Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2021/13321 K.2021/11031

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verilmiş olup, hükmün müdahil Hazine vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine; dosya incelendi, gereği düşünüldü:

KARAR

Mahkemenin verdiği önceki karar Yargıtay tarafından bozulmuş olup, bozma ilamında özetle; “Mahkemece yapılan araştırma ve incelemenin hüküm kurmak için yeterli olmadığı belirtilerek, uyulan bozma kararı çerçevesinde araştırma, soruşturma ve uygulama yapılması, özellikle yangın nedeniyle zayii olduğu açıklanan dava konusu taşınmazların tespit tutanaklarının 4473 sayılı Kanun uyarınca ihya edilmesi, tespit günündeki hukuksal duruma göre infazı mümkün doğru sicil oluşturulması" gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, dava konusu 718, 721, 728, 724, 725, 763, 764, 765, 766, 769, 770, 771, 691, 703 ve 772 parsel nolu taşınmazlar hakkında yeniden karar vermeye yer olmadığına, 682 parsele yönelik davanın reddine, 761, 760, 687, 709, 751, 739, 738, 741, 749, 753, 746, 726, 706, 737, 722, 730, 686, 754, 695, 758, 748, 755, 752, 762, 698, 750, 717, 728, 707, 729, 756, 704, 784, 701, 700, 712, 711, 702, 799, 708, 757, 716, 715, 745, 736, 694, 762, 692, 744, 685, 688, 713, 742, 773, 696, 705, 720, 727, 697, 710, 683,

689 ve 693 parsellerin vergi kaydı miktarı ile sınırlı olarak bilirkişiler ... ve ... hazırladıkları rapor ve krokilerde belirtilen miktarda tespit malikleri adına tapuya kayıt ve tesciline, fazlaya ilişkin kısımların ifrazen Maliye Hazinesi adına tapuya kayıt ve tesciline, 690 parselin kuzey-güney hududunda paralel çekilen çizgi ile 100 dönümlük kısmın tespit gibi davalı ... adına tapuya kayıt ve tesciline, geriye kalan kısmının ifrazen Maliye Hazinesi adına tapuya kayıt ve tesciline, 719 nolu parselin bilirkişi ... rapor ve krokisinde gösterilen 100 dönümlük kısmının tespit gibi davalılar ...., ..., , ... adına tesciline,

fazlaya ilişkin kısmının ifrazen Maliye Hazinesi adına tapuya kayıt ve tesciline, 740 parsel nolu taşınmazın zilyetlikle hak kazanılan 100 dönümlük kısmının (bilirkişiler ... ve ... rapor ve krokisi dikkate alınarak) tespit malikleri adına tapuya kayıt ve tesciline, fazlaya ilişkin kısmın ifrazen maliye hazinesi adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş; hüküm, müdahil Hazine vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyulduğu halde, bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Bozma ilamına uyulmakla, taraflar yararına usuli müktesep hak oluşur. Bu hakkın zedelenmemesi için bozma gereklerinin tam ve eksiksiz olarak yerine getirilmesi gerekir.

Hükmüne uyulan bozma ilamında, 16.05.1968 tarihli ve 1968/850 Esas, 1968/3718 Karar sayılı bozma ilamında belirtilen şekilde araştırma, soruşturma ve uygulama yapılması gereğine değinildiği halde, dosyanın geldiği aşama ve dosya safahatı ile taraflardan ve bilirkişilerden büyük kısmının vefat ettiği dikkate alınarak yeniden keşif yapılmasının dosyaya yenilik katmayacağı şeklinde hukuki olmayan gerekçeyle uyulan bozma ilamına uygun araştırma yapılmaksızın karar verilmiş olup, hükmüne uyulan bozma ilamına uygun araştırma ve keşif yapılmadan karar verilmesi usul ve yasaya uygun bulunmamaktadır.

Hal böyle olunca. Mahkemece yapılacak iş, hükmüne uyduğu bozma ilamı dairesinde araştırma, soruşturma, uygulama ve inceleme yaparak sonucuna göre bir karar vermekten ibarettir. 766 sayılı Tapulama Kanunu'nun 33. maddesi hükmüne göre, yüzölçümü 100 dönümü geçmeyen gayrimenkullerdeki zilyetliğin, ayrıca vergi kaydıyla ispatı zorunluluğu bulunmamakta ise de, tanıklığın kontrol ve takdiri bakımından dayanılan kayıtların yerine uygulanması gerekir.

Vergi kayıtları adına müesses kimseler veya mirasçıları veya halefleri lehine delil olabileceği gibi, aleyhine de delil olabilir. Kaldı ki, kayıtlardan bir kısmı hali, mer'a ve tepe gibi niteliği itibariyle değişebilir ve genişletilmeye elverişli sınırları ihtiva etmektedir. Meralar zilyetlikle iktisap olunamaz.

Kayıtların ihdas tarihlerinden tapulama tespit tarihlerine kadar 20 sene geçmediğine göre, hali, bayır ve tepe gibi değişebilir ve genişletilmeye elverişli sınırlı kayıtlarda yazılı miktarlardan fazlasının zilyetlikle iktisap olunduğu kabul olunamaz. Bunlardan ayrı, miktarı itibariyle azımsanamayacak bir alana sahip olan gayrimenkullerin umumi vergi tahririnde kayıt dışı kalması sebebi üzerinde durulup düşünülmelidir.

Bu itibarla; bu esaslar göz önünden tutulmak suretiyle, hükmüne uyulan Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda araştırma, soruşturma, uygulama ve inceleme yapılmak, uygulamada kayıtların revizyon gördüğü parseller nazara alınmak, lüzumu halinde civar parsellere ait tapulama tutanaklarıyla dayanakları da getirtilip bunlardan da yararlanmak ve sonucu dairesinde bir karar verilmek gerekirken, hukuki olmayan gerekçeyle yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olduğu gibi, kabule göre de; dava konusu olmayan taşınmazlara yönelik ve infazda kuşkuya meydan verecek şekilde hüküm kurulması dahi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.