Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/337 K.2023/5582

Taraflar arasındaki tapu kaydındaki mükerrerlik şerhinin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçenin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.... ili ... ilçesi .../... Mahallesi, 926 parsel (yenileme ile 533 ada 211 parsel) ... taşınmaz evveliyatı olan 905 ... ve 4.156.293,00 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz 02.03.1995 tarihli ve 1099 yevmiyeli işlem ile Hazine adına idari yoldan tescil edilmiştir.

915 ve 905 ... parsel birleştirilerek 924 parsel altında 8.241,870,00 metrekare yüzölçümü ile Hazine adına tescil edildikten sonra sonra 02.12.1998 tarihli ve 7066-7667 yevmiyeli işlemle tevhiden ifraz ile 926 ... parsel oluşmuştur. 926 ... parsel 04.10.2010 tarihinde Hazine adına kayıtlı iken davacı adına bedelsiz devir işlemi ile verilerek tescil edilmiştir.

877 no.lu mera parseli ise 18 no.lu toprak tevzii komisyonunun 1971 yılında yaptığı çalışma ile 875, 877, 878 ve 879 nolu mera parselleri mera norm kararı ile oluşturularak Alcı Köyü Tüzel Kişiliğine tahsislerine karar verilmek suretiyle özel sicillerine kaydedildikleri anlaşılmıştır.

2.Dava konusu ... ili ... ilçesi .../... Mahallesi çalışma alanında 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (3402 ... Kanun) 22/a maddesi gereğince yapılan uygulama kadastrosu sırasında tapuda davacı ... A.Ş. adına kayıtlı bulunan eski 926 parsel ... 1.251.266,66 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, 533 ada 211 ... parsel ve 1.258.662,79 metrekare yüzölçümüyle tespit edilmiş, beyanlar hanesine bu parselin Alcı Mahallesi 877 nolu mera parseli ile mükerrer bulunduğu şerhi verilmiştir. Uygulama tutanakları 02.06.2014- 02.07.2014 tarihleri arasında askı ilanına alınmış, davacı 11.06.2014 tarihinde iş bu davayı açmıştır.

3.Tapu Müdürlüğünce yenileme çalışmaları sırasında Alcı Mahallesinde bulunan muhtelif taşınmazın mera parselleri ile binmeli/mükerrer olduğunun bildirilmesi üzerine taşınmazın tapu kayıtları üzerine “mükerrer kayıt” oldukları yönünde belirtme yapıldığını tapu maliklerine bildirilmiştir.

4.Davacı adına Mehmet Doğanlar tarafından Kadastro Mahkemesine verilen dava dilekçesinde, kadastro yenileme çalışmaları sırasında davacı şirketin maliki olduğu 926 parselin, 877 parsel ... mera parseline binmeli olması nedeniyle kaydına mükerrer şerhi verildiğini, