Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2018/14173 K.2019/983

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş olup hükmün davalı alacaklı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı üçüncü kişi vekili, ... 1. İcra Müdürlüğünün 2014/559 Tal. sayılı dosyasında haczedilen bir adet Lafer marka sanfor makinesinin 09.01.2014 tarihinde vekil edeni tarafından borçlu şirketten, borçlu şirketin vekil edenine olan borçlarına mahsuben, 240.000 TL’ye satın alındığını, satın alınan makinenin vekil edeninin yaptığı işte kullanabileceği bir makine olmaması nedeniyle müşteri bulunup satılana kadar borçlunun işyerinde bırakılmasına karar verildiğini, bu hususların borçlu ile yapılan sözleşmede açıkça yazılı olduğunu belirterek, makine üzerindeki haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı alacaklı vekili, 3. kişi tarafından sunulan faturaların haczedilen makineye ilişkin olup olmadığının belli olmadığını, borçlunun tüm mal varlığını mal kaçırmak amacıyla devrettiğini ancak malların zilyetliklerini devretmediğini, yapılan işlemlerin tarafların gerçek beyanlarını yansıtmadığını açıklayarak, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Borçlu şirket yetkilisi, davaya konu makine ve eklerini üçüncü kişiye sattıklarını ancak işletmeyi kapatmaları nedeniyle teslim işlemini gerçekleştiremediklerini, yapılan satım işleminin gerçek olduğunu bu nedenle üçüncü kişinin istihkak iddiasında haklı olduğunu belirterek davanın kabulü gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, haciz yapılan fabrika binasına, borçludan kira parasını alamayan kiraya veren .... Tekstil İhracaat San. ve Tic. A.Ş. ünvanlı şirket tarafından el konulduğu, bu hususun haciz tutanağı ile sabit olduğu, haciz yapılan fabrika binası resmen borçlu şirkete ait olmakla birlikte fiilen borçlunun kontrolünde olmadığından haczin fiilen borçluya ait olmayan bir yerde yapıldığının kabulü gerektiği, bu nedenle de İİK.nin 97/a maddesinde belirtilen karinenin somut olayda borçlu lehine işletilemeyeceği, üçüncü kişi lehine olan karinenin aksinin davalı alacaklı tarafından ispatlanamadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Dava, üçüncü kişinin İİK'nin 96. vd. maddelerine dayalı istihkak iddiasına ilişkindir.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre; dava konusu haciz borçlunun ticari sicil kayıtlarında yer alan faaliyet adresinde yapılmıştır. O halde, somut olayda mülkiyet karinesinin borçlu dolayısı ile alacaklı yararına olduğunun kabulü gerekir.

Mahkemece, ispat yükü altında olan 3. kişi şirketçe sunulan fatura ile fatura dip koçanları, varsa banka ödeme kayıtları 3.kişi makineyi alacağa mahsuben aldığını iddia ettiğinden, 3.kişi ile borçlu arasında, eskiye dayalı alacak-borç ilişkisinin bulunup bulunmadığı, davacı 3. kişinin mahcuzu satın aldığı borçlu şirketin ticari defterleri de incelenmek suretiyle uzman bilirkişi raporu hazırlanması, haczedilen mahcuzun davacının dayandığı faturada belirtilen makine olup olmadığı, fatura bedeline ait kayıtların mahcuzu satan borçlu şirket ticari defterlerinde mevcut olup olmadığı,

bu faturaların borçlu şirketin ilgili yıla ait ticari defterlerine işlenip işlenmediği, işlenmişse bu defterlerin usulüne uygun tutulup tutulmadığı, açılış ve kapanış tasdiklerinin yapılıp yapılmadığı hususlarının açıklığa kavuşturulması, bu doğrultuda elde edilen bilgilerin dosyada bulunan diğer delillerle birlikte değerlendirilerek, oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken, hatalı değerlendirmeyle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş ve hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.