Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/3040 K.2023/6844

Taraflar arasındaki kullanım kadastrosu tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı ve temlik alan vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve temlik alan vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Kadastro sonucunda; ... ili, ... ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 571 ada 64 parsel 1.325,36 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz bahçe niteliğiyle Hazine adına tespit ve 23.03.2000 yılında tescil edilmiş, 07.03.2014 tarihinde tapu kaydının beyanlar hanesine taşınmazın ... oğlu ...'in kargir bina ve bahçe olarak kullanımında olduğuna dair şerh verilmiştir.

2. Davacı ... vekili dava dilekçesinde; taşınmazda adına kullanıcı şerhi bulunan ...'in mirasçılarında ...tarafından verilen 31.05.2016 tarihli muvafakatname ile ... tarafından devralındığını, ...'dan da 02.11.2016 tarihli muvafakatname ile müvekkilinin devralındığını, ...'tan satın almak için başvurduklarını, ancak idare tarafından taşınmaz üzerinde tedbir konulmasından dolayı satışın yapılamayacağının bildirildiğini ileri sürerek, davalı adına oluşan tapu kaydının iptali ile davacı adına tapuya tescilini istemiştir. 3. Yargılama sırasında ... vekili 28.03.2022 tarihli dilekçesi ile; işbu dosyadaki tüm hak ve alacaklarını Recep Kaya'dan temlik alındığını belirterek davaya katılmıştır.

II. CEVAP

1. Davalı Hazine vekili cevap dilekçesinde; ... Dairesince taşınmaza 6292 ... Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi İle Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun (6292 ... Kanun) kapsamında doğrudan satışı için davacıya davet yapılmış iken davacının tapu iptal ve tescil davasını açmasının gerekçesinin anlaşılamadığını, 6292 ...

Kanun kapsamında kalan gayrimenkullerin iade yükümünü yasanın idareye yüklediğini, başvuru üzerine idarece ret kararının verilmediğini, aksine dava dışı ... tarafından hak sahibinin kendisi olduğunun tespiti talebiyle ... ...

2.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/470 Esas ... dosyasında açtığı davada ihtiyati tedbir kararının verildiğini, bu nedenle tapuda satışın yapılamadığı, davanın kesinleşmesi sonucunda hak sahipliğine göre kendisine tebligat yapılacağının 07.12.2017 tarihli ve 173575 ... yazı ile davacıya bildirildiğini, davacının davasında hukuki yarar bulunmadığını, davacının ...

2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2017/470 Esasında görülen davaya müdahil olup tedbirin kaldırılmasını talep edebilecekken huzurda tapu iptal ve tescil davası açmasında hukuki yarar bulunmadığını belirterek davanın husumet, hukuki yarar yokluğu, yargı yolu, zamanaşımı ve esas yönünden reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile. İlk Derece Mahkemesinin, idare yerine geçerek idari işlem mahiyetinde karar tesis etmesinin mümkün olmadığı, davacının dilerse, hak sahipliğini ispat ederek, 6292 ... Kanun'un 6 ncı maddesi gereğince, idareden satış talep edebileceği, satışın hangi koşullarda yapılacağına ilişkin tasarruf yetkisinin idareye bırakıldığı, 6292 ...

Kanun'un 6 ncı maddesinin 4, 5 ve 6 ncı bentlerindeki düzenlemenin adli yargıda tescile zorlama davası açılabileceğine ilişkin bir hüküm içermediği, 2/B alanlarının hak sahipleri adına satışına ilişkin usullerin idarenin takdir ve yetkisinde bulunduğu, dolayısıyla, idarenin yerine geçilerek doğrudan satışa ilişkin kıymet takdirinin yapılması, bedelin depo edilmesi ve tescile karar verilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacı ve temlik alan vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı ve temlik alan vekili istinaf başvuru dilekçesinde; kararın usul ve kanuna aykırı olduğunu, İlk Derece Mahkemesince satış kıymet takdirinin yapılmasının söz konusu olmadığını, çünkü Mahkeme tarafından ... Müdürlüğüne taşınmazın satış değeri sorulduğunu ve bu cevaptaki değere göre davacı tarafından depo edilmesinin talep edildiğini, davalı tarafından, davacının hak sahibi olarak başvurusu yerine getirilmediği için davanın açıldığını açıklayarak, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı tarafın, davaya konu 571 ada 64 parselin 6292 ...

Kanun gereğince müvekkiline satışı için yapılan başvuru üzerine davalı idarece yasada öngörülen süre içerisinde ve halende satışın gerçekleştirilmediği iddiasıyla taşınmazın kıymet takdirinin yapılması, bedelin depo edilmesi ve Hazine adına olan tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini istediği, adli yargı merciilerince, idari işlemin konusunu oluşturan hususlarda ve idareyi zorlayacı nitelikte iptal-tescil kararı verilmesi mümkün olmadığı, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle davacı ve temlik alan vekilinin istinaf başvurusunun 6100 ...

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, temlik alan ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Temlik alan vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, muvafakatname ve temlik belgesine dayalı olarak taşınmazın Hazine adına olan tapusunun iptali ile davacı adına tesciline karar verilip verilemeyeceğine hususuna ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 ... Kadastro Kanunu’nun (3402 ... Kanun) Ek 4 üncü maddesi, 6292 ... Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi Ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi İle Hazineye Ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'un (6292 ... Kanun) 6 ncı maddesi

3. Değerlendirme Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, İdareyi zorlayıcı karar verilemeyeceğine, 6100 ... Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup temlik alan vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

179,90 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 89,90 TL'nin temyiz edenden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,