Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2018/12267 K.2019/114

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonucunda Mahkemece verilen davanın reddine dair kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 29.03.2018 tarihli ve 2017/8589 Esas, 2018/10223 Karar sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmişti. Davacı vekili tarafından süresinde kararın düzeltilmesi istenmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Dava dilekçesinde; Türk Hava Kurumu Denizli Şubesinin 2006 ila 2010 yılları arası yönetim kurulu üyesi olan davalıların Yardım Toplama Kanunu ve Yönetmeliğinde belirtilen oranların üzerinde gider yapıldığı gerekçesi ile toplam 194.091,44 TL'nin yasal faizi ile tahsili istenmiş; Mahkemece, davanın ispat edilemediği gerekçesi ile reddine dair verilen kararın davacı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce verilen onama kararının davacı vekili tarafından düzeltilmesi istenildiğinden dosya yeniden incelenmiştir.

Dava, 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu'nun 24.maddesi gereği yardım toplama sebebi ile giderlerin brüt gelirin %10 oranını geçemeyeceğinden bu oranın üzerinde gider yapan davalılardan kanuni oranı aşan miktarların tahsili istemine ilişkindir.

2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu'nun "Yardım toplama faaliyetinin giderleri" başlıklı 24.maddesinin birinci fıkrasına göre; makbuzla, belirli yerlere kutu koymak veya bilgileri otomatik ya da elektronik olarak işleme tâbi tutmuş sistemler kullanmak suretiyle, bankalarda hesap açtırarak, yardım pulu çıkararak yardım toplama şekillerinde giderlerin, brüt gelirin yüzde onunu; eşya piyangosu düzenleyerek, kültürel gösteriler tertipleyerek, sergiler açarak,

spor gösterileri, gezi ve eğlenceler düzenleyerek yardım toplama hallerinde ise giderlerin, brüt gelirin yüzde kırkını geçemeyeceği, maddenin ikinci fıkrasında ise giderlerin gösterilen oranları geçmesi halinde aradaki farkın, haklı nedenler olmadıkça, sorumlu kurul üyelerine ödettirileceği düzenlenmiştir.

Yine aynı Kanunun 6.maddesi gereği kişi ve kuruluşların, yetkili makamdan izin almadan yardım toplayamayacakları, 7.madde gereği yardım toplama faaliyetinin bir ilin birden fazla ilçesini kapsıyorsa o ilin valisinden izin alınması gerektiği, 16.madde gereği ise yardım toplama faaliyetleri ile sağlanan net gelirin gerçekleştirilmek istenen amaç doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığı izin veren makamın gözetim ve denetimine tabi olduğu,

"Cezalar" başlıklı 29.maddesinde ise izinsiz yardım toplama dışındaki Kanunun diğer hükümlerine aykırı davranışta bulunanlara, fiilleri suç oluşturmadığı takdirde, ikiyüz Türk Lirası idarî para cezası verileceği, bu maddede yazılı olan idarî yaptırımlara karar vermeye mahallî mülkî amir yetkili olduğu düzenlenmiştir.

Somut olay yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda değerlendirildiğinde, davacı Valiliğin yardım toplama için izin verme, denetleme ve Kanuna aykırı davranış halinde idari yaptırım kararı verme yetkisinin mevcut olduğu, Kanunda belirlenen oranın üzerinde gider yapılması halinde bunun tahsili yönünde Valiliğe verilmiş bir görev ve yetkinin olmadığı anlaşılmakla açılan davanın aktif husumet yokluğundan reddi gerekirken işin esasının incelenerek yazılı olduğu üzere davanın reddine karar verilmiş olması doğru görülmediğinden hükmün bu yönü ile bozulması gerektiği anlaşıldığından onama kararının kaldırılarak hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.