Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2019/6489 K.2021/5128

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiş olup hükmün davalı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı asil ve davacılar vekili, davacıların 32 (193), 33(196), 39, 44 ve 58 parsel sayılı taşınmazlarda hissedar olduklarını, söz konusu taşınmazlara davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından sulama ve drenaj kanalları yapıldığını, bu kanallar yapılırken davacılara ödeme yapılmadığından davalı idare aleyhine Ceyhan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/250 Esas ve 2008/454 Esas sayılı dosyaları ile açılan tazminat davaları sonucunda davacılar lehine tazminata hükmedildiğini, söz konusu 2008/250 ve 2008/454 Esas sayılı dosyalarda sehven dava tarihinden itibaren faiz istenilmediğini,

ilk açılan davaların dava tarihinden itibaren her bir davacının davalı idareden alacağına kamu alacaklarına uygulanan en yüksek faiz uygulanarak ödenmesini ve davalının haksız işgali nedeniyle yıllardır davacıların sahibi bulundukları taşınmazlardan yararlanamadıkları kısım için geriye dönük 5 yıllık ecrimisil bedelinin tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davacılar vekili 24.05.2011 tarihli celsede faiz talebinden vazgeçtiklerini beyan etmiştir.

Davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü vekili, davacıların kamulaştırmasız elatma dosyalarında faiz ve ecrimisil taleplerinin olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, ilk hükümle, davacı Hacı ...'in davasının HMK'nin 150. maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına, davacılar faiz talebinden vazgeçtiklerinden faiz taleplerinin reddine, diğer davacıların ecrimisil taleplerinin kısmen kabul kısmen reddine karar verilmesi üzerine, hüküm davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmiş, Daire’nin 22.05.2018 tarihli ve 2018/8997 Esas, 2018/13005 Karar sayılı ilamı ile ‘Somut olaya gelince;

davacıların Ceyhan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/250 E. ve 2008/454 E. sayılı dava dosyaları ile davalı idare aleyhine kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemi ile dava açtıkları 25.02.2005 ve 12.11.2008 tarihleri itibariyle mülkiyet haklarını bedele dönüştürmüş bulunduklarından dava tarihleri gözetilerek istemin başlangıç tarihi olan 19.01.2006 (eldeki dava tarihinden geriye doğru 5 yıl) ila 12.11.2008 tarihleri arasındaki döneme ilişkin ecrimisile hükmedilmesi gerekirken 5 yıllık dönemi kapsar şekilde ecrimisile hükmedilmesi doğru değildir.

Hâl böyle olunca; yukarıda belirtilen ilkeler çerçevesinde tarla niteliğindeki taşınmazlarla ilgili İlçe Tarım Müdürlüğündeki veriler esas alınıp, bilirkişilerden bilimsel verilere uygun denetime elverişli ecrimisil hesabını içeren bilirkişi raporu alınması ve 19.01.2006 (eldeki dava tarihinden geriye doğru 5 yıl) ila 12.11.2008 tarihleri arasındaki döneme ilişkin ecrimisile hükmedilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ve yetersiz bilirkişi raporu esas alınarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir…’gerekçesi ile bozulmuştur.

Mahkemesince yeniden yapılan yargılama neticesinde, davacıların faiz talebinden vazgeçtiklerinden faiz taleplerinin reddine, davacı ...'ün ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 5.118,47 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 4.832,51 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ... ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 1.706,16 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 73,02 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 73,02 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 73,02 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 121,70 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'e ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 1.364,92 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulüile, 1.364,92 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 1.364,92 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 682,46 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 36,51 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacı ...'in ecrimisil davasının kısmen kabulü ile, 36,51 TL ecrimisil tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiş, hüküm davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, ecrimisil isteğine ilişkindir. 1. Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve uyulan bozma ilâmında açıklandığı üzere işlem yapılıp sonucu dairesinde hüküm tesis edildiğine göre davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Tüm dosya içeriği ve toplanan delillerden, dava konusu 32 parsel sayılı taşınmazdan elektrik hattı geçmekle 193 ana parsel olmak üzere 194 ve 195 parsellere ifraz edildiği, 193 parsel sayılı taşınmazdan da iki kanal geçmekle 216 ve 217 parsellerin kanal olmak üzere 212,213,214 ve 215 parsel sayılı taşınmazların oluştuğu, dava konusu 33 parsel sayılı taşınmazdan elektrik hattı geçmekle 196 parselin ana parsel olduğu ve bu parselin içinden de kanal geçmekle 209 parsel sayılı taşınmaz kanal olmak üzere 206,207 ve 208 parsel sayılı taşınmazların oluştuğu,

dava konusu 39 parsel sayılı taşınmazdan kanal geçmekle 198 ana parsel olmak üzere 199 parsel sayılı taşınmazın kanal olduğu, dava konusu 44 parsel sayılı taşınmaz içerisinden kanal geçmekle 205 parsel sayılı taşınmazın kanal olduğu, dava konusu 58 parsel sayılı taşınmazın içinden kanal geçmekle 200 parsel ana parsel olmak üzere 201 parsel sayılı taşınmazın kanal olduğu, Ceyhan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/250 Esas sayılı dosyası ile davacılar ..., ... ... mirasçıları ve ... tarafından davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü aleyhine 25.02.2005 tarihinde kamulaştırmasız el atma nedenine dayalı tazminat davası açıldığı,

