Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/7825 K.2023/5081

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen kullanım kadastrosuna itiraz davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davalı ... ile dahili davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine, çekişmeli 172 ada 3 parsel ... taşınmaz hakkında açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili, dahili davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Kullanım kadastrosu sırasında, ... ili ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 172 ada 3 parsel ... 5.985,08 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, kadastro tutanağının beyanlar hanesine, 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 2/B maddesi uyarınca Hazine adına orman sınırları dışına çıkarıldığı, taşınmazın ..., ... ve ...'nun kullanımında olduğu ve üzerindeki zeytin ağaçlarının bu şahıslara ait olduğu, krokisinde (C) harfi ile gösterilen 1.635.66 metrekarelik kısmın ..., (D) harfi ile gösterilen 819,92 metrekarelik kısmın ..., (E) harfi ile gösterilen 708,61 metrekarelik kısmın ...’na ait olup 2010 yılından beri kullanımlarında bulunduğu şerhi yazılarak tarla vasfıyla Hazine adına tespit edilmiştir.

2. Davacı ... dava dilekçesinde; çekişmeli taşınmaza ait kadastro tutanağının edinme sebebinde belirtilen (A) ve (B) bölümleri ile paftasında dere olarak bırakılan taşınmaz bölümünün kendi kullanımında olduğunu ileri sürerek, dava açmıştır.

II. CEVAP

1. Davalı ... ve dahili davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

2. Dahili davalılar ..., ... ve ...; taşınmazdaki kullanım sınırlarının belli olduğunu ve davacı ile ilgisinin olmadığını belirtmişlerdir.

3. Dahili davalılar ... ve ...; dava konusu taşınmazda kullanıcı olarak kendi isimlerinin geçtiği kısımların davacı olan anneleri ... tarafından kullanıldığını, isimlerinin tutanağa yanışlıkla yazıldığını ve açılan davayı kabul ettiklerini belirtmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 30.11.2018 tarihli ve 2017/106 Esas, 2018/102 Karar ... kararıyla; "çekişmeli taşınmazın 1995 yılından itibaren çalılardan temizlenerek Veli Akmansoy tarafından ölümüne kadar tarım arazisi olarak kullanıldığı, ölümünden sonra mirasçıları arasında yapılan taksimle Bekir Akmansoy ve Süleyman Akmansoy'a verildiği,

Bekir ve Süleyman'ın taşınmazı aralarında paylaşarak kullandıkları, bilirkişi raporuna ekli krokide davalı 172 ada 3 parsel ... taşınmazın (A) ve (B) harfleri ile gösterilen bölümlerini davacı ...'nın 2011 yılında bu bölümlerin kullanıcısı olan Süleyman Akmansoy'dan satın aldığı ve tespit tarihine kadar fiili olarak kullandığı,

davacı tarafından kullanılan ve dava konusu olan bu kısımların kullanıcısı olarak tutanağın edinme sütunu bölümünde belirtilen ... ve ...'nın anneleri olan davacı tarafından açılan davayı kabul ettikleri, beyanlar hanesinde lehlerine kullanım şerhi verilen ..., ... ve ...'ın ve davacının kullandığı kısımların ayrı yerler olduğu ve dava konusu olan ve bilirkişi raporuna ekli krokide (K) harfi ile gösterilen taşınmaz hakkında kadastro tutanağı düzenlenmediğinden mahkemenin görevli olmadığı" gerekçesiyle davalı ... hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine, çekişmeli 172 ada 3 parsel ... taşınmaz hakkında açılan davanın kabulüne,

172 ada 3 parsel ... taşınmazın tespit gibi Hazine adına tesciline, taşınmaza ait kadastro tutanağının beyanlar hanesindeki şerhin iptaline, beyanlar hanesine, "bu taşınmazın krokide (A) harfi ile gösterilen 2.010,13 metrekare miktarındaki kısmı ve (B) harfi ile gösterilen 810,75 metrekare miktarındaki kısmının davacı ...'nın kullanımında olup üzerindeki ağaçların kendisine ait olduğu, krokide (C) harfi ile gösterilen 1.635,66 metrekare miktarındaki kısmının ...'ın kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu,

(D) harfi ile gösterilen 819,92 metrekare miktarındaki kısmın ...'ın kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu, (E) harfi ile gösterilen 708,61 metrekare miktarındaki kısmın ...'nun kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu” şerhinin yazılmasına, 31.10.2018 tarihli bilirkişi raporuna ekli krokide (K) harfi ile gösterilen taşınmaz hakkında açılan davanın görev yönünden reddine, mahkemenin görevsizliğine, 6100 ...

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 20 nci maddesi gereğince kararın kesinleşme tarihinden itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin mahkemeye başvurması halinde dava dosyasının görevli ve yetkili ...

Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, davacı tarafından yapılan 2.605,25 TL yargılama gideri ve 325,70 TL harç olmak üzere toplam 2.930,95 TL'nin dahili davalı Hazine ile dahili davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine, davacı vekille temsil edildiğinden 3402 ...

Kadastro Kanunu’nun 31/3 üncü maddesi gereğince, davanın önemi vekilin sarfettiği emek hak ve eşitlik kuralları gözönünde tutularak maktuen ve takdiren 1.500,00 TL vekalet ücretinin dahili davalı Hazine ile dahili davalılar ... ve ...'dan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili ve dahili davalı Hazine vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 28.06.2019 tarihli ve 2019/247 Esas, 2019/680 Karar ... kararıyla; "kullanım kadastrosu yapılan dava konusu 172 ada 3 parselin, teknik bilirkişilerce düzenlenen rapor ve krokide (A) ve (B) harfleri ile gösterilen kısımlarının davacı tarafından tarla niteliği ile kullanıldığı anlaşıldığından, bu kısımlara ilişkin davanın kabulüne ve krokide (K) harfi ile gösterilen dava konusu taşınmazla ilgili kadastro tespit tutanağı düzenlenmediği anlaşıldığından, bu kısma yönelik davada görevsizlik kararı verilmesi isabetli ise de;

kullanım kadastrosuna itiraz sebebiyle açılan davaların tespit maliki Hazine ile tutanağın beyanlar hanesinde lehine kullanım şerhi yazılan kişilere karşı açılması gerekirken, 3402 ... Kanun'un 30/2 nci maddesinin uygulanma şartları bulunmayan davada, taraf sıfatı bulunmayan ve lehlerine kullanım şerhi yazılmayan, sadece tutanağın edinme sebebinde isimleri geçen ... ve ...'nın davaya dahil edilerek yargılama giderlerinden sorumlu tutulması, kabule göre de, gerekçe kısmında ...

Kadastro Müdürlüğü hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiği belirtilmesine rağmen hüküm kısmında ... hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilerek, gerekçe ve hükmün karıştırılması,

kurulan hükümde beyanlar hanesindeki "kullanım şerhinin" iptaline karar verilmesi gerekirken, bu husus açıkça belirtilmediğinden beyanlar hanesindeki tüm şerhlerin iptaline karar verilmiş gibi infazda tereddüt oluşturacak şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği" belirtilerek istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

davalı ... ile dahili davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine, çekişmeli 172 ada 3 parsel ... taşınmaz hakkında açılan davanın kabulüne, 172 ada 3 parsel ... taşınmazın tespit gibi Hazine adına tesciline, taşınmaza ait kadastro tutanağının beyanlar hanesindeki kullanım şerhinin iptaline, beyanlar hanesine "bu taşınmazın krokide (A) harfi ile gösterilen 2.010,13 metrekare miktarındaki kısmı ve (B) harfi ile gösterilen 810,75 metrekare miktarındaki kısmının davacı ...'nın kullanımında olup üzerindeki ağaçların kendisine ait olduğu,

krokide (C) harfi ile gösterilen 1.635,66 metrekare miktarındaki kısmının ...'ın kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu, (D) harfi ile gösterilen 819,92 metrekare miktarındaki kısmın ...'ın kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu, (E) harfi ile gösterilen 708,61 metrekare miktarındaki kısmın ...'nun kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu” şerhinin yazılmasına,

diğer şerhlerin tespit gibi tesciline, 31.10.2018 tarihli bilirkişi raporuna ekli krokide (K) harfi ile gösterilen taşınmaz hakkında açılan davanın görev yönünden reddine, mahkemenin görevsizliğine, 6100 ... Kanun'un 20 nci maddesi gereğince kararın kesinleşme tarihinden itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin mahkemeye başvurması halinde dava dosyanın görevli ve yetkili ...

Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, davacı tarafça yapılan (aleyhlerinde açılan dava reddedilen davalı ve dahili davalılar için yapılan yargılama giderleri düşüldükten sonra) toplam 2.473,20 TL yargılama giderinin dahili davalı Hazineden tahsili ile davacıya verilmesine, davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi ve 3402 ...

Kanun'un 31/son maddesi gereğince takdiren 800,00 TL vekalet ücretinin davalı Hazineden tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı dava konusu (K) bölümü hakkında verilen görevsizlik kararına yönelik olarak davacı vekili ve dahili davalı Hazine vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 03.03.2022 tarihli ve 2021/3887 Esas, 2022/1930 Karar ... kararıyla; "tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçelere, hukuki ilişkinin nitelendirmesine göre davacı vekilinin, (K) bölümü hakkında verilen görevsizlik kararına yönelik temyiz itirazları ile davalı Hazine vekilinin sair temyiz itirazlarının yerinde olmadığı ancak;

dava konusu taşınmaza ait tutanağın edinme sebebinde kullanıcı olarak gösterilmeleri nedeniyle İlk Derece Mahkemesi tarafından davaya dahil ettirilen ... ve ...’nın, aleyhlerine verilen karara karşı istinaf başvuruları olmadığı halde, Bölge Adliye Mahkemesince dahili davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmekle yargılama gideri ve vekalet ücretinin tek başına davalı Hazineye yüklenmiş olması doğru olmadığı gibi, 492 ...

Harçlar Kanunu’nun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğu halde yargılama giderleri içerisinde hesaplanan harçların Hazineden tahsiline karar verilmiş olmasının" isabetsizliğine değinilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; "kullanım kadastrosu yapılan dava konusu 172 ada 3 parselin, teknik bilirkişilerce düzenlenen rapor ve krokide (A) ve (B) harfleri ile gösterilen kısımlarının davacı tarafından tarla niteliği ile kullanıldığı anlaşıldığından, bu kısımlara ilişkin davanın kabulüne ve krokide (K) harfi ile gösterilen dava konusu taşınmazla ilgili kadastro tespit tutanağı düzenlenmediği anlaşıldığından, bu kısma yönelik davada görevsizlik kararı verilmesi isabetli ise de;

kullanım kadastrosuna itiraz sebebiyle açılan davaların tespit maliki Hazine ile tutanağın beyanlar hanesinde lehine kullanım şerhi yazılan kişilere karşı açılması gerekirken, 3402 ... Kanun'un 30/2 nci maddesinin uygulanma şartları bulunmayan davada, taraf sıfatı bulunmayan ve lehlerine kullanım şerhi yazılmayan, sadece tutanağın edinme sebebinde isimleri geçen ... ve ...'nın davaya dahil edilmesi, kabule göre de, gerekçe kısmında ...

Kadastro Müdürlüğü hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilmesi gerektiği belirtilmesine rağmen hüküm kısmında ... hakkında açılan davanın husumet yokluğundan reddine karar verilerek, gerekçe ve hükmün karıştırılması, kurulan hükümde beyanlar hanesindeki "kullanım şerhinin" iptaline karar verilmesi gerekirken, bu husus açıkça belirtilmediğinden beyanlar hanesindeki tüm şerhlerin iptaline karar verilmiş gibi infazda tereddüt oluşturacak şekilde hüküm kurulması isabetsiz olup, bu durum yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediği,

aleyhlerinde verilen karara karşı istinaf yoluna başvurmayan dahili davalılar ... ve ... aleyhine ilk derece mahkemesince yüklenen yargılama giderlerine ilişkin hükümlerde değişiklik yapılmadığı," belirtilerek istinaf başvurularının kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına,

davalı ... ile dahili davalılar ... ve ... hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğundan reddine, çekişmeli 172 ada 3 parsel ... taşınmaz hakkında açılan davanın kabulüne, 172 ada 3 parsel ... taşınmazın tespit gibi Hazine adına tesciline, taşınmaza ait kadastro tutanağının beyanlar hanesindeki kullanım şerhinin iptaline, beyanlar hanesine "bu taşınmazın krokide (A) harfi ile gösterilen 2.010,13 metrekare miktarındaki kısmı ve (B) harfi ile gösterilen 810,75 metrekare miktarındaki kısmının davacı ...'nın kullanımında olup üzerindeki ağaçların kendisine ait olduğu,

krokide (C) harfi ile gösterilen 1.635,66 metrekare miktarındaki kısmının ...'ın kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu, (D) harfi ile gösterilen 819,92 metrekare miktarındaki kısmın ...'ın kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu, (E) harfi ile gösterilen 708,61 metrekare miktarındaki kısmın ...'nun kullanımında olup üzerindeki zeytin ağaçlarının kendisine ait olduğu” şerhinin yazılmasına,

diğer şerhlerin tespit gibi tesciline, 31.10.2018 tarihli bilirkişi raporuna ekli krokide (K) harfi ile gösterilen taşınmaz hakkında açılan davanın görev yönünden reddine, İlk Derece Mahkemesinin görevsizliğine, 6100 ... Kanun'un 20 nci maddesi gereğince kararın kesinleşme tarihinden itibaren 2 hafta içinde taraflardan birinin mahkemeye başvurması halinde dava dosyanın görevli ve yetkili ...

Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, davacı tarafça yapılan (aleyhlerinde açılan dava reddedilen davalılar için yapılan yargılama giderleri düşüldükten sonra) toplam 2.930,95 TL yargılama giderinin dahili davalı Hazine ile dahili davalılar ... ile ...'dan müştereken tahsili ile davacıya verilmesine, davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan AAÜT ve 3402 ...

Kanun'un 31/son maddesi gereğince takdiren 800,00 TL vekalet ücretinin dahili davalı Hazine ile dahili davalılar ... ile ...'dan müştereken tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili, dahili davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde.

İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne ilişkin verilen karara bir itirazlarının olmadığını, bilirkişi rapor ve krokisinde (K) harfi ile gösterilen taşınmaz hakkında açtıkları davanın, bu kısımla ilgili kadastro tespit tutanağı düzenlenmediği gerekçesiyle verilen görevsizlik kararına karşı temyiz yoluna başvurduklarını, krokide (A), (B) ve (K) harfleriyle gösterilen kısımların davacı tarafından satın alınıp kullanıldığını, (K) harfi ile gösterilen kısma ilişkin davanın da kabulüne karar verilmesi gerektiğini,

İlk Derece Mahkemesinin vermiş olduğu ara kararı gereğince ... ve ...'yı davaya dahil ettiklerinden dolayı bu kişilerin yargılama giderlerinde sorumlu tutulmalarının hukuka aykırı olduğunu belirterek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

2. Dahili davalı Hazine vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve Kanun'a aykırı olduğunu, bilimsel verilere dayanmayan, gerekçesiz bilirkişi raporuna göre hüküm kurulduğunu, dava konusu taşınmazda yapılan kullanım kadastro çalışmasının Kanun ve yönetmeliklere uygun olduğunu belirterek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

3. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul ve Kanuna aykırı olduğunu, bilimsel verilere dayanmayan, gerekçesiz bilirkişi raporuna göre hüküm kurulduğunu, dava konusu taşınmazda yapılan kullanım kadastro çalışmasının Kanun ve yönetmeliklere uygun olduğunu belirterek, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, dava konusu taşınmaz üzerinde davacının kullanım hakkının bulunup bulunmadığı hususuna ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Kanun'un 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 ... Kanun'un Ek 4 üncü maddesi.

3. Değerlendirme

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirmesine, uyulan bozma ilamı doğrultusunda hüküm verildiğine ve 6100 ... Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, uyulan bozma ilamı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekili, dahili davalı Hazine vekili ve davalı ... vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR