Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/285 K.2022/5932

Taraflar arasında görülen ve yukarıda açıklanan davada yapılan yargılama sonunda Mahkemece, davanın bir kısım parsellere yönelik kabulüne, bir kısım parsellere yönelik reddine karar verilmiş olup hükmün davalı Hazine temsilcisi ... tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairece dosya incelendi, gereği düşünüldü.

KARAR

Davacı Hazine vekili, Tutak İlçesi ... Köyü 176 parsel sayılı taşınmazın devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerlerden olduğuna dayanarak dava açmıştır. Davacı ... Tutak İlçesi ... Köyü 167, 176 ve 287 parsel sayılı taşınmazların tapu kaydı, vergi kaydı ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır.

Mahkemece davaların birleştirilerek yapılan yargılaması sonunda; davanın 167 parsel yönünden kabulüne, 176 ve 287 parsel yönünden reddine, 167 ve 176 parsel sayılı taşınmazın kadastro tutanağının iptali ile Kibar ... ve müşterekleri adına hüküm yerinde gösterilen payları oranında tesciline, 287 parsel sayılı taşınmazın kadastro tutanağının iptali ile ... adına tesciline karar verilmiş; hüküm, davalı Hazine temsilcisi ve ... tarafından temyiz edilmiştir.

Dava, kadastro tespitine itiraza ilişkin olup, bu nitelikteki davalarda husumetin, tespit maliklerine, tespit maliklerinin ölü olması halinde ise mirasçılarına yöneltilmesi ve tüm mirasçıların davada yer alması zorunludur. Taraf teşkilinin sağlanması dava şartlarından olup, bu koşul yerine getirilmeden işin esasına girilerek hüküm kurulması hukuken mümkün bulunmamaktadır. Kamu düzenine ilişkin bu hususun, yargılamanın her safhasında Mahkemece re'sen dikkate alınması gerekir.

Ne var ki somut olayda tespit maliklerinin nüfus bilgileri dosya arasında bulunmadığı gibi bu kayıtlara UYAP üzerinden de ulaşılamamıştır.

Öte yandan Kadastro Mahkemesinde görülen davalarda tutanak aslının dosyada bulunması zorunlu olup, herhangi bir şekilde tutanak aslının tüm araştırmalara rağmen bulunmaması, kaybolması veya yanması gibi hallerde tutanağın eldeki surete göre ihya edilmesi, ihyanın da mümkün olmaması halinde, ilgili parselle ilgili dava dosyasının yeniden kadastro tutanağı düzenlenmesi için Kadastro Müdürlüğüne gönderilmesi gerekir.

Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı karar verilmesi de mümkün değildir.

Hal böyle olunca. Mahkemece öncelikle, çekişmeli 167 ve 176 parsel sayılı taşınmazların tutanak sureti Kadastro Müdürlüğüne gönderilerek tutanağın ihyası sağlanmalı, tutanak aslı ihya suretiyle dosyaya getirtilmeli, tutanak aslı bulunamayan ve ihya edilemeyen parsel yönünden ise davanın tefrik edilmek suretiyle yeniden kadastro tutanağı düzenlenmek üzere dosyanın Kadastro Müdürlüğüne gönderilmesine karar verilmeli,

tutanak aslının bulunması veya ihyası halinde çekişmeli tüm taşınmazların tespit maliklerinin veraset ilamı yada nüfus kayıtları getirtilerek mirasçıları belirlenmeli ve belirlenen mirasçılara davanın yöneltilmesi suretiyle taraf teşkili sağlanmalı bundan sonra tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece bu husus gözetilmeksizin, yöntemince taraf teşkili sağlanmadan işin esası hakkında hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir