Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2022/8527 K.2024/526

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın ... ve arkadaşları vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairenin 13.01.2022 tarihli ve 2021/11498 Esas, 2022/262 Karar ... ilamı ile İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Davalı ... mirasçıları vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Mahkemenin verdiği önceki karar Yargıtay tarafından bozulmuş olup, bozma ilamında özetle.

“Mahkemece hükmüne uyulan önceki bozma ilamlarında, tarafların tapu kayıtlarının usulüne uygun mahallinde uygulanması ve kapsamlarının belirlenmesi, davacı ... ve arkadaşları ile ... arasındaki uyuşmazlığın ortak sınıra ilişkin olup olmadığının irdelenmesi, Mehmet Arıcı ile davacı ... ve paydaşlarının tutunduğu tapu kayıtlarının aynı kökten geldiği vurgulanarak tarafların tapu kayıtlarının tüm tedavülleri ile getirtilmesi,

kök tapu kayıtları ile ifraz kayıtlarının ayrı ayrı mahallinde uygulanarak ve revizyon gördüğü taşınmazlar dikkate alınarak kapsamlarının belirlenmesi gereğine değinildiği ve mahkemece bozma kararlarına uyulduğu halde, gereklerinin tümü ile yerine getirilmediği belirtilerek, hükmüne uyulan önceki günlü bozma kararları çerçevesinde araştırma, soruşturma ve uygulama yapılması ve bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna uygun bir karar verilmesi” gereğine değinilmiştir.

Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda 03.02.2016 tarihli karar ile, davacı ...’nın dava konusu 242 parsele ilişkin davasının kabulüne, diğer davacıların 242 parsele ilişkin davalarının reddine, 243 parsele ilişkin davalarının kabulüne, dava konusu 242 parsel ... taşınmazın yüzölçümünün 214.309,84 metrekare olarak düzeltilerek payları oranında ... mirasçıları adına tesciline, 243 parsel ... taşınmazın yüzölçümünün 220.218,09 metrekare olarak düzeltilerek ... ve müşterekleri adına tesciline karar verilmiştir.

Hüküm, davalı-davacı ... ve arkadaşları vekili tarafından temyiz edilmiş Dairenin 13.01.2022 tarihli ve 2021/11498 Esas, 2022/262 Karar ... ilamı ile; "Dava konusu 243 parsel ... taşınmaz yönünden; dosya muhtevasına, dava evrakı ile yargılama tutanakları münderecatına ve uyulan bozma ilâmında açıklandığı üzere işlem yapılıp sonucu dairesinde hüküm tesis edildiğine ve temyiz edenin sıfatına göre davalı-davacı ... ve arkadaşları vekilinin temyiz itirazları yerinde olmadığı,

Dava konusu 242 parsel ... taşınmaz hakkındaki hükme yönelik temyiz itirazlarının incelenmesine gelince; davalı-davacı ... ve arkadaşlarına ait Mart 1955 tarihli ve 129 numaralı tapu kaydının dava konusu taşınmaza uyduğu kanıtlanamadığı, ancak; yine bu kişilere ait Mart 1955 tarihli ve 128 numaralı tapu kaydının hudutları “Arnavut Molla Mehmet, Süleyman Bey tarlaları ve tarik” okumaktadır.

“Arnavut Molla Mehmet” dava konusu taşınmazın kuzey komşusu olan 523 parsel ... taşınmazın evvelki maliki olduğu, Bu husus kesinleşen 523 parsel ... taşınmazın tespitine esas tapu kaydının ilk geldisi olan Temmuz 1303 tarihli ve 730 numaralı kayıttan anlaşıldığı, “Süleyman Bey”, dava konusu taşınmazın tespitine esas tapu kaydının kök maliki olduğu, Tapu kaydında yazılı “Tarik” sınırı yönünden ise taşınmazın hem doğusunda hem de batısında yol bulunduğu,

Dava konusu 242 parsel ... taşınmazın tespitine esas alınan 20.08.1964 tarihli ve 25 sıra numaralı ...’ya ait tapu kaydının incelenmesinde; bu kaydın 750 dönüm miktarındaki Mayıs 1310 tarihli ve 103 numaralı kaydı ile tesis edilmiş iken, önce üç, sonrasında da altı parçaya ifrazı edilmek suretiyle intikal gördüğü,

Mayıs 1310 tarihli ve 103 numaralı kayıttan ifraz olan diğer kayıtların güneyde Uzgaç ve Sökün yollarının birleştiği 591 parsel ... taşınmazdan kuzeye doğru birbirini okumak suretiyle devam ettiği, buna göre en üstte dava konusu 242 parsele uygulanan 20.08.1964 tarihli ve 25 sıra numaralı kaydın kaldığı ve bu kaydın kuzey hududunda “Hafız Ethem Bey veresesi, Arnavut Mehmet veresesi” okuduğu, davalı-davacı ... ve arkadaşlarına ait Mart 1955 tarihli ve 128 numaralı kaydın geldiği Temmuz 1296 tarihli ve 74 numaralı kaydın maliki de Hafız Ethem Bey olması nedeniyle tarafların tapu kayıtlarının birbirini sınır olarak okuduğu,

bu haliyle ...'lere ait Mart 1955 tarihli ve 128 numaralı kaydın dava konusu 242 parsel ... taşınmaz içerisinde kaldığının kabulü gerektiği,

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için Mahkemece öncelikle, dosya içerisinde bulunmadığı anlaşılan 570 parsel ... taşınmaza ait kadastro tutanağı ve tapu kaydı getirtilmesi, fen bilirkişisinden kesinleşen 591 parsel ... taşınmazdan başlanmak suretiyle kuzeye doğru ifraz öncesi Mayıs 1310 tarihli ve 103 numaralı kayıt miktarı olan 750 dönüm ( 750x919= 689.250 metrekare) yerin belirlenerek kroki üzerinde işaretlenmesi, 242 parsel ... taşınmaz içerisinde bundan arta kalan kısmın davalı-davacı ... ve arkadaşlarına ait Mart 1955 tarihli ve 128 numaralı kayıt kapsamında kaldığı değerlendirilerek ortaya çıkacak sonuca göre karar verilmesi" gereğine değinilerek bozulmuş, bozma ilamına karşı davalı ... mirasçıları vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

1.Karar düzeltme isteminde bulunan tarafın sıfatına göre karar düzeltme talebinin 242 parsel ... taşınmaz hakkında olduğu anlaşılmakla, bu taşınmaza yönelik aşağıda belirtilen neden dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair taleplerin reddine,

2. Davacı ...'lerin dayandığı tapu kayıtları ile davalı tarafın dayandığı ve tespite esas alınan tapu kayıtlarının birbirini sınır okuduğu, her iki tapunun dış sınırları itibariyle batı ve doğusunda sabit ve kadim olarak bulunan Uzkaç ve Sökün yolları olup güneyde birbiriyle kesiştiği, kuzeyde ise dava dışı 526, 525, 523 ... başkaca kişiler adına tapuya dayalı olarak tespit edilen (bu tapuların da güney yönünün davacı ...'lerin dayandığı tapu ile birbirlerini sınır olarak okudukları) taşınmazlar bulunduğu tartışmasız olup belirlenen bu dış sınırların sabit olarak kabul edilmesi gerektiği açıktır.

Diğer bir anlatımla; sabit dış sınırlar içinde kalan taraf tapularının kapsamlarının nasıl belirleneceği önem arzetmektedir. Dairemizce ve gayrimenkul davalarının çözümlendiği (Kapatılan) 7, 16 ve 17 nci Hukuk Dairelerince de kabul gördüğü üzere taraf tapularının birbirini sınır olarak okuması nedeniyle aradaki sınırın belirlenmesi noktasında taraflar arasında bir anlaşma/uzlaşma bulunmadığı taktirde tapuların miktarlarına göre kapsamı tayin edilecektir.

Davacı ...'ler adına tedavülleriyle kayıtlı bulunan kök Temmuz 1296 tarih ve 74 nolu tapu kaydının 20 kil yüzölçümünde olduğu, dosya kapsamında yapılan keşifler sırasında yerel bilirkişi beyanlarıyla yada bilirkişiler tarafından düzenlenen raporlarda bölgede 1 kil'in kaç m2/dönüme karşılık geldiğine dair bir belirleme yapılmadığı anlaşılmaktadır.

"Kil" ölçü biriminin ülkenin farklı yörelerinde farklı büyüklükte değerlendirildiğine (örneğin; ... yöresinde 4 dönüme (= 3674,68 m2), ... ve çevresinde 1 dönüme (=919 m2) olarak kasul gövrmektedir.) göre öncelikle taşınmazın bulunduğu Edirne ve çevresinde kaç dönüme tekabül ettiğinin belirlenmesi için İl Tarım Müdürlüğü ile Sulama Birliğine yazı yazılarak tereddütsüz belirlenmesi (1dönüm= 919 m2 kabul edilmesi gerektiği hatırda tutulmak suretiyle) gerekir.

Bundan sonra fen bilirkişisinden, güneyde birbiriyle kesinleşen ....yolunun kesinleştiği yerden itibaren bulunan 591 parsel (591 parsel dahil) ... taşınmazdan başlanmak suretiyle ve 243 parselin de bu tapu kasamında kaldığı kabul edilerek kuzeye doğru ifraz öncesi Mayıs 1310 tarih ve 103 numaralı kayıt miktarı olan 750 dönümün (750x919= 689.250 metrekare) kapsamı belirlenerek kroki üzerinde işaretlenmesi,

daha sonra bu kez 242 parselin batı ve kuzeyinden başlayarak güneye doğru davacı ...'lerin tapusunun miktarı olan 20 kil'in belirlenen güncel yüzölçümüyle 242 parsel ... taşınmaz içerisinde kapsamı belirlenmeli, böylece her iki tapunun miktarıyla kapsamı belirlendikten sonra arada boşluk kalması halinde bu boşluğun taraf tapularının miktarıyla oranlayarak paylaştırılmak suretiyle ortak sınır belirlenmelidir.

Eğer taraf tapularının miktarıyla kapsam tayini sırasında birbiriyle çakıştığı/üst üste bindiğinin anlaşılması halinde karar düzeltme talebinde bulunan tarafın sıfatı dikkate alındığında; öncelikle davalı tapusu olan Mayıs 1310 tarihli ve 103 numaralı kayıt miktarı olan 750 dönüm ( 750x919= 689.250 metrekare) belirlenmeli, 242 parselden kalan kısım davacı tapusu kapsamında kalan yer olduğu kabul edilmelidir. Hal böyle olunca; Dairece yapılan temyiz incelemesi ile tapuların kapsam tayininin belirlenmesi noktasında taraf tapularının miktarının farklı ölçü birimlerinde olduğu gözden kaçırılmak suretiyle yazılı şekilde bozulduğu karar düzeltme incelemesi sırasında anlaşılmıştır.