Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2017/6968 K.2018/1815

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı ... dava dilekçesinde, evlilik birliği içinde doğan...yönünden soybağının reddine karar verilmesini istemiş, 12.05.2015 tarihli dilekçesi ile de davadan feragat etmesi nedeniyle mahkemece davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmesi üzerine davacı, davadan feragat esnasında iradesinin sakatlandığı gerekçesi ile hükmü temyiz etmiştir. Dava, 4721 Sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 286 ve devamı maddelerinde düzenlenen baba tarafından çocuk ve anne aleyhine açılan soybağının reddi davasıdır.

Davadan feragat, davacının açmış olduğu davada talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir (6100 sayılı HMK m. 307). Feragat, davacının mahkemeye hitaben tek taraflı, açık bir irade açıklaması ile gerçekleşir. Feragat, kesin hüküm gibi sonuç doğurur ve irade bozukluğu hâllerinde, feragatın iptali istenebilir (HMK m. 311/1-2. cümle. Kuru, B.:Hukuk Muhakemeleri Usulü, 6.Baskı, Cilt:IV, İstanbul 2001, sahife:3646 vd.).

Davacının davadan feragatı halinde davanın reddine karar verilmesi gerekeceği şüphesizdir. Bu itibarla mahkemenin bu yöndeki gerekçesi kural olarak doğrudur. Ne var ki, somut olayda davacı feragat nedeniyle reddine karar verilen davada, hile ve kandırma nedeniyle iradesinin fesada uğratılarak böyle bir beyanda bulunmasının sağlandığını öne sürerek kararı temyiz etmiştir.

Başka bir anlatımla, feragat beyanının irade fesadı nedeniyle geçersiz olduğu iddiasıyla bu beyanın feshi ile soybağının reddi hakkında karar verilmesini talep etmiştir. Bu gibi durumlarda yapılması gereken, feragatin geçersizliği iddiasının hadise olarak aynı mahkemede görülüp, sonuçlandırılmasıdır.

Tüm bu açıklamalara göre, mahkemece öncelikle yapılacak iş, Türk Borçlar Kanunu'nun 30. vd. maddelerinde belirtilen irade fesadı hallerine dayanıldığına göre, bu husustaki iddianın ilgili hükümler çerçevesinde ve gerektiğinde taraf delilleri toplanarak hadise olarak incelenmesi, feragat beyanının dayanılan sebeplerle geçersiz olup olmadığının tespiti ile oluşacak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekir.