Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/136 K.2023/5037

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonunda (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiştir.

Anılan hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (3402 ... Kanun) 8 inci maddesi uyarınca yapılan genel arazi kadastrosunda, Samsun ili, Canik ilçesi, Dereler mahallesinde bulunan ... ada parsel ... 781,69 m2 yüzölçümündeki taşınmaz, tarla niteliği ile davalı adına tespit edilmiştir. 2. Davacı Hazine vekili, dava konusu taşınmazın tarla olarak kullanılmakta olduğu, etrafı orman ile çevreli ve ham toprak görünümünde olduğu iddiasıyla taşınmazın adına tescilini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 10.05.2016 tarihli ve 2016/66 Esas, 2016/60 Karar ... kararı ile, davanın 30 günlük askı süresinden sonra açıldığı gerekçesiyle görevsizliğe karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 15.10.2018 tarihli ve 2016/9904 Esas, 2018/6413 Karar ... kararıyla mahkemece işin esasına girilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, davanın askı ilân süresi içerisinde açılmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesinin hatalı olduğuna değinilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmaz üzerinde 1975 yılından beri davalı tarafça tarımsal faaliyette bulunulduğu, taşınmazın orman vasfında olmadığı ve tarım arazisi niteliğinde olduğunun anlaşılması nedeniyle ekonomik amaca uygun zilyetlik şartlarının davalı lehine oluştuğu anlaşıldığından davacının davasının reddine, dava konusu Samsun ili Canik ilçesi Dereler Mahallesi ... ada ... parsel ... taşınmazın kadastro tespiti gibi tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esas yönünden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili, çekişmeli taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğunu, zilyetlikle iktisabı mümkün olan yerlerden olsa dahi zilyetlikle kazanma koşullarının davacılar yararına gerçekleşmediğini, yapılan araştırmaların ise karar vermeye yeterli olmadığını açıklayarak hükmün bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, kadastro tespitine itiraz istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 ... Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 3402 ... Kanun'un 8 inci maddesi.

3. Değerlendirme

6100 ... Kanun'un 373/4 üncü maddesi; "Yargıtayın bozma kararı üzerine ilk derece mahkemesince bozmaya uygun olarak karar verildiği takdirde, bu karara karşı temyiz yoluna başvurulabilir." hükmünü, Geçici 3/2. maddesi ise; "Bölge adliye mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlar hakkında, kesinleşinceye kadar 1086 ... Kanunun 26.09.2004 tarihli ve 5236 ... Kanunla yapılan değişiklikten önceki 427 ilâ 454 üncü madde hükümlerinin uygulanmasına devam olunur. Bu kararlara ilişkin dosyalar bölge adliye mahkemelerine gönderilemez." hükmünü içermektedir.

Yukarıda açıklanan Kanun maddelerinin düzenleniş amacı, Bölge Adliye Mahkemelerinin göreve başlama tarihinden önce verilen kararlara karşı Yargıtayda temyiz yoluna başvurulmasını ve karar kesinleşinceye kadar kanun yolu denetiminin Yargıtay tarafından yapılmasını sağlamaktır. Diğer bir anlatımla, Yargıtay'ın verdiği bozma kararları üzerine verilen kararların tekrar Yargıtay denetiminden geçmesi amaçlanmıştır.

Somut olayda; her ne kadar İlk Derece Mahkemesince verilen 10.05.2016 tarihli karar Yargıtay denetiminden geçerek bozulmuş ise de, bozma üzerine verilen temyize konu kararın öncelikle istinaf incelemesine tabi tutulmuştur.

Az yukarda açıklanan ilke ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Bölge Adliye Mahkemesince verilen esastan ret kararının yok hükmünde olduğuna ve esastan redde ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş; İlk Derece Mahkemesince verilen hükmün temyiz incelemesine geçilmiştir.

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi kararında belirtilen gerekçelere, temyiz edenin sıfatına, 6100 ... Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR