Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/2578 K.2023/3563

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen kullanım kadastro tespitine itiraz davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalılardan ... vekili ile Hazine ve ... Kadastro Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (5831 ... Kanun'un 8 inci maddesiyle eklenen) Ek 4 üncü maddesi gereğince 2018 yılında yapılan kullanım kadastrosu sırasında ... ili, ... ilçesi, ... Köyü çalışma alanında bulunan 834 parsel ... 2.719,48 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, beyanlar hanesine "içerisindeki ev ...'a aittir. ... ..., ... ...'nın zilliyet bulunduğu" şerhi ile tarla ve ev vasfı ile 6831 ... Orman Kanunu'nun (6831 ... Kanun) 2/B maddesi gereğince Hazine adına tespit edilmiştir.

2. Kullanım kadastrosu tespitine karşı açılan dava sonucu ... Kadastro Mahkemesinin 14.02.2005 tarihli ve 2003/6 Esas, 2005/3 Karar ... ilamı ile dava konusu taşınmazın ... mirasçılarının işgalinde olduğunun tespitine karar verilmiş ve karar tapuya tescil edilmiştir.

3. Taşınmazın bulunduğu ... Köyü'nde 2010 yılında yapılan kullanım kadastrosu güncelleme çalışması sonucu "Üzerindeki ev ... tarafından yapılmış olup ... mirasçıları işgalindedir" şerhi yazılarak tespit görmüştür.

4. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; çekişmeli taşınmazın ortak muristen kaldığını ancak davacı müvekkilinin diğer mirasçıların paylarını almasına rağmen 2010 yılında yapılan güncelleme çalışmasında fiili zilyetlik durumunun tespit edilmediğini, taşınmaz üzerinde davacının 141/192 pay sahibi olduğunu belirterek, çekişmeli taşınmaz üzerinde davacı lehine 141/192 pay oranıyla zilyetlik şerhi verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Kadastro Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde; davanın Hazine aleyhine açılması gerektiğini, davanın zamanaşımı ve hak düşürücü süreden sonra açıldığını, dava hakkında kesin hüküm bulunduğunu beyan ederek, davanın reddini savunmuştur.

2. ... cevap dilekçesinde; ...'ın amcası ... ...'ın evlatlığı olduğunu, kendisinin miras hakkından mahrum edilmek istendiğini beyan etmiş, aşamalarda ise davanın reddini savunmuştur.

3. Davalılardan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... ..., ... ..., ... ... ve ... 22.02.2011 tarihli celsede alınan beyanlarında, davayı olduğu gibi kabul ettiklerini beyan etmişler, beyanlarının doğruluğunu imzalarıyla tasdik etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 14.02.2012 tarihli ve 2010/413 Esas, 2012/30 Karar ... kararı ile; zilyetlikle ilgili talebin Ek 4 üncü madde kapsamında yapılacak kullanım kadastrosunda ileri sürülebileceği, zilyetliğin şahsi hak olduğundan tapu sicilinden bağımsız alınıp satılmasının mümkün olmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacı temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 18.12.2012 tarihli ve 2012/5449 Esas, 2012/11091 Karar ... kararıyla; "...öncelikle Ek 4 üncü madde uyarınca dilekçede ileri sürüldüğü şekilde güncelleme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise askı ilanına alınıp alınmadığı, buna göre davanın kesinleşen kullanım kadastrosuna ya da güncelleme listesine karşı açılmış olup olmadığı kısaca mahkemenin görev durumunun belirlenmesi,

bundan sonra mahkemenin görevli olması halinde davada taşınmazın maliki olan Hazine'nin de taraf olması gerektiği Kadastro Müdürlüğü'ne izafeten Hazine aleyhine dava açılmış olmasının taraf teşkilinin sağlandığı anlamına gelmeyeceği göz önüne alınarak davanın asıl dava edilmek istenen Hazine'ye yönlendirilmesi için davacı yana olanak verilmesi, davanın Hazine'ye yaygınlaştırılması halinde davaya devam edilerek iddia ve savunma doğrultusunda tarafların delilleri değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi..." gerektiği gerekçesi ile İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; Hazine adına kayıtlı taşınmazda 5831 ... Tapu Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanuna (5831 ... Kanun)

göre 2/B çalışması yapılıp teknik bilirkişinin son ek raporuna göre davacılar murisine sözleşme ile verilen kısmın 93/192 pay olduğundan bu şekilde bu payın ... mirasçıları adına muhdesat olarak yazılmasına, kalan payın ise muris ... mirasçıları adına veraset belgesine göre payları oranında tespitine karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile davanın kabulüne ve "Dosya kapsamı bilirkişi raporu ve muris ...'ın mirasçılık belgesi dikkate alınarak;davalı ... adına kayıtlı ...

Köyü 834 nolu parselde muhdesat sahibi gözüken ... mirasçılarına ait payın tamamı 192 pay kabul edilerek bunun teknik bilirkişinin raporuna ve bir kısım davalıların kabulüne göre 93/192 payının davacı ...'un mirasçılarına ait olduğunun tespiti ile beyanlar hanesine kullanıcı olarak yazılmasına, geri kalan 99 payın ... mirasçıları adına veraset belgesindeki paylara göre bırakılmasına," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı ... ile davalılar Hazine ve Kadastro Müdürlüğü vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davalı ...'ın dava konusu 834 parsel üzerine ev inşa ederek 1992 yılından bu yana malik sıfatı ile zilyet olduğunu, davacının hakkını murisi evveli ...'a dayandırdığını, ...'ın 1939 yılında vefat ettiğini, ölümden sonra murisin zilyetliğinin sona erdiğini, taşınmazda 2/B tespiti yapıldığını, ... Kadastro Mahkemesinin 2003/6 Esas, 2005/3 Karar ... kesinleşmiş kararının mevcut olduğunu, taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile şerhin düzeltilmesinin istenemeyeceğini, kısa kararda davanın kısmen kabulüne karar verilmiş iken gerekçeli kararda davanın kabulüne karar verildiğini ileri sürerek mahkeme kararının bozulmasını istemiştir.

2. Hazine ve Kadasto Müdürlüğü vekili temyiz dilekçesinde; tapu kütüğünün beyanlar hanesindeki zilyetlik şerhinin ayni hak olmadığını, kişisel hak niteliğinde olduğu için tapu sicilinden bağımsız alınıp satılması ve değiştirilmesinin mümkün olmadığını, kişisel hak niteliğindeki zilyetlik hakkının mülkiyet hakkı sahibine karşı ileri sürülmesini hukuk sisteminin korumayacağını, zilyetlik şerhine dair daha önce ...

Kadastro Mahkemesinin 2003/6 Esas, 2005/3 Karar ... kesinleşmiş kararı olduğundan davanın kesin hükümden reddinin gerektiğini, bozma ilamı gereği gerekli araştırmalar yapılmadan karar verildiğini, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 2012/4623 Esas, 2012/6224 Karar ... kararına göre zilyetlik şerhinin paylı verilemeyeceğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, kullanım şerhi bulunan taşınmazda fiili kullanım durumuna göre şerhin düzeltilmesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 ... Kanun'un Ek 4 üncü maddesi.

3. Değerlendirme

1. Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyulan bozma ilamı doğrultusunda inceleme ve araştırma yapılarak, mevcut deliller takdir edilerek karar verildiğine, uygulanması gereken hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığına, bozmaya uyulmakla taraflar lehine ve aleyhine kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin yeniden incelenmesine hukukça imkan olmadığı gibi 6100 ...

Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de var olmadığına göre, İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı ... vekili ile davalı ... Kadastro Müdürlüğü vekilinin sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 3402 ... Kadastro Kanunu’nun (3402 ... Kanun) 1 inci maddesi uyarınca kadastro hakimi doğru, infazı kabil ve infaz sırasında tereddüt oluşturmayacak şekilde hüküm kurmak zorundadır.

Dosya kapsamına göre taşınmaz üzerindeki muhdesata yönelik bir talep olmadığı, talebin tapu kaydındaki "... mirasçıları işgalindedir" şerhine yönelik olduğu ve bu şerhin düzeltilmesinin istendiği, davacının iddiasını ispat ettiği, davacının muris ...'dan miras payı ile davayı kabul eden ve payını noter senedi ile satan mirasçıların payı ile birlikte toplam 93/192 paya sahip olduğu, kalan 99 payın ise muris ...'ın diğer mirasçılarına kaldığı anlaşıldığından,

zilyetlik şerhine yönelik davacı ile diğer mirasçıların pay miktarları da belirtilmek sureti ile hüküm kurulması gerekirken hükümde davanın ...'ın muhdesat sahibi olarak nitelendirilip bu yönde ve davacı lehine hükmedilen 93/192 pay dışında kalan payın ayrım yapılmaksızın muris ...'ın mirasçıları adına miras payları oranında bırakılmasına şeklinde karar verilmesi isabetsiz olup bozmayı gerektirmekte ise de, bu hatanın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 6100 ...

Kanun'un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan Mülga 1086 ... Kanun'un 438 inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü uyarınca hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

1. Davalı vekillerinin (V.C.3.1) nolu bentte yazılı nedenlerle diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Davalılar vekillerinin temyiz itirazlarının (V.C.3.2) nolu bentte açıklanan sebeplerle kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (1) nolu bendinin hükümden çıkartılarak yerine "1-Davacıların davasının kabulü ile; ... ili, ... ilçesi, ... Mah/Köyü 834 parsel ... taşınmazın tapu kaydı beyanlar hanesindeki "... mirasçıları işgalindedir" şerhinin iptali ile yerine taşınmaz 93/192 pay oranında davacı ... mirasçılarının, 16/192 payın ... oğlu 1949 doğumlu ... ...'ın, 16/192 payın ... oğlu 1950 doğumlu ...'ın, 16/192 payın ... oğlu 1962 doğumlu ...'ın, 48/192 payın ... kızı 1956 doğumlu ...'ın, 3/192 payın ... oğlu 1959 doğumlu ... ...'un kullanımında olduğunun tespiti ile tapunun beyanlar hanesine kayıt ve tesciline," ibaresinin yazılması suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine,

1086 ... Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteğinde bulunulabileceğine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,