Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2018/15371 K.2018/19822

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne ve kısmen reddine karar verilmiş olup hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

... ARAR

Davacı vekili, vekil edenine ait 19 nolu bağımsız bölümde, davalının Eylül 2009 tarihinden beri izinsiz olarak oturduğunu, davalı tarafa 12.6.2013 tarihinde ihtarname keşide edilerek ecrimisil bedelinin ödenmesinin talep edildiğini, davalının ödeme yapmaması nedeniyle icra takibi başlatıldığını ancak davalının takibe itiraz ettiğini açıklayarak, itirazın iptaline karar verilmesini istemiştir.

Davalı, davacı ...'ın, dava konusu 19 nolu daireye ilişkin olarak ........ Konut Yapı Kooperatifi'ndeki üyeliğini kendisine devrettiğini ve Kooperatifin 12.3.2009 tarihli kararı ile bu üyeliğin kendisine devredildiğine dair karar alındığını, bu nedenle açılan davanın haksız olduğunu beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, “Davanın kısmen kabulüne, davalının ... 30.İcra Müdürlüğünün 2013/15203 esas sayılı takibinde 23.985,00 TL asıl alacağa yönelik itirazının iptaline, fazla talebin reddine” karar verilmesi üzerine; hüküm, davalı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir.

Dava, tapulu taşınmaza el atma nedeniyle ecrimisil isteğine ilişkindir.

1.Dosya arasında bulunan, dava konusu 19 nolu bağımsız bölüme ait tapu kaydına göre, taşınmaz davacı ... adına 22.8.2007 tarihinden itibaren kayıtlı olup, davalının kayda dayanan bir hakkı bulunmadığına ve davalının, davacının rızası ile taşınmazda ikamet ettiği kanıtlanamadığına göre, davalı aleyhine ecrimisile hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Ancak;

2.a) Bilindiği gibi, gerek öğretide ve gerekse yargısal uygulamalarda ifade edildiği üzere ecrimisil, diğer bir deyişle haksız işgal tazminatı, zilyet olmayan malikin, malik olmayan kötüniyetli zilyetten isteyebileceği bir tazminat olup, 08.03.1950 tarih 22/4 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararında; fuzuli işgalin tarafların karşılıklı birbirine uygun iradeleri ile kurduğu kira sözleşmesine benzetilemeyeceği, niteliği itibarı ile haksız bir eylem sayılması gerektiği, haksız işgal nedeniyle oluşan zararın tazmin edilmesi gerekeceği vurgulanmıştır.

Ecrimisil, haksız işgal nedeniyle tazminat olarak nitelendirilen özel bir zarar giderim biçimi olması nedeniyle, en azı kira geliri karşılığı zarardır. Bu nedenle, haksız işgalden doğan normal kullanma sonucu eskime şeklinde oluşan ve kullanmadan kaynaklanan olumlu zarar ile malik ya da zilyedin yoksun kaldığı fayda (olumsuz zarar) ecrimisilin kapsamını belirler. Haksız işgal, haksız eylem niteliğindedir. (YHGK'nun 25.02.2004 gün ve 2004/1-120-96 sayılı kararı)

Hemen belirtilmelidir ki, ecrimisil hesabı uzmanlık gerektiren bir husus olup, taşınmazın niteliğine uygun bilirkişi marifetiyle keşif ve inceleme yapılarak ve taleple bağlı kalınarak haksız işgal tazminatı miktarı belirlenmelidir. Alınan bilirkişi raporu, somut bilgi ve belgeye dayanmalı, tarafların ve hakimin denetimine açık, değerlendirmenin gerekçelerinin bilimsel verilere ve HMK'nin 266 vd. maddelerine uygun olmalıdır.

Eğer, özellikle arsa ve binalarda kira esasına göre talep varsa, taraflardan emsal kira sözleşmeleri istenmeli, gerekirse benzer nitelikli yerlerin işgal tarihindeki kira bedelleri araştırılıp, varsa emsal kira sözleşmeleri de getirtilmeli, dava konusu taşınmaz ile emsalin somut karşılaştırması yapılmalı, üstün veya eksik tarafları belirlenmelidir.

İlke olarak, kira geliri üzerinden ecrimisil belirlenmesinde, taşınmazın talep konusu ilk dönemde mevcut haliyle serbest şartlarda getirebileceği kira parası, emsal kira sözleşmeleri ile karşılaştırılarak, taşınmazın büyüklüğü, niteliği ve çevre özellikleri de nazara alınarak yöredeki rayiçe göre belirlenir. Sonraki dönemler için ecrimisil değeri ise ilk dönem için belirlenen miktara ÜFE artış oranının tamamının yansıtılması suretiyle bulunacak miktardan az olmamak üzere takdir edilir.

Somut olayda, az yukarıda açıklanan ilkelere uyulmadan, keşif tarihindeki kira bedeli belirlenmek ve bu bedele TEFE oranları uygulanmak suretiyle ilk talep tarihi olan 2009 yılındaki kira bedeline ulaşılmak suretiyle tanzim edilen bilirkişi raporu hükme esas alınarak hüküm tesis edilmesi doğru olmamıştır.

b) Ayrıca, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 26.maddesinin 1.fıkrasında, hakiminin; tarafların talep sonuçları ile bağlı olduğu belirtildikten sonra, bu talepten fazlasına veya başkasına karar veremeyeceği hükme bağlanmıştır. Davacı tarafından, ... 30.İcra Müdürlüğünün 2013/15203 esas sayılı dosyası ile başlatılmış olan icra takibinde, Eylül 2009 tarihi ila Ekim 2013 tarihi arası dönem için ecrimisil talep edilmesine ve eldeki dava da söz konusu icra takibine yapılan itirazın iptaline yönelik olmasına rağmen, bilirkişiler tarafından eldeki dava tarihi olan 21.11.2013 tarihine kadar hesaplama yapılmış, Mahkeme tarafından da bu rapor esas alınarak, talep aşılmak suretiyle karar verilmiştir. Mahkeme hükmü bu yönüyle de doğru olmayıp bozulması gerekmiştir.