Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2021/4680 K.2024/144

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiş, İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında Elazığ ili Karakoçan ilçesi ... Köyü 102 ada 7 parsel sayılı 7.009,10 metrekare, 102 ada 8 parsel sayılı 9.316,81 metrekare ve 102 ada 11 parsel sayılı 8.249,51 metrekare yüzölçümündeki taşınmazlar senetsizden tarla vasfıyla davalılar adına tespit edilmiştir.

Davacı ... İdaresi vekili, asıl ve birleşen davalarda dava konusu taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğu sürerek taşınmazların kadastro tespitlerinin iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

İlk Derece Mahkemesince, dava konusu taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğunun orman bilirkişi raporuyla sabit olduğu, ziraat bilirkişinin raporunda taşınmazın tarımsal üretime elverişli olduğunu belirttiği, davacı idarenin taşınmazların orman olduğuna ilişkin iddiasını ispatlayamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı ... İdaresi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraz niteliğindedir.

İlk Derece Mahkemesince, dava konusu taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğu gerekçesiyle yazılı şekilde karar verilmiş ise de, yapılan inceleme ve araştırma, çekişmeli taşınmazların öncesinin orman sayılan yerlerden olup olmadığını belirleme noktasında yeterli değildir.

Şöyle ki; birleşen 2008/66 Esas sayılı davada alınan 03.11.2010 tarihli orman bilirkişi raporunda çekişmeli 102 ada 11 nolu parselin (B) harfi ile gösterilen bölümünün orman sayılan yerlerden olduğu belirtilmesine karşın, aynı yere ilişkin asıl davada alınan 11.06.2015 tarihli orman bilirkişi raporunda ise bu bölümün orman sayılmayan yerlerden olduğu belirtilmiş olup, raporlar arasındaki çelişki giderilmeden hüküm kurulması doğru olmadığı gibi, İlk Derece Mahkemesince en eski tarihli hava fotoğrafının getirtilip getirtilmediği dosya kapsamından anlaşılamamakta,

alınan raporlar da dava konusu taşınmazların evveliyatının orman olup olmadığını belirlemeye elverişli bulunmamaktadır. Bu nedenlerle, sadece 1973 tarihli hava fotoğrafının incelenmiş olması da gözetildiğinde, taşınmazların gerçek durumunun belirlenmesi açısından yeterli araştırma ve inceleme yapıldığından söz edilemez.

Hal böyle oluncu; doğru sonuca ulaşılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince öncelikle, denetime veri teşkil etmek üzere, Harita Genel Müdürlüğü web sitesinin "Hgm-Geoportal" sayfasına girilmek suretiyle taşınmazın bulunduğu köyü/mahalleyi kapsayacak şekilde hangi yıllara ait hava fotoğrafı olduğu araştırılıp belirlenmek ve tarihleri açıkça yazılmak suretiyle, yöreye ait en eski ve tespit tarihinden 15 - 20 - 25 yıl öncesine ait memleket haritası ve hava fotoğraflarının tamamı ile amenajman planı ve komşu parsellere ait kadastro tutanakları,

tutanaklar kesinleşmiş ise tapu kayıt örnekleri ve tapu kayıtları hükmen oluşmuş ise mahkeme karar örnekleri ve varsa ilgili Yargıtay ilamlarının örnekleri ilgili yerlerden getirtilip, yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan, aynı köyde ve komşu köylerde ikamet eden şahıslar arasından seçilecek ayrı ayrı 3’er kişilik yerel bilirkişi kurulu ve taraf tanıkları ile önceki bilirkişiler dışında halen Tarım ve Orman Bakanlığı ve bağlı birimlerinde görev yapmayan bu konuda uzman orman mühendisleri arasından seçilecek üç orman mühendisi bilirkişi,

bir fen elemanı ve bir jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişi aracılığıyla yeniden keşif yapılmalıdır. Keşifte getirtilen belgeler çekişmeli taşınmaz ile birlikte çevre araziye de uygulanmak suretiyle, taşınmazın öncesinin bu belgelerde ne şekilde nitelendirildiği belirlenmeli.

3116, 4785 ve 5658 sayılı Yasalar karşısındaki durumu saptanmalı; zilyetlikle veya hukuki değeri kalmamış olan tapu kayıtlarıyla ormandan yer kazanılamayacağı, öncesi orman olan bir yerin üzerindeki orman bitki örtüsü yokedilmiş olsa dahi, salt orman toprağının orman sayılan yer olduğu düşünülmeli; toprak yapısı, bitki örtüsü ve çevresi incelenmeli; keşifte, hakim gözetiminde, taşınmazın dört yönden renkli fotoğrafları çektirilip, onaylanarak dosyaya eklenmeli; yukarıda değinilen diğer belgeler fen, jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişileri ile orman bilirkişi eliyle yerine uygulattırılıp;

orijinal-renkli (renkli fotokopi)hava fotoğrafları ve memleket haritasının ölçeği kadastro paftası ölçeğine, yine kadastro paftası ölçeği de hava fotoğrafları ve memleket haritası ölçeğine (Net-Cad veya benzeri programlar kullanılarak)denetime elverişli olacak şekilde çevrildikten sonra komşu ve yakın komşu parselleri de içine alacak şekilde birbiri üzerine aplike edilmek suretiyle, çekişmeli taşınmaz çevre parsellerle birlikte memleket haritası ve hava fotoğrafları üzerinde gösterilmeli,

taşınmazın gerçek eğimi klizimetre aletiyle ölçülerek memleket haritalarındaki münhanilerden (yükseklik eğrilerinden) de faydalanılmak suretiyle belirlenmeli; stereoskopik hava fotoğraflarının stereoskop vasıtasıyla üç boyutlu incelemesi yapılarak temyize konu taşınmazın niteliği, üzerindeki bitki örtüsünün cinsi, yaşı, dağılımı, kapalılık oranının açıklandığı,

müşterek imzalı şekilde, yalnız büro incelemesine değil, uygulamaya ve araştırmaya dayalı, bilirkişilerin onayını taşıyan krokili bilimsel verileri bulunan yeterli ve dosyadaki belgeler ile karşılaştırıldığında denetime elverişli rapor alınmalı, önceki raporlar arasındaki çelişkinin nedenlerinin açıklanması ve söz konusu çelişkinin giderilmesi istenilmeli ve çekişmeli taşınmazların orman sayılan yerlerden olup olmadığı tereddüte mahal bırakmayacak şekilde belirlenerek sonucuna göre hüküm kurulmalıdır.

İlk Derece Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.