Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2017/9958 K.2019/4328

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemenin görevsizliğine karar verilmiş olup hükmün davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacılar vekili, davacıların gerçek babası ... olmasına rağmen nüfusta ... çocukları olarak tescil edildiklerini bildirerek davacıların baba yönünden nüfus kaydının düzeltilmesini istemiştir. Dava.

Adana 5 Asliye Hukuk Mahkemesinde açılmış, Mahkemenin 2013/694 Esas sayılı dosyası ile açılan davada davacıların talebinin baba ile soy bağı kurulmasını da içerdiği, bu nedenle aile mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilerek dosya Aile Mahkemesine gönderilmiştir.

Aile Mahkemesi ise, davanın Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 36. maddesi gereğince nüfus kaydının düzeltilmesine yönelik bir dava olduğu, yargı yeri olarak asliye hukuk mahkemesinin belirlendiği, Mahmut'un davacıların annesi ile evlendikten sonra çocukların Mahmut'un hanesine sehven kaydedildiğinin iddia edildiği, baba Mahmut'un öldüğü, nesebin reddi yapılamadan babalık davası açılamayacağı, davacının iddiası göz önüne alınarak sehven yapılan kayıt nedeniyle baba adının tashihi davası açıldığı gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiştir.

Hüküm davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyada mevcut nüfus kayıtlarına göre, davacıların babası olarak görünen ... ile anne Zeliha'nın 15.05.1978 tarihinde evlendikleri, 26.02.1964 doğumlu davacı ...'ın 15.03.1979 tarihinde, 12.05.1966 doğumlu davacı ...'ın ise 16.05.1978 tarihinde tescil edildiği anlaşılmaktadır.

Bir davada maddi olguları ileri sürmek taraflara, ileri sürülen maddi olguların nitelendirilmesi hakime aittir. Davacılar bu dava ile gerçek babaları ... olduğu halde, nüfus kaydında ... çocuğu imiş gibi tescil edildiklerini bildirerek, nüfus kaydındaki baba adının iptali ile gerçek babaları olan ... olarak düzeltilmesini istemişlerdir. Görüldüğü gibi davacının birbiriyle bağlantılı iki ayrı davası vardır. İlki biyolojik olarak ... çocukları olmayan davacıların, yanlış beyan ile hatalı olarak ... çocukları olarak tesciline ilişkin kaydın iptali (nüfus kaydının düzeltilmesi), ikincisi ise babalığın tespiti davasıdır.

Bilindiği üzere, çocukla ana arasındaki soybağı doğumla; baba arasındaki soybağı ise, ana ile evlilik, tanıma ve hakim hükmü ile kurulur. (TMK'nin mad. 282/1-2) Evlilik devam ederken veya evliliğin sona ermesinden başlayarak 300 gün içinde doğan çocuğun babası kocadır. (TMK'nin mad. 285/1)

Bu halde, çocukla baba arasındaki soybağı, çocuğun evlilik içinde doğması ile kendiliğinden kurulur. Bu durumda koca; karısının doğurduğu çocuğun kendisinden olmadığını ileri sürerek ana ve çocuğa karşı, soybağının reddi davası açabilir. Çocuk da dava hakkına sahiptir. Bu dava ana ve kocaya karşı açılır.

Eldeki davada çocuklar evlilik birliğinde doğmamış, davacıların annesi Zeliha ile Mahmut 1978 tarihinde evlenmiş ve bu tarihten sonra davacılar tescil edilerek baba ile soybağı kurulmuş ise de, burdaki soybağının kurulması TMK'nin 282/1-2 mad. kapsamında değildir. Çünkü olayda anne çocukların biyolojik babası ile evlenmemiş, başka kişi ile evlenmiş ve yanlış beyana bağlı olarak davacılar annenin evlendiği kişinin çocukları gibi tescil edilmiştir.

Bu nedenle de davacıların mevcut kaydının iptaline ilişkin istemleri nüfus kaydının düzeltilmesidir.

Evlilik haricinde doğan çocukla baba arasındaki soybağı hakim hükmüyle de kurulabilir. Bunu sağlayan dava ise babalık davasıdır. (TMK'nin mad. 301). Bu dava, ana ve çocuk tarafından babaya, baba ölmüş ise mirasçılarına karşı açılır. Davacıların açtığı ikinci dava da babalık davasıdır.

Soybağına ilişkin hükümler 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 282. maddesi ve devamında düzenlenmiş olduğundan, 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun'un 4. maddesine göre, görevli mahkeme, aile mahkemesidir.

Aile mahkemesi kurulmayan yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca belirlenen asliye hukuk mahkemelerinde davanın aile mahkemesi sıfatı ile görülüp karara bağlanması gerekir.

Yukarıda açıklanan hususlar dikkate alındığında soybağı davaları ile nüfus düzeltim davaları arasında davanın tarafları, dava açma süresi ve ispat kuralları bakımından ciddi ayrımlar bulunduğu açıktır. Bir davada olayları açıklamak taraflara, hukuki niteleme hakime aittir.

Birinci dava; gerçeğe aykırı olarak nüfus kütüğünde gerçek babası yerine, ... nüfusuna onun çocukları olarak hatalı şekilde tescil edilen davacıların, bu hatalı kaydın düzeltilmesi istemine ilişkin olup, 5490 ayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 36/1-a maddesinde, nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davalarının düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmi dairenin göstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdeki görevli asliye hukuk mahkemesinde açılacağı hükme bağlandığından.

Mahkemece, davacıların ... üzerindeki nüfus kayıtlarının iptali istemine ilişkin davanın tefriki ile asliye hukuk mahkemesinde bakılmak üzere görevsizlik kararı verilerek, eldeki davaya babalık davası olarak bakılıp nüfus kaydının düzeltilmesi davasının sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yerinde olmayan gerekçe ile babalık davası yönünden de görevsizlik kararı verilmesi doğru görülmemiştir.