Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2018/10108 K.2019/10334

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada bozma üzerine yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olup hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Dava, çaplı taşınmaza el atmanın önlenmesi ve ecrimisil istemine ilişkindir.

Mahkemece verilen kısmen kabul kararının davacı tarafından temyizi üzerine 1. Hukuk Dairesinin 02.12.2014 tarihli ve 2014/20436 Esas, 2014/18776 Karar sayılı ilamı ile karar “davada ileri sürülen istekler bakımından davacı ... İdaresinden başvurma harcı ile peşin harcın tahsil edilmesi, bu gereklilik yerine getirildiği takdirde davaya devam edilmesi gerekirken, anılan husus gözardı edilerek işin esası hakkında hüküm kurulması doğru değildir.” denmekle bozulmuştur.

Bozma üzerine yapılan yargılama sonunda Mahkemece, süresinde harç eksikliği tamamlanmadığı gerekçesiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir. Hüküm, süresinde davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Harçlar Yasası'nın 30 ve 32. madde hükümleri gereğince, harca tabi bir davada harç tamamlatılmadan davanın esasına girilemez, ancak bu eksikliğin giderilmesi için ilgili tarafa süre verilmelidir. Mahkemece davacıya harcı tamamlaması için usulüne uygun olarak süre tanınması, yatırılması gerekli harcın miktarının hesaplanarak ilgili muhtıraya derc edilmesi, harcın yatırılması halinde işin esasına girilerek olumlu ya da olumsuz bir karar verilmesi, harcın belirlenecek süre içerisinde yatırılmaması halinde ise Harçlar Yasası'nın 30. maddesi gereğince, dosyanın, işlemden kaldırılıp (HMK. 150 mad.), yasal süresi içinde yenilenmediği takdirde açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekir.

Somut olayda ise, 11.05.2015 tarihli duruşma tutanağının 4 nolu bendinde, "Davacı tarafa dava tarihi itibariyle başvurma harcı ile nisbi peşin harcı yatırmak üzere HY'nin 30 maddesi gereğince bir ay kesin süre verilmesine,aksi takdirde HMK 150. maddesi gereğince süre bitiminden itibaren dosyanın işlemden kaldırılacağının ihtarına (ihtar edildi)" şeklinde ara kararı verildiği, buna göre Mahkemece, davacının yatırması gereken harç miktarının belirlenmediği, bu konuda davacı tarafa ödev yüklenmediği görülmektedir.

Kaldı ki, usulüne uygun verilen süre içerisinde harcın tamamlanmaması halinde Harçlar Kanunu'nun 30. maddesi ve HMK'nin 150. maddesi uyarınca dosyanın işlemden kaldırılıp, yasal süre içerisinde yenilenmediği takdirde, davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken, dosya işlemden kaldırılmadan 16.09.2015 tarihinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş olması da doğru değildir.

Hal böyle olunca; davacının yatırması gerektiği harç miktarı hesaplanıp davacı tarafından 14.09.2015 tarihinde yatırılan harç gözönünde bulundurularak varsa eksik harcın tamamlanması, aksi halde davaya devam edilerek işin esası hakkında karar verilmesi gerekirken hatalı değerlendirme ile yazılı şekilde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.