Çarşısı şubesi nezdinde 196505842855 numaralı ve 62617022 numaralı hesaba bağlı 46.200,00 TL bakiye vadeli mevduatının tespit edildiği, tespit edilen bakiyenin borçludan olan kredi alacağı nedeniyle bankalarına rehinli olduğu, haciz şerhinin bankanın rehin takas, mahsup hakkından sonra gelmek üzere kayıtlarına işlendiği bildirilmiştir.

Buna göre, İcra Müdürlüğünce, Bankaya gönderilen 89/1 haciz ihbarnamesi üzerine Bankanın hesap üzerinde rehin hakkını ileri sürmesi, haciz ihbarnamesine itiraz mahiyetinde olup, bu itirazın İİK. 89. maddede düzenlendiği şekilde çözümlenmesi gerekir. Açıklanan nedenlerle istihkak davasının reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsizdir.