Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/7082 K.2024/6798

Taraflar arasındaki tapu iptal ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu Samsun ili, Ayvacık ilçesi, Şenpınar köyünde 16.03.2006 tarihinde kesinleşen kadastro çalışmalarının bulunduğunu, Tahtalık Mevkiinde bulunan 31 cilt, sahife 86, sıra 1'de kayıtlı 15.000 m2 ve sınırları doğusu dere, batısı yol, kuzeyi yol, güneyi su biçiği ve Ahmet Kahveci ile çevrili tarla vasfındaki davacı Hazineye ait taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında herhangi bir parsele revizyon görmediğini, Şenpınar köyü 161 ada 64, 65, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 73 ve 75 parsel sayılı taşınmazları kapsadığını, kadastro parsellerinin davalılar adına zilyetliğe dayalı olarak tespit edildiğini, taşınmazların tapu kaydının iptali ile Hazine adına tarla vasfıyla tesciline karar verilmesini talep ve dava etmektedir.

İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, "Samsun İli Ayvacık İlçesi Eski Palahur Köyünde bulunan 161 ada 69 ve 71 parsel nolu taşınmazların tamamı, 65 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (A) ile işaretli 5484,93 m2 si, 66 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (A) ile işaretli 1303,60 m2 si, 68 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (A) ile işaretli 14.432,40 m2 si, 70 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (A) ile işaretli 483,

14 m2 si, 72 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (A) ile işaretli 1223,76 m2 si, 73 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (A) ile işaretli 1072,14 m2 si,

75 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (A) ile işaretli 1451,84 m2 sine yönelik davanın belirtilen taşınmazların (bir kısmının tamamen bir kısmının kısmen) belirtilen kısımlarının orman alanı içerisinde kaldıkları anlaşıldığından bu parsellere yönelik yukarıda belirtilen kısımlara ilişkin davanın kabulü ile taşınmazların davalılar adına olan kayıtlarının iptali ile hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş, Samsun İli Ayvacık İlçesi Güvenç Mahallesinde bulunan 161 ada 64 ve 67 parsel nolu taşınmazların tamamı,

65 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (B) ile işaretli 3404,22 m2 si, 66 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (B) ile işaretli 4952,64 m2 si, 68 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide B1 ile işaretli 14.432,40 m2 si, (B2) ile işaretli 2675,60 m2 si, (B3) ile işaretli 582,37 m2 si, 70 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (B) ile işaretli 2382,58 14 m2 si,

72 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (B) ile işaretli 5007,42 m2 si, 73 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (B) ile işaretli 2249,08 m2 si, 75 parsel nolu taşınmazın 24/04/2014 tarihli orman bilirkişi raporu ekinde bulunan krokide (A) ile işaretli 3193,37 m2 sine ilişkin olarak, bu taşınmazların orman sayılmayan yerlerden olduğu ve davalılar tarafından 20 yıldan fazla süredir nizasız fasılasız kullanıldığı" gerekçeleriyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

Davacının dayandığı tapu kaydı, 08.09.1969 tarihli sıra no 1, 31 cilt, 86 sahifede kayıtlı, 1 hektar 5000m2 yüzölçümlü olarak Hazine adına tarla vasfıyla ihdasen oluşmuştur.

Dava konusu taşınmazların bulunduğu yörede 24.10.1979 tarihinde ilan edilerek kesinleşen 6831 sayılı Kanuna göre yapılan Orman Kadastrosu ve 1744 sayılı kanunla değişik madde 2 uygulaması vardır. Ayrıca 3402 sayılı Kanuna göre yapılan 14.02.2006 tarihinde askıya çıkartılarak, 16.03.2006 tarihinde kesinleşen kadastro çalışmaları sonucunda dava konusu taşınmazlar davalılar adına senetsizden tespit görmüştür.

Dava konusu taşınmazda, davacı adına taşınmazın bir kısmının orman olması nedeniyle, taşınmazın bir kısmında ise davalılar lehine zilliyetlikle kazanma koşullarının oluşmuş olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiş ise de, yapılan araştırma ve incelemenin hüküm vermek için yeterli olmadığı anlaşılmaktadır.

Şöyle ki; mahkemece yapılan keşif sonucu aldırılan 24.04.2015 havale tarihli orman bilirkişi raporunda, taşınmazın 1979 yılında yapılan orman tahdit sınırlarının dışında kaldığı, fiili durumunun orman olmadığı belirtilmiştir. Davacının orman olduğuna ilişkin iddiası ve talebi bulunmadığından mahkemece dava konusu taşınmazın orman olarak tesciline karar verilmesi doğru görülmemiştir.

