Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2020/4327 K.2020/8007

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonucunda Mahkemece verilen davanın reddine dair kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 26.01.2010 tarihli ve 2009/5192 Esas, 2010/246 Karar sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmişti. Davacı vekili tarafından süresinde kararın düzeltilmesi istenmiş olmakla dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... Akçaalan, dava dilekçesinde, adına kayıtlı bulunan 54 parsel sayılı taşınmazın tespit ve tescillerinin 200 m2 civarında eksik yapıldığını, eksik olan kısmın davalı idarelere terk edildiğini açıklayarak, mevcut yanlışlığın giderilmesi suretiyle adına tesciline karar verilmesini istemiş, davacı vekili, 3.3.2008 tarihli dilekçesi ile, dava dilekçesinde her ne kadar 54 parsel sayılı taşınmazın eksik tescil edildiği bildirilmiş ise de eksik tescil edilen taşınmazın 14 parsel sayılı taşınmaz olduğunu beyan etmiştir.

Davalılardan ... Köyü Tüzel Kişiliği vekili, dava konusu edilen alanın köy merası olduğunu beyanla davanın reddini savunmuş, davalılardan Hazine vekili de, dava konusu yerin ... Köyü merası olduğunu, meraların zilyetlik ile kazanılmasının mümkün olmadığını, meranın 1976 yılında tespit ettirildiğini beyanla davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, mahallinde yapılan keşifte davacının yer gösterimine göre dava edilen yerin 102 ada 54 parselle bir irtibatının bulunmadığı, tescili talep edilen yerin ... Köyü 102 ada 14 parsele komşu 52 parsel sayılı Hazine adına kayıtlı mera parseli içerisinde kaldığı, dolayısıyla tescili talep edilen yere ilişkin usulüne uygun olarak açılmış bir dava bulunmadığı gibi tescili talep edilen yerin ... Köyüne ait 52 nolu mera parseli içerisinde kaldığı, meraların zilyetlikle iktisabının mümkün olmadığı gerekçesi ile davanın reddine dair verilen kararın, davacı vekili tarafından temyizi üzerine, Dairenin 26.01.2010 tarihli ve 2009/5192 Esas, 2010/246 Karar sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmiş, davacı vekili tarafından kararın düzeltilmesi talebinde bulunulmuştur.

Davacı taraf her ne kadar dava açarken adına kayıtlı 54 parsel sayılı taşınmazın eksik tespit ve tescil edildiğini beyan ederek, yanlış kaydın düzeltilmesini istemiş ise de, Mahkemece yapılan keşifte dava ettiği yeri göstermiş ve gösterdiği alanın adına tescilini talep etmiştir. Bu durumda, davacı tarafın dava dilekçesinde bildirmiş olduğu parsel numarasının sonuca etkisi bulunmayıp, dava edilen alanın 52 parsel sayılı taşınmaz içinde kaldığı anlaşıldığından davacının 52 parsel sayılı taşınmaza yönelik olarak talebinin incelenmesi gerekirken, usulünce açılmış bir dava bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddi doğru olmamıştır.

Ayrıca, Mahkemece, her ne kadar tescili talep edilen yerin ... Köyüne ait 52 nolu mera parseli içerisinde kaldığı, meraların zilyetlikle iktisabının mümkün olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiş ve 52 parsel sayılı taşınmaza ilişkin kayıtlar dosyaya celp edilmemiş ise de, dosya arasında bulunan Çaycuma Kadastro Mahkemesinin 1995/113 Esas, 1997/338 Karar sayılı karar içeriğinin incelenmesinden, dava konusu 52 parsel sayılı taşınmazın kadimden beri ...

Köyü Tüzel Kişiliğinin malik sıfatıyla tasarruf ve zilyetliğinde bulunduğu gerekçesi ile köy tüzel kişiliği adına tarla vasfı ile tespit edildiği, tutanağın 14.11.1995 ila 14.12.1995 tarihleri arasında askı ilanına çıkarıldığı, mahkemece keşfen yapılan incelemede, taşınmazın köy boşluğu, mera, çayır ve köy meydanı gibi yerlerden olmadığının, halk dilinde boş olan yerlere mera dendiği için o şekilde kullanıldığının, köyün gerçek anlamda merasının Bartın asfaltına yakın yerdeki ırmak kıyısı mevkii olarak bilinen yerde olduğunun tespit edildiği, ayrıca köy muhtarı İrfan Erişoğlu tarafından davacı ...

