Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2018/8454 K.2021/980

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda ... 5. Asliye Hukuk Mahkemesinin 01.06.2017 tarihli ve 2014/284 Esas, 2017/218 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiş, Mahkeme hükmüne karşı davalı ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesince davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine şeklinde hüküm kurulmuş olup, bu kez davalı ... vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyizi üzerine Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili, davaya konu 1581 ada 133 parselde kayıtlı(yeni 1143 ada 38 parsel) taşınmaz üzerindeki yapının 3. ve 4. katı davacı tarafından yapıldığından , bu katların mülkiyetinin davacıya ait olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılardan ... vekili, davanın reddini savunmuş, diğer davalılar davaya konu taşınmaz üzerindeki yapının 3. ve 4. katının davacı tarafından yapıldığını kabul ettiklerini beyan etmişlerdir.

Mahkemece, davanın kabulü ile 1143 ada 38 parselde kayıtlı taşınmaz üzerindeki 4 katlı binanın 3. ve 4. katının davacı tarafından yaptırıldığının ve davacıya aidiyetinin tespitine karar verilmiş, hükme karşı davalı ... vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş, ... Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi tarafından, davanın kanıtlanması halinde niza konusu bölümlerin ‘’mülkiyetinin/aidiyetinin tespitine ‘’ değil, ‘’ davacı tarafından meydana getirildiğinin tespitine’’ karar verilmesi gerektiği, ancak bu durum yeniden yargılamayı gerektirmediğinden hüküm fıkrasından çıkarılmasıyla yetinilmesi gerektiği, bu nedenle davalı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi tarafından istinaf istemiyle önüne gelen dosya ve karar bir bütün olarak değerlendirilerek, HMK’nin 353/(1)-b maddesinde yer alan “b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak.

1) İncelenen mahkeme kararının usul veya esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığı takdirde başvurunun esastan reddine, 2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında, 3) Yargılamada bulunan eksiklikler duruşma yapılmaksızın tamamlanacak nitelikte ise bunların tamamlanmasından sonra yeniden esas hakkında, duruşma yapılmadan karar verilir” düzenlemesi uyarınca, davanın hangi kısmı ile ilgili olursa olsun,

ilk derece mahkemesi kararının hüküm fıkrasının düzeltilmesi de dahil istinaf isteminin kısmen bile kabulüne karar verilecek olsa dahi, şayet yeniden hüküm kurulacak ise, İlk Derece Mahkemesi kararının tamamen kaldırılması ve tüm hükümlerin yeniden kurulması gerekir. Bölge Adliye Mahkemeleri, bir yandan hukuki denetim yapan mahkemeler iken diğer yandan vakıa incelemesi de yapan mahkemelerdir.

İlk Derece Mahkemelerince yapılan vakıa incelemesi Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yerinde bulunmadığı takdirde İlk Derece Mahkemesi kararı bütünüyle ortadan kaldırılmalı ve infazda tereddüt oluşturmayacak şekilde yeniden bir hüküm kurulmalıdır. Aksi halde, aynı dosyada infazı kabil birden fazla kararın ortaya çıkması tehlikesine ve HMK’nin 297. ile 359. maddelerine aykırı olarak infazda tereddüte sebebiyet verilebilecektir.

Keza, İlk Derece Mahkemesi kararı hakkında kısmen esastan ret, kısmen kabul kararı verilip, sadece kabul olunan kısım yönünden kararın kaldırıldığı hallerde, böyle bir kararın bozulması durumunda bozma sonrası davaya bakacak mahkeme konusunda da belirsizlik ortaya çıkabilecektir.

Bu nedenle somut olayda, yukarıda açıklandığı şekilde ilk derece mahkemesi kararının hüküm fıkrasının düzeltilmesi durumunda öncelikle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesi, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesi halinde de yeniden tüm talepler bakımından hüküm kurulması gerekirken, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından usule ve yasal düzenlemelere aykırı şekilde, bir yandan davalı ... vekilinin istinaf taleplerinin HMK’nin 353/(1)-b.1 maddesi gereği esastan reddine karar verilirken, diğer yandan ilk derece mahkemesi hükmünün 2. fıkrasındaki ‘davacıya aidiyetinin’’ sözcüklerinin hükümden çıkarılarak ilk derece mahkemesi hüküm fıkrasının düzeltilmesine karar verilmesi doğru görülmemiştir.