Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/167 K.2023/929

Taraflar arasındaki 6292 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi İle Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'un (6292 Sayılı Kanun) 7 nci maddesine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın usulden reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının davacılar ve davalı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacılar ... ve arkadaşları vekili dava dilekçesinde; ... ili ... ilçesi ...

Mahallesi 145 ada 8 parsel sayılı taşınmaz müvekkilleri olan davacılar adına kayıtlı iken, mahkeme kararı ile 6831 Sayılı Kanun'un 2/B maddesi uygulaması ile orman sınırları dışına çıkarılan alanda kaldığı gerekçesiyle tapusu iptal edilerek Hazine adına tapulandığını, tapulunun iptalinden sonra bu tür yerlerin iade edilmesi için 6292 Sayılı Kanun'un çıkarıldığını, davacıların taşınmazın iadesi için Ortaca Milli Emlak Müdürlüğü'ne başvurduklarını, ancak taşınmazın eylemli orman olduğu gerekçesiyle iade edilmediğini, taşınmazın Kanunda düzenlenen iade edilmeyecek taşınmazlardan olmadığını ve iade kapsamında bulunduğunu ileri sürerek,

tapu kaydının iptali ile taşınmazın davacılar adına tapuya kayıt ve tesciline, olmadığı takdirde değerinin belirlenerek davacılara ödenmesine karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; hak düşürücü ve zamanaşımı sürelerin geçtiğini, davanın idare mahkemesine açılması gerektiğini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "6292 sayılı Kanun'un 7/4 üncü maddesi gereğince davacının iade talebinde bulunduğu taşınmazın aynen iadesinin mümkün olmayan taşınmazlardan olması nedeniyle rayiç bedelini veya uygun başka bir taşınmazı Milli Emlak Şefliğinden talep edebileceğini düzenlenmesi karşısında, idari işlemlerin iptaline ilişkin taleplerin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na (2577 sayılı Kanun) göre idari yargı yerlerince incelenip karara bağlanması gerektiği ancak davacıların davalı İdareden bu yönde bir taleplerinin bulunmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle,

davanın 6292 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi kapsamında kaldığı bu nedenle idari yargının görev alanında bulunduğu anlaşıldığından yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle usulden reddine" karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı, davacılar vekili ve davalı Hazine vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacılar ... ve arkadaşları vekili istinaf dilekçesinde; davada adli yargının görevli olduğunu, davanın tapu iptali ve tescil davası olup verilen kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

2. Davalı Hazine vekili istinaf dilekçesinde; dava reddedilmesine rağmen lehlerine vekalet ücreti takdir edilmemesinin doğru olmadığını belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, çekişmeli taşınmazın 1996 yılında kesinleşen arazi kadastrosu sonrası 30.04.2010 tarihinde Hazine adına hükmen tesciline karar verildiği, Uyuşmazlık Mahkemesinin 25.02.2019 tarihli ve 2018/820 Esas, 2019/117 Karar ve 28.05.2020 tarihli ve 2020/56 Esas, 2020/309 Karar sayılı kararları ile Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 2021/10349 Esas, 2022/6165 Karar sayılı kararında açıklandığı üzere, İlk Derece Mahkemesince davanın idari yargının görevinde olduğu gerekçesiyle yargı yolunun caiz olmaması nedeni ile dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı belirtilerek, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı, davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve resen belirlenecek nedenlerle, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 6292 sayılı Kanun'un 7 nci maddesine dayalı tapu iptali ve tescil olmadığı takdirde tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6292 sayılı Kanun'un 7 nci maddesi,

3. Değerlendirme Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacılar vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

80,70 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 99,20 TL'nin temyiz eden davacılardan alınmasına,