Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/2658 K.2025/2845

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince Kadastro Müdürlüğü aleyhine açılan davanın pasif husumet ehliyeti yokluğundan reddine, Hazine aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Hazine vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı Hazine vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartları ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;

KARAR

3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) Geçici 8. maddesi gereğince yapılan kadastro sırasında, ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 153 ada 91, 92 ve 93 parsel sayılı taşınmazların 1961 yılında yapılan kadastro çalışmalarında orman olarak tespit harici olarak bırakıldıkları, kimsenin zilyet ve tasarrufunda olmadıkları, kadimden beri Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve ekonomik yarar sağlanması mümkün yerlerden olup kimsenin mülkiyet iddiasında bulunmadığı açıklanarak 91 parsel sayılı taşınmaz 8.353,66 m² 92 parsel sayılı taşınmaz 7.703,99 m² 93 parsel sayılı taşınmaz ise 9.732,73 m² yüz ölçümleri ve ham toprak niteliği ile Hazine adına tespit edilmiştir.

Davacı ... vekili 14.10.2020 tarihli dava dilekçesi ile dava konusu taşınmazların ... Belediyesi tarafından yaklaşık 20 yıl süre ile kamu adına bağ dikilmek sureti ile kullanıldığını, 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun sonrasında taşınmazların ... Belediyesine geçtiğini, aynı şekilde kullanılmaya devam edildiğini öne sürerek davalı Hazine lehine yapılan tespitin iptali ili müvekkili Belediye adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, hükme esas alınan bilirkişi raporları ve tanık beyanları uyarınca dava konusu taşınmazların orman sayılmayan yerlerden oldukları ve davacı ... lehine zilyetlikle kazanma koşullarının oluştuğu, davada pasif husumetin Hazinede olduğu gerekçesi ile Kadastro Müdürlüğüne karşı açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, Hazine aleyhine açılan davanın kabulüne,153 ada 91-92-93 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitinin iptali ile taşınmazların tespitteki yüzölçümü ile bağ niteliğinde davacı ... Belediyesi adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiş, karara karşı davalı Hazine vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; bu kez davalı Hazine vekili tarafından Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyiz edilmiştir. Dava, kadastro tespitine itiraz istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince her ne kadar davalı Hazine yönünden davanın kabulüne karar verilmişse de yapılan araştırma ve inceleme yeterli değildir.

Şöyle ki; yerleşik Yargıtay uygulamaları uyarınca, belediyelerin 3402 sayılı Kanun'un 14 ve 17. maddeleri uyarınca imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği ile taşınmaz edinme hakları bulunmamaktadır. Başka bir anlatımla, özel kuruluş kanunu olan ve kamulaştırma yetkisi bulunmayan köy tüzel kişiliği dışındaki kamu tüzel kişilerinin anılan kanun hükümleri uyarınca tescil isteme hakkı bulunmamaktadır. Ne varki, ... Belediye Başkanlığının öncesi ... Belediyesi olup onun öncesinin köy tüzel kişiliği olup olmadığı dosya kapsamından anlaşılamamaktadır.

Hal böyle olunca; doğru sonuca ulaşılabilmesi için İlk Derece Mahkemesince öncelikle, zilyetliğin başlangıç tarihi itibarı ile ... Belediyesinin köy statüsünde olup olmadığı saptanarak, toplanacak tüm kanıtlar birlikte değerlendirilip ulaşılacak sonuca göre bir hüküm kurulmalıdır.

İlk Derece Mahkemesince, bu hususlar gözetilmeksizin, eksik araştırma ve incelemeye dayalı olarak karar verilmesi isabetsiz olduğundan, hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.