Akçaalan aleyhine Çaycuma Asliye Ceza Mahkemesinin 2010/507 Esas sayılı dosyası ile Hasan Akçaalan’ın 52 parsel sayılı taşınmaza tecavüz ettiği iddiası ile yapılan şikayet neticesinde, Mahkeme tarafından dava konusu alanın, mera, harman yeri, yol ve sulak gibi köyün ortak kullanımına terk edilen yerlerden olmadığı gerekçesi ile sanığın beraatine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda, Mahkemenin tescili talep edilen yerin ... Köyüne ait 52 nolu mera parseli içerisinde kaldığı yönündeki tespitinde duraksama oluşmuştur.

O halde Mahkemece; taşınmazın bulunduğu bölgede kadastro tespitinden önce yetkili ve idari merciler tarafından 4753, 5618 ve 4342 sayılı Yasalar uyarınca mera tahsisi yapılıp yapılmadığı ilgili mercilerden sorulup saptanmalı; var ise mera tahsis kaydı ve dayanağı haritalar getirtilip uygulanmalı; dava konusu taşınmazın bu kaydın kapsamında kalıp kalmadığı belirlenmeli; tahsis yok ise kadastro tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ait 3 ayrı tarihe ilişkin stereoskopik hava fotoğrafları getirtilip dosya ikmal edilmeli ve bundan sonra,

davada yararı bulunmayan, yöreyi iyi bilen, elverdiğince yaşlı, yansız, taşınmazın bulunduğu köy ve komşu köy halkından seçilecek yerel bilirkişiler ve taraf tanıkları, jeodezi ve fotogrametri mühendisi, fen bilirkişisi ile ziraat mühendisi bilirkişinin katılımıyla taşınmaz başında yeniden keşif yapılmalı ve yapılacak bu keşifte dinlenilecek mahalli bilirkişi ve tanıklardan, taşınmazın öncesinin ne olduğu, geleneksel (kadim) biçimde mera olarak kullanılan yerlerden olup olmadığı, taşınmaz üzerinde davacının zilyetliğinin bulunup bulunmadığı,

taşınmazın davacıya ne şekilde intikal ettiği ve zilyetliğin hangi tasarruflarla sürdürüldüğü ya da davacının taşınmazdaki hak iddiasını neye dayandırdığı hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; beyanları arasında oluşabilecek çelişkiler gerektiğinde yüzleştirme yapılarak giderilmeye çalışılmalı; mahkeme hakiminin, taşınmazın fiziksel yapısı, meyil durumu, taş ve toprak unsurundan hangisinin galip olduğu hususlarındaki gözlemi ayrıntılı şekilde keşif tutanağına geçirilmeli;

ziraat mühendisi bilirkişiden çekişmeli taşınmazın önceki ve şimdiki niteliğini, kamu orta malı mera olup olmadığını ya da meradan açılıp açılmadığını, çekişmeli taşınmaz ile komşu taşınmazlar arasında toprak yapısı ve bitki örtüsü bakımından fark bulunup bulunmadığını açıklayan bilimsel verilere ve somut bulgulara dayalı rapor alınmalı; rapora taşınmazın değişik yönlerden çekilmiş, komşu taşınmaz ile aralarındaki sınırları gösterecek şekilde renkli fotoğraflarının eklenmesi istenilmeli; fen bilirkişisine, keşfi izlemeye ve yerel bilirkişi sözlerini denetlemeye elverişli, rapor ve kroki düzenlettirilmeli;

jeodezi ve fotogrametri mühendisi aracılığıyla hava fotoğraflarının keşifte uygulanarak taşınmazın hava fotoğraflarının çekildiği tarihe göre kültür arazisi niteliğinde bulunup bulunmadığına ilişkin rapor alınmalı; dava konusu taşınmazın, kamu malı niteliğinde mera olduğu saptandığı takdirde, bu nitelikteki taşınmazlar üzerinde sürdürülen zilyetliğin süresi ne olursa olsun hukukça değer taşımayacağı göz önünde tutulmak suretiyle, toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu hususlar gözetilmeksizin, eksik incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesinin doğru olmadığı, Dairenin 26.01.2010 tarihli ve 2009/5192 Esas, 2010/246 Karar sayılı onama ilamının maddi hataya dayalı olduğu ve hükmün yukarıda açıklanan gerekçelerle bozulması gerektiği anlaşılmıştır.