dava konusu 199, 201,205, 209, 216 ve 217 parsel sayılı taşınmazlardaki davacılar adına kayıtlı olan hisselerin tapularının iptali ile davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü adına tapuya tesciline karar verildiği, hükmün Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 20.04.2011 tarihli ve 2011/3422-6946 E.K. sayılı ilamı ile düzeltilerek onanmasına karar verildiği ve 22.12.2011 tarihinde kesinleştiği, Ceyhan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/454 Esas sayılı dosyası ile davacılar ... ... tarafından davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü aleyhine 12.11.2008 tarihinde kamulaştırmasız elatma nedenine dayalı tazminat davası açıldığı,

dava konusu 199, 201, 205, 209, 216 ve 217 parsel sayılı taşınmazlardaki davacılar adına kayıtlı olan hisselerin tapularının iptali ile davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü adına tapuya tesciline karar verildiği, hükmün Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 17.02.2011 tarihli ve 2010/15381-2011/2662 E.K. Sayılı ilamı ile düzeltilerek onanmasına karar verildiği ve kararın 22.12.2011 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Hemen belirtilmelidir ki, kamulaştırma kararı almadan veya kamulaştırma işlemlerini tamamlamadan taşınmaza el koyması durumunda idare haksız işgalci konumunda olacaktır. Bu durumda dava konusu taşınmazlardaki davacıların paylarına ilişkin kamulaştırmaların hangi tarihte yapıldığı, kamulaştırma kararlarının kesinleşip kesinleşmediği ve taşınmazların kamulaştırma kararına istinaden hangi tarihte idare adına tescil edildiğinin belirlenmesinde zorunluluk vardır. Zira mülkiyet hakkının idareye geçmesinden sonra davacılar mülkiyet hakkına sahip olmadıkları için ecrimisil isteyemiyeceklerdir. Mülkiyet hakkı davalı tarafa geçmemişse bile davalının zamanaşımı savunması da göz önünde tutularak davacılar en fazla dava tarihinden geriye doğru 5 yıllık ecrimisil isteyebilirler..

Öte yandan, kamulaştırma kararları kesinleşmemiş veya kamulaştırma kararları geçersiz ise taşınmaz mal malikinin, idarenin bu fiili durumuna razı olup, bedeli mukabilinde taşınmazın mülkiyetini idareye devretme iradesini ortaya koyduğu, eş söyleyişle kamulaştırmasız el koyma karşılığının tahsili talebiyle dava açtığı tarihe kadar idarenin taşınmaza el atması haksız fiil niteliğindedir. Sonuç olarak kamulaştırmasız elatma nedeniyle mal sahibi, taşınmazın dava tarihindeki değerini isteyebileceği gibi, ecrimisil de isteyebilir. Ancak yerin kamulaştırılması istenildikten sonra, dava tarihinde bu yerin mülkiyetini idareye devir etmeye razı olduğundan, kamulaştırmasız elatma nedeniyle tazminat davasının tarihinden sonraki dönem için hem ecrimisil hem de faiz istenemez.

Somut olayda, her ne kadar Mahkemece bozma ilamına uyularak karar verilmiş ise de, bozma gereklerinin tam olarak yerine getirildiğini söyleyebilme olanağı yoktur.

Şöyle ki, Ceyhan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/250 Esas sayılı dosyası ile davacılar ..., ... ... mirasçıları ve ... tarafından davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü aleyhine 25.02.2005 tarihinde kamulaştırmasız elatma nedenine dayalı tazminat davası açıldığı, dava konusu 199, 201 ,205, 209, 216 ve 217 parsel sayılı taşınmazlardaki davacılar adına kayıtlı olan hisselerin tapularının iptali ile davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü adına tapuya tesciline karar verildiği,

hükmün Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 20.04.2011 tarihli ve 2011/3422-6946 E.K. sayılı ilamı ile düzeltilerek onanmasına karar verildiği ve 22.12.2011 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.Eldeki davada istemin başlangıç tarihi 19.01.2006 (eldeki dava tarihinden geriye doğru 5 yıl) olduğuna ve 2008/205 Esas sayılı tazminat davasının dava tarihi olan 25.02.2005 itibariyle bahsi geçen dosyanın davacıları mülkiyet haklarını bedele dönüştürmüş bulunduklarına göre, 25.02.2005 tarihinden itibaren, az yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, davacıların ecrimisil talep hakları bulunmamaktadır.

O halde, Mahkemece, Ceyhan 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2008/250 Esas sayılı dosyasındaki davacılar yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekirken, tüm davacılar yönünden 19.01.2006 ila 12.11.2008 arası hesaplanan ecrimisil bedeline hükmedilmesi doğru görülmemiş olup, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.