Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2021/13291 K.2021/10744

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş olup, hükmün davalı ..., davalı ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında, ... İlçesi ... Köyü çalışma alanında bulunan 101 ada 28, 29, 112 ada 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 29 parsel sayılı sırasıyla 7.954.25, 49.107.64, 17.900.99, 18.689.67, 14.361.51, 6.153.56, 11.568.72, 4.603.41, 3.507,26 ve 5.211,14 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar, kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle tarla vasıflarıyla; 110 ada 28 parsel ..., 110 ada 29 parsel ... ve ..., 112 ada 21 parsel ..., 112 ada 22, 24, 25, 26, 27, 29 parseller ..., ..., ... ve 112 ada 23 parsel ... adlarına tespit edilmiştir.

Davacılar Hazine ve ..., taşınmazların devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan yerlerden olduklarını ileri sürerek ayrı ayrı dava açmışlar, aşamalarda davalar eldeki dosya ile birleştirilmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonunda, temyize konu 101 ada 28, 29, 112 ada 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 29 parsel sayılı taşınmazlar ile temyize konu edilmeyen 59 parsel sayılı taşınmazın kadastro tespitlerinin iptali ile taşınmazların mera olarak sınırlandırılmasına ve özel siciline kaydına, 101 ada 28, 29, 112 ada 21, 22, 23, 24, 25 parsel sayılı taşınmazların beyanlar hanesine taşınmazların ... ve ... köyünün ortak kullanımında olduğunun şerhine karar verilmiş; hüküm, davalı ..., davalı ... ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1. Dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve mevcut deliller mahkemece takdir edilerek karar verildiğine ve takdirde bir isabetsizlik bulunmadığına göre, davalılar ... ve ... vekili ile davalı ...’in çekişmeli 110 ada 28, 29, 112 ada 21, 22, 24, 25, 26, 27 ve 29 parsel sayılı taşınmazlara ilişkin hükme yönelik sair temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak.

Mahkemece, dava konusu 110 ada 28, 29, 112 ada 21, 22, 24, 25 taşınmazların mera olarak sınırlandırılmalarına karar verildikten sonra, taşınmazların aynına ilişkin olmayan ve yenilik doğurucu hüküm almayı gerektiren mera aidiyetine ilişkin talepler hakkında görevli mahkeme kadastro mahkemesi olmayıp, Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu halde, taşınmazların köy tüzel kişiliklerinin kullanımda olduğuna dair hüküm kurulması isabetsizdir.

Ancak anılan hususun düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını zorunlu kılmadığından, mahkeme kararının düzeltilerek onanması uygun görülmüştür.

2. Kadastro tespitine itiraz davalarında husumetin tespit malikine, tespit malikinin ölü olması halinde ise mirasçılarına yöneltilmesi ve tüm mirasçıların davada yer alması zorunludur. Taraf teşkilinin sağlanması dava şartı olup, bu koşul yerine getirilmeden işin esasına girilemez. Kamu düzenine ilişkin bu hususun, yargılamanın her safhasında Mahkemece re'sen dikkate alınması gerekir. Somut olayda; Mahkemece, dava konusu 112 ada 23 parsel sayılı taşınmazın tespit maliki olan ...’in davada taraf olarak yer alması sağlanmamış ve dolayısıyla yöntemince taraf teşkili sağlanmadan işin esası hakkında karar verilmesi cihetine gidilmiştir.

Hal böyle olunca; Mahkemece öncelikle, çekişmeli 112 ada 23 parsel sayılı taşınmazın tespit maliki ...’in nüfus kayıt örneği dosya arasına getirtilmeli ve davacılara davalarını adı geçen tespit malikine yöneltmeleri için süre ve imkan tanınmalı, bu şekilde taraf teşkilinin sağlanması halinde, anılan tespit malikinin savunma ve delilleri sorulmalı, bildirdiği takdirde delilleri toplanmalı ve bundan sonra işin esasına girilerek tarafların iddia ve savunmaları çerçevesinde toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu husus gözetilmeksizin, yöntemince taraf teşkili sağlanmadan esas hakkında hüküm kurulması isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.