Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2018/3123 K.2019/2283

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın reddine karar verilmiş olup hükmün davacılar vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacılar, paydaşı oldukları 26 parça taşınmazı davalının ekip biçmek suretiyle kullandığını ileri sürerek, paya vaki elatmasının önlenmesine ve ecrimisile karar verilmesini istemişlerdir. Davalı, kendisinin de paydaş olduğunu ve bir kısım taşınmazları payı oranında kullandığını diğerlerine ise müdahalesinin olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, taşınmazlarda davalının pay maliki olduğu ve intifadan men şartı da yerine getirilmediği gerekçesiyle davanın reddine dair verilen karar, davacılar vekili tarafından temyiz edilmiştir. Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteklerine ilişkindir.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden; çekişmeli taşınmazların 140 ada 2 parsel, 141 ada 26, 30 parsel, 142 ada 2 parsel, 146 ada 23 parsel, 148 ada 1, 8, 32 parsel, 150 ada 42 parsel, 183 ada 21 parsel, 281 ada 6, 7, 12 parsel, 285 ada 14 parsel, 286 ada 8 parsel, 300 ada 61, 62 parsel, 496 ada 54, 73, 74, 77, 80, 85, 154 parsel, 506 ada 1 parsel, 515 ada 8 parsel sayılı taşınmazlar olduğu,

anılan taşınmazlardan 140 ada 2 parsel, 141 ada 26 parsel, 141 ada 30 parsel, 142 ada 2 parsel, 148 ada 8 parsel, 150 ada 42 parsel, 515 ada 8 parsel, 281 ada 6 parsel, 281 ada 7 parsel, 285 ada 14 parsel, 286 ada 8 parsel, 300 ada 61 parsel, 300 ada 62 parsel, 496 ada 54 ve 73 parsel sayılı taşınmazlarda davacı ... ile davalının paydaş oldukları, 146 ada 23 parsel, 148 ada 1, 32 parsel, 506 ada 1 parsel, 183 ada 21 parsel, 496 ada 74, 77, 80, 85 ve 154 parsel sayılı taşınmazlarda ise davacı ...'nin paydaş olduğu davalının kayıttan veya mülkiyetten kaynaklı bir hakkının bulunmadığı,

281 ada 12 parsel sayılı taşınmazın güncel tapu kaydının dosya içeriğinde bulunmadığı, taşınmazlarda diğer davacıların paylarını davacı ...'ye temlik ettiklerini ileri sürdükleri, taraflar arasında ...

Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2007/348E – 2009/336K sayılı dosyası ile görülen ortaklığın giderilmesi davasının 12.07.2007 tarihinde açıldığı, davanın takip edilmediğinden açılmamış sayılmasına karar verildiği, davacı ...'nin 12.12.2012 tarihli şikayet dilekçesi ile davalıdan, taşınmazlarını izni dışında kullandığı gerekçesiyle şikayetçi olduğu kayden sabittir.

Hemen belirtilmelidir ki, davaya konu taşınmazların bir kısmında taraflar paydaştırlar. Paylı mülkiyette taşınmazdan yararlanamayan paydaş, engel olan öteki paydaş veya paydaşlardan her zaman payına vaki elatmanın önlenilmesini ve/veya ecrimisil istiyebilir. Elbirliği mülkiyetinde de paydaşlardan biri öteki paydaşların olurlarını almadan veya miras şirketine temsilci atanmadan tek başına ortak taşınmazdan yararlanmasına engel olan ortaklar aleyhine ecrimisil davası açabilir.

Ancak, o paydaşın, payına karşılık çekişmesiz olarak kullandığı veya kullanabileceği bir kısım yer varsa açacağı ecrimisil davasının dinlenme olanağı yoktur. Yerleşmiş Yargıtay içtihatlarına ve aynı doğrultudaki bilimsel görüşlere göre payından az yer kullandığını ileri süren paydaşın sorununu, kesin sonuç getiren taksim veya ortaklığın satış yoluyla giderilmesi davası açmak suretiyle çözümlemesi gerekmektedir.

Kural olarak, men edilmedikçe paydaşlar birbirlerinden ecrimisil isteyemezler. İntifadan men koşulunun gerçekleşmesi de, ecrimisil istenen süreden önce davacı paydaşın davaya konu taşınmazdan ya da gelirinden yararlanmak isteğinin davalı paydaşa bildirilmiş olmasına bağlıdır. Ancak, bu kuralın yerleşik yargısal uygulamalarla ortaya çıkmış bir takım istisnaları vardır.

Bunlar; davaya konu taşınmazın kamu malı olması, ecrimisil istenen taşınmazın (bağ, bahçe gibi) doğal ürün veren yada (işyeri, konut gibi) kiraya verilerek hukuksal semere elde edilen yerlerden olması, paylı taşınmazı işgal eden paydaşın bu yerin tamamında hak iddiası ve diğerlerinin paydaşlığını inkar etmesi, paydaşlar arasında yapılan kullanım anlaşması sonucu her paydaşın yararlanacağı ortak taşınmaz veya bölümlerinin belirli bulunması, davacı tarafından diğer paydaşlar aleyhine daha önce bu taşınmaza ilişkin, elatmanın önlenmesi, ortaklığın giderilmesi, ecrimisil ve benzeri davalar açılması veya icra takibi yapılmış olması halleridir.

Bundan ayrı, taşınmazın getirdiği ürün itibariyle de, kendiliğinden oluşan ürünler; biçilen ot, toplanan fındık, çay yahut muris tarafından kurulan işletmenin yahut, başlı başına gelir getiren işletmelerin işgali halinde intifadan men koşulunun oluşmasına gerek bulunmamaktadır.

Yine paydaşlar arasında yapılan kullanım anlaşması sonucu her paydaşın yararlanacağı ortak taşınmaz veya bölümlerinin belli bulunması durumunda, davacı paydaş tarafından davalı paydaş aleyhine bu taşınmaza ilişkin elatmanın önlenmesi, ortaklığın giderilmesi, ecrimisil ve benzeri dava açılması hallerinde yine intifadan men koşulu aranmaz.

Bu nedenle, davaya konu taşınmazlar yönünden sayılan istisnalar dışında intifadan men koşulunun gerçekleşmesi aranacak ve intifadan men koşulunun gerçekleştiği iddiası, her türlü delille kanıtlanabilecektir. (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 27.02.2002 tarihli ve 2002/3-131 E, 2002/114 K sayılı ilamı)

25.05.1938 tarihli ve 29/10 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı ve Yargıtay'ın aynı yoldaki yerleşmiş içtihatları uyarınca ecrimisil davaları beş yıllık zamanaşımına tabi olup bu beş yıllık süre dava tarihinden geriye doğru işlemeye başlar.

Somut olaya gelince; Mahkemece, yapılan inceleme ve araştırmanın karar vermeye yeterli olduğunu söyleyebilmek güçtür.

Şöyle ki; dava konusu taşınmazlardan hangilerinin davalı tarafından kullanıldığı tam olarak tespit edilmediği gibi yanılgılı değerlendirme ile taraflar arasında görülen ortaklığın giderilmesi davası da intifadan men olarak değerlendirilmemiştir.

Hal böyle olunca; çekişmeli taşınmazların başında keşif yapılması, tanıkların keşif mahallinde dinlenilmesi, davaya konu hangi taşınmazların ne miktarda davalı tarafından kullanıldığının saptanması, eksik tapu kaydı da getirtilerek davalının kullandığı taşınmazlarda payının bulunup bulunmadığının belirlenmesi, davalı tarafından kullanılan taşınmazlarda payının olmadığının tespit edilmesi halinde davacıların pay durumu da gözetilerek davalının elatmasının önlenmesine ve ecrimisile karar verilmesi,

Kullanılan taşınmazda davalı paydaş ise; davacıların çekişmesiz olarak kullanabileceği alanlar olup olmadığının belirlenmesi, yok ise davacı ...'nin payı da dikkate alınarak paya vaki elatmasının önlenmesine karar verilmesi, ecrimisil isteğine yönelik olarak,

taşınmazlara ait resmi akitler getirtilerek diğer davacıların hisselerini davacı ...'ye temlik edip etmedikleri, temlik olunmuş ise hangi tarihte temlik ettiklerinin belirlenerek davacıların tarihlere göre pay durumları belirlendikten sonra ortaklığın giderilmesi davası ile davalının intifadan men edildiği gözetilerek bu tarihten sonrası için davacıların payı oranında ecrimisil isteğinin kabulüne karar verilmesi aksi halde sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırma ile yazılı olduğu üzere karar verilmesi doğru değildir.