Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2019/4158 K.2019/10639

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda ... Anadolu 13. Aile Mahkemesinin 17.11.2016 tarihli ve 2013/173 Esas, 2016/840 Karar sayılı kararıyla davanın kabulüne karar verilmiş olup, Mahkeme hükmüne karşı davalı ... vekili ve davalılar ... ve ... vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun kısmen kabulüne ve kısmen reddine şeklinde hüküm kurulmuş olup, bu kez davalı ...vekilinin Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyizi üzerine Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... vekili, muris eş ... ... adına edinlen taşınmaz, araç ve banka hesabında bulunan para nedeniyle 50.000,00 TL alacağın tahsilini, TMK mad. 652 gereğince aile konutu ve ev eşyalarının tereke alacağının mahsuben vekil edeni adına tescilini talep ve dava etmiş, 15.11.2016 tarihli dilekçeyle talep miktarını toplam 471.190,61 TL'ye yükseltmiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, davanın katılma alacağı yönünden kabulüyle 471.190,61 TL alacağın davalılardan tahsiline, aile konutu ve ev eşyaları yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hükmün, esasına yönelik olarak davalı ...vekili ile davalı ... ve Bahattin vekili tarafından istinaf edilmiş, ... Bölge Adliye Mahkemesince, davalıların istinaf talebinin kısmen kabulüyle, davalıların miras payı oranları dikkate alınarak hesaplanan toplam 353.392,96 TL alacağın tahsiline karar verilmiş, karara karşı, davalı ...vekili tarafından temyiz yoluna başvurulmuştur.

Kararı temyiz eden davalı ...... vekili tarafından kanun yollarına başvuru sırasında adli yardım talep edildiğine göre, bu talep hakkında karar verme yetkisi kanun yolu incelemesini yapacak olan Yargıtay'a aittir (HMK mad.336/3).

Dosya arasına alınan ve dilekçe ekinde sunulan bilgi ve belgeler, Devletin mahkeme harcı almasındaki menfaati ile başvuranın mahkeme vasıtasıyla hakkını korumadaki çıkarları arasındaki adil denge, Anayasa'nın 36. ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6. maddesinde düzenlenen adil yargılanma hakkı ile bu kapsamda adalete ve mahkemeye erişim hakkı dikkate alınarak adli yardım talebi yerinde görüldüğünden, HMK’nin 334 ve devamı maddeleri gereğince adli yardım talebinin kabulüne, davalı ......'un temyiz harç ve giderlerinden geçici olarak muaf tutulmasına karar verilerek işin esasının incelenmesine geçildi;

1. Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, davalı ...vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Davalı ...vekilinin diğer temyiz itirazlarının incelenmesine gelince;

HMK'nin 353(1)-b.2. maddesinde yer alan “Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,” şeklindeki düzenleme uyarınca, mahkemece İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinin hatalı veya yeterli bulunmaması halinde, mutlaka İlk Derece Mahkemesi kararının bütünüyle kaldırılıp, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından yeniden hüküm fıkrasının oluşturulması zorunludur.

6100 sayılı HMK'nin 353 vd. maddeleri uyarınca Bölge Adliye Mahkemeleri, bir yandan hukuki denetim yapan mahkemeler iken, diğer yandan aynı zamanda vakıa incelemesi yapan mahkemelerdir. Bölge Adliye Mahkemeleri, İlk Derece Mahkemelerince yapılan vakıa incelemesini yerinde bulmadığı takdirde İlk Derece Mahkemesi kararını bütünüyle kaldırması ve infazda tereddüt oluşturmayacak şekilde kendisinin yeni bir hüküm kurması gerekir.

Somut olayda, mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan alacak ve TMK'nin 652 maddesi gereğince aile konutu ve ev eşyalarının tereke alacağına mahsuben tescilinin talep edildiği, Bölge Adliye Mahkemesi, bir yandan İlk Derece Mahkemesince verilen eda hükmüne ilişkin kararı (mal rejiminin tasfiyesinden kaynaklanan alacak) kaldırarak ve yerine geçerek hüküm kurduğu halde, ''TMK'nin 652 maddesi gereğince aile konutu ve ev eşyalarının tereke alacağına mahsuben tesciline' yönelik bir hüküm kurmamıştır. Ne var ki, bu husus yeniden yargılamayı gerektirmediğinden kararın düzeltilerek onanması uygun görülmüştür (HMK mad. 370/2).