Davacı tarafın dayandığı 08.09.1969 tarihli sıra no 1, 31 cilt, 86 sahifede kayıtlı tapu kaydı keşifte uygulanarak kapsamı belirlenmiş ise de söz konusu tapu kaydının başka taşınmaza/taşınmazlara revizyon görüp görmediği hususu tereddüte mahal bırakmayacak şekilde araştırılmamıştır. Ayrıca zilyetlikle kazanım koşullarının oluşup oluşmadığı yönünde de herhangi bir araştırma yapılmadan karar verilmesi cihetine gidilmiştir.

Bu şekilde eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi usul ve Kanuna uygun bulunmamaktadır.

Somut olayda; yapılan keşif sonucu aldırılan 14.04.2015 tarihli fen bilirkişi raporunda, 08.09.1969 tarihli sıra no 1, cilt 31, sahife 86'da kayıtlı taşınmazın tapu kaydının sınırlarının sabit olduğu ve dava konusu taşınmazları kapsadığı belirtilmiştir.

08.09.1969 tarihli dayanak tapu kaydı ihdasen oluşmuş olduğuna göre, davalıların dava konusu taşınmazdaki zilyetliklerinin tapu oluşumundan önce tamamlanması gerektiği hususu dikkate alınarak zilyetlik yolu ile kazanma koşullarının buna göre araştırılması gerekir.

Bu nedenle, komşu parsellerin tutanak ve dayanakları getirtilip uygulanarak, bu taşınmazı sınır olarak nasıl nitelendirdikleri araştırılmalı; varsa, zilyetlik tanıkları taşınmaz başında dinlenmeli; zilyetliğin ne zaman başladığı, kaç yıl süreyle ne şekilde devam ettiği sorularak, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp.

08.09.1969 tarihli tapu kaydının oluşumundan önce davalılar (gerçek kişiler) yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığı belirlenmeli.

3402 sayılı Kanun'un 14 üncü maddesi uyarınca, davalılar yanında, (murisler) yönünden de aynı çalışma alanı içerisinde kayıtsız ve belgesizden başkaca taşınmaz mal tespit ya da tescil edilip edilmediği tapu müdürlüğü ve ilgili Kadastro Müdürlüğü ile Hukuk Mahkemeleri yazı işleri müdürlüğünden sorulup, aynı Kanun'un 03.07.2005 tarihli ve 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu (5403 sayılı Kanun) ile değiştirilen 14/2 inci maddesi hükmü gözetilerek sulu ve susuz olarak kazanılmış toprak miktarı belirlenip, Kanun'un getirdiği sınırlamanın aşılıp aşılmadığı saptanarak,

toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilmeli, ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.

Ayrıca mahkemece, Harita Genel Müdürlüğü web sitesinin harita sorgulama sayfasına girilerek, taşınmaz bölümlerinin bulunduğu Köyü/Mahalleyi kapsayacak şekilde hangi yıllara ait hava fotoğrafı bulunduğu araştırılıp belirlenmek ve (denetimin sağlanması bakımından) ilgili sayfanın çıktısı dosya arasına alınmak suretiyle, buradan elde edilen verilere göre tapu kaydının oluşumundan 15-20-25 yıl öncesine ilişkin farklı dönemlerde çekilmiş stereoskopik hava fotoğraflarının en az üç tanesi tarihleri açıkça yazılmak suretiyle Harita Genel Müdürlüğünden istenmeli,

daha sonra hava fotoğrafları üzerinde bu konuda uzman jeodezi ve fotogrametri mühendisi bilirkişisine inceleme yaptırılarak denetime elverişli rapor alınmalı; taşınmazların niteliği, imar - ihyaya muhtaç yerlerden olup olmadıkları ve böyle yerlerden iseler imar - ihyalarının tamamlanıp tamamlanmadığı ve hangi tarihte tamamlandığı, taşınmazların ne olarak kullanıldığı, üzerinde zirai faaliyet yapılıp yapılmadığı hususlarında rapor alınmalıdır.

Mahkemece, 08.09.1969 tarihli sıra no 1, cilt 31, sahife 86'da kayıtlı taşınmazın revizyon gördüğü bildirilen tapu kayıtları istenerek dosya kapsamına alınmıştır. Bu taşınmazların tapulama tutanakları incelendiğinde; bazılarının dayanak belgeler kısmında Eylül 1968 sıra no 1, cilt 31, sahife 86'da kayıtlı tapunun yer aldığı, bazılarında ise tespit dayanağı belgeler kısmında dava konusu tapu kaydının yer almadığı anlaşılmıştır.

Mahkemece bildirilen bu taşınmazların dayanak tapu kayıtlarının getirtilerek, davacının dayandığı tapu kaydı ile revizyon gördüğü iddia olunan taşınmazların dayanak tapu kayıtlarının aynı olup olmadığı hususunun tereddüte mahal vermeyecek şekilde araştırılması gerekmektedir. Toplanan tüm deliller birlikte değerlendirilerek ulaşılacak sonuca göre bir karar verilmelidir.

Mahkemece, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.