Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2018/9336 K.2021/4476

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Samsun 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 02.05.2017 tarihli ve 2013/254 Esas, 2017/220 Karar sayılı ecrimisil davası yönünden davanın kabulüne, davacının elatmanın önlenmesi ve tahliye talebi istemli davasının süresinde yenilenmemesi sebebiyle açılmamış sayılmasına karar verilmiş olup, Mahkeme hükmüne karşı davalı vekili tarafından istinaf talebinde bulunulmuş, Yerel Mahkeme tarafından davalı vekiline eksik istinaf harcının 7 günlük kesin süre içinde yatırılması hususunda muhtıra gönderilmiş, muhtıra davacı vekiline 01.12.2017 tarihinde tebliğ edilmiş,

muhtıra süresi içinde 07.12.2017 tarihinde davalı vekilince Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere Yerel Mahkemeye adli yardım talepli dilekçe sunulmuştur. Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince 25.12.2017 tarihinde davalının dosya kapsamında tespit edilen malvarlığı bilgilerine göre adli yardım talebinin koşulları oluşmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin adli yardım talebinin reddine dair itiraz yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin adli yardım talebinin reddi kararının davalı vekiline 11.01.2018 tarihinde tebliği üzerine bu defa davalı vekili 18.01.2018 tarihinde Samsun Bölge Adliye Mahkemesinin adli yardım taleplerinin reddine dair kararın kaldırılması talebiyle ilgili Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesine dilekçe sunmuştur.

Samsun 1. Bölge Adliye Mahkemesince davalı vekilinin itiraz dilekçesinin değerlendirilmesi için dosya Samsun Bölge Adliye Mahkemesinin 2. Hukuk Dairesine gönderilmiş, Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesince 22.01.2018 tarihli ve 2018/1 Değişik İş Esas ve 2018/1 Karar sayılı kararıyla, davalının adli yardım talebinin reddine dair Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi kararında bir isabetsizlik görülmediği gerekçesiyle davalı vekilinin adli yardım talebinin reddine yönelik itirazının reddine ve dosyanın Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar verilmiş,

Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince 24.01.2018 tarihinde, davalının istinaf karar ve ilam harcının peşin kısmının eksik kalan kısmını verilen kesin süre içinde yatırmadığı gerekçesiyle HMK'nin 352. maddesi gereğince istinaf başvurusunun reddine karar verilmesi ve kararın davalı vekiline 02.02.2018 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine bu defa davalı vekili tarafından Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 24.01.2018 tarihli istinaf taleplerinin harç eksikliği nedeniyle reddine ilişkin kararının ve ayrıca adli yardım taleplerinin reddine dair kararın bozulması hususunda adli yardım talepli olarak 12.02.2018 tarihinde

temyizi üzerine Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Adli yardıma ilişkin usul ve esaslar 6100 sayılı HMK’nin 334-340. maddelerinde düzenlenmiş olup, aynı Kanun’un 336/3. maddesine göre adli yardım talebi kanun yollarına başvuru sırasında yapılırsa bu talep Bölge Adliye Mahkemesine veya Yargıtay’a yapılır. HMK’nin 337/(1). maddesinde de, talep hakkında duruşma yapılmaksızın karar verilebileceği, adli yardım taleplerinin reddine ilişkin kararlarda sunulan bilgi ve belgelerin kabul edilmeme sebebinin açıkça belirtileceği yazılıdır.

HMK’nin 334. maddesinin (1). fıkrasında, “Kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimseler, iddia ve savunmalarında, geçici hukuki korunma taleplerinde ve icra takibinde, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla adli yardımdan yararlanabilirler.”, 336. maddesinin (2). fıkrasında ise, “Talepte bulunan kişi, iddiasının özeti ile birlikte, iddiasını dayandıracağı delilleri ve yargılama giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığını gösteren mali durumuna ilişkin belgeleri mahkemeye sunmak zorundadır.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Kararı temyiz eden davalı vekili tarafından kanun yollarına başvuru sırasında adli yardım talep edildiğine göre, bu talep hakkında karar verme yetkisi kanun yolu incelemesini yapacak olan Yargıtay’a aittir (HMK mad. 336/3).

Dosya arasına alınan ve dilekçe ekinde sunulan bilgi ve belgeler, Devletin mahkeme harcı almasındaki menfaati ile başvuranın mahkeme vasıtasıyla hakkını korumadaki çıkarları arasındaki adil denge, Anayasa'nın 36. ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkı ile bu kapsamda adalete ve mahkemeye erişim hakkı dikkate alınarak adli yardım talebi yerinde görüldüğünden, HMK’nin 334 ve devamı maddeleri gereğince adli yardım talebinin kabulüne, davalının temyiz harç ve giderlerinden geçici olarak muaf tutulmasına karar verilerek işin esasının incelenmesine geçildi.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere, hukuki ilişkinin nitelendirmesine göre temyiz itirazları yerinde görülmediğinden hükmün onanması gerekmiştir.