Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2018/1043 K.2018/10503

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı ... Uğurlu vekili, evlilik birliği içinde edinilen taşınmaz nedeniyle 25.000,00 TL alacağın tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, taşınmazın davalının adına kayıtlı olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Maddi olayları ileri sürmek taraflara, hukuki nitelendirme yapmak ve uygulanacak kanun maddelerini belirlemek hakime aittir (6100 sayılı HMK m. 33). İddianın ileri sürülüş şekline göre dava, artık değere katılma alacağı isteğine ilişkindir.

Mal rejiminin devamı süresince, bir eşin sahip olduğu edinilmiş malda, diğer eşin artık değerin yarısı oranında katılma alacak hakkı vardır. Artık değere katılma alacağı; eklenecek değerlerden (TMK m. 229) ve denkleştirmeden (TMK m. 230) elde edilen miktarlar da dahil olmak üzere, eşin edinilmiş mallarının (TMK m. 219) toplam değerinden, bu mallara ilişkin borçlar çıktıktan sonra kalan artık değerin (TMK m. 231) yarısı üzerindeki diğer eşin alacak hakkıdır (TMK m. 236/1). Katılma alacağı Yasa'dan kaynaklanan bir hak olup, bu hakkı talep eden eşin gelirinin olmasına veya söz konusu mal varlığının edinilmesine, iyileştirilmesine ya da korunmasına katkıda bulunulmasına gerek yoktur.

Artık değere katılma alacak miktarı hesaplanırken, mal rejiminin sona erdiği sırada mevcut olan malların, bu tarihteki durumlarına göre, ancak tasfiye tarihindeki sürüm (rayiç) değerleri esas alınır (TMK m. 227/1, 228/1, 232 ve 235/1). Yargıtay uygulamalarına göre, tasfiye tarihi karar tarihidir.

Belirli bir malın eşlerden birine ait olduğunu iddia eden kimse, iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. Eşlerden hangisine ait olduğu ispat edilemeyen mallar onların paylı mülkiyetinde sayılır. Bir eşin bütün malları, aksi ispat edilinceye kadar edinilmiş mal olarak kabul edilir (TMK m. 222).

Yukarıdaki değer tespiti, belirleme ve hesaplamaların yapılabilmesi gerek görülürse konusunun uzmanı bilirkişi veya bilirkişilerden de yardım alınmalıdır.

Somut olaya gelince; eşler, 05.09.2006 tarihinde evlenmiş, 15.10.2009 tarihinde açılan boşanma davasının kabulüne ilişkin hükmün, 19.12.2012 tarihinde kesinleşmesiyle boşanmışlardır. Mal rejimi boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona ermiştir (TMK m. 225/son). Sözleşmeyle başka mal rejiminin seçildiği ileri sürülmediğinden evlilik tarihinden mal rejiminin sona erdiği tarihe kadar edinilmiş mallara katılma rejimi geçerlidir (4722 sayılı yasanın m. 10, TMK m. 202/1). Mal rejiminin tasfiyesinde eşlerin bağlı bulunduğu rejime ilişkin hükümler uygulanır. (TMK m. 179).

Yukarda açıklanan yasal düzenleme ve ilkeler uyarınca yapılan incelemede;

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacının tasfiye konusu taşınmazın harici satış sözleşmesi ile alındığını iddia ettiği, davalının da savunmasında taşınmazın alındığını kabul ettiği, eşler arasında edinilmiş mallara katılma rejiminin geçerli olduğu dönemde düzenlenen 26.12.2007 tarihli noter senedine göre.

Şaban Ergun Erten ile davalı eş Şaban Uğurlu'nun tasfiyeye konu 185 ada 1 parsel 9 nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmaz ve 8 nolu depo için satış vaadi sözleşmesi imzaladıkları, satış bedeli olarak 28.000,00 TL'nin peşin, 13.000,00 TL kredi borcu olmak üzere toplam 41.000,00 TL düzenlendiği, noksan ikmali ile gelen tapu kaydına göre de, davalı eş Şaban Uğurlu'nun taşınmazı ...'den 18.07.2013 tarihinde satın aldığı, 19.07.2013 tarihinde 3. kişiye sattığı anlaşılmaktadır.

O halde, Mahkemece, satış vaadi sözleşmesine göre taşınmazın bedelinin evlilik birliği içinde ödendiği anlaşıldığından taşınmazın evlilik birliği içinde edinildiğinin kabul edilerek, iddia ve savunma çerçevesinde delilleri toplayıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, delillerin hatalı değerlendirilerek yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuş, bozmayı gerektirmiştir.