Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2019/6019 K.2019/10589

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Isparta 1. Asliye Hukuk Mahkemesi hükmüne karşı, İç İşleri Bakanlığı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması sonunda Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesince istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş, bu kez İç İşleri Bakanlığı vekili ile Cumhuriyet Savcısı tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyizi üzerine Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Isparta Cumhuriyet Başsavcılığı 08.06.2017 tarih ve 2017/1 sayılı Davanamesi ile davalı derneğin kuruluşunda tespit edilen eksiklikliklerin verilen süre içerisinde giderilmediği gerekçesi ile feshi talep edilmiş; ilk derece mahkemesince, dernekler müdürlüğünce tespit edilen tüzük ile kuruluş bildirisindeki imzaların örtüşmediğine dair olgunun, yapılan değerlendirme ile söz konusu imzaların birbiri ile uyumlu olduğu gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Davanın reddine dair verilen kararın İçişleri Bakanlığı vekili tarafından istinaf edilmiş, Bölge Adliye Mahkemesince, İçişleri Bakanlığının davada taraf olmadığı ve mahkeme kararına karşı kanun yoluna başvuramayacağı gerekçesi ile istinaf isteminin reddine karar verilmesi üzerine İçişleri Bakanlığı vekili ile Cumhuriyet Savcısı tarafından bölge adliye mahkemesi kararı temyiz edilmiştir.

Dava, dernekler müdürlüğünün ihbarı üzerine Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından davaname yolu ile açılan ve 4721 sayılı TMK 60.madde gereği davalı derneğin kuruluşunda tespit edilen eksiklikliklerin verilen süre içerisinde giderilmediği gerekçesine dayalı derneğin feshi istemine ilişkindir.

Cumhuriyet Başsavcılığının temyiz itirazları yönünden;

4721 sayılı TMK'nin 60.maddesi gereği yeni kurulan derneklerin kuruluş bildirimi ve belgelerin doğruluğu ile dernek tüzüğünün, en büyük mülkî amir tarafından altmış gün içinde dosya üzerinden inceleneceği, kuruluş bildiriminde, tüzükte ve kurucuların hukukî durumlarında kanuna aykırılık veya noksanlık tespit edildiği takdirde bunların giderilmesi veya tamamlanmasının derhâl kuruculardan isteneceği, bu istemin tebliğinden başlayarak otuz gün içinde belirtilen noksanlık tamamlanmaz ve kanuna aykırılık giderilmezse;

en büyük mülkî amirin, yetkili asliye hukuk mahkemesinde derneğin feshi konusunda dava açması için durumu Cumhuriyet savcılığına bildireceği hükmüne uygun olarak feshi istenilen derneğin kuruluşunda tespit edilen noksanlıkların verilen süre içerisinde giderilmediği gerekçesi ile derneğin feshi için ihbarda bulunulması üzerine Isparta Cumhuriyet Başsavcılığınca 08.06.2017 tarih ve 2017/1 sayılı Davanamesi ile davalı derneğin feshi istenmiştir.

Cumhuriyet savcısına yapılacak tebligatın usulü 7201 sayılı Tebligat Kanununun 43'ncü ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 65’nci maddesinde gösterilmiştir. Buna göre "Cumhuriyet savcılığına yapılacak tebligat, tebliğ olunacak varaka aslının kendisine gösterilmesi suretiyle olur. Bu tebliğ bir mehile başlangıç olacaksa, Cumhuriyet savcısı, gösterildiği günü, varakanın aslına işaret ve imza eder." Tebligatın gösterilen usule göre yapılması, geçerlilik koşuludur. Bu bakımdan Cumhuriyet savcısına gösterilen usulde tebligatın yapılması zorunludur. Bu şekilde yapılmayan tebligat usulsüzdür.

Somut olay yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda değerlendirildiğinde; davanın reddine dair ilk derece mahkemesi kararı Cumhuriyet Başsavcılığına tebliğ edilmeden İçişleri Bakanlığı vekilinin istinaf istemi üzerine dosya bölge adliye mahkemesine gönderilmiş olup Bölge adliye mahkemesince, mahkeme kararının Cumhuriyet Başsavcılığına tebliği için dosya mahkemesine geri çevrilmiştir.

Ne var ki mahkeme kararı, 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 43. ve Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 65. maddesinde belirtilen yönteme uyulmaksızın muhabere bürosu personeli imzasına usulsüz olarak tebliğ edilmiştir. Bölge adliye mahkemesince bu eksiklik giderilmeden İçişleri Bakanlığı vekilinin istinaf isteminin reddine karar verilmiş, iş bu karara karşı süresi içerisinde İçişleri Bakanlığı vekili ile Cumhuriyet Başsavcılığı temyiz isteminde bulunmuştur.

Usulsüz tebligat sebebi ile istinaf kanun yolunu kullanamadığından ve bölge adliye mahkemesinin istinaf incelemesinden geçmediğinden verilen temyiz dilekçesinin istinaf dilekçesi olarak kabulü ile gerekli inceleme yapılarak Cumhuriyet Başsavcılığının talebi hakkında karar verilmek üzere bölge adliye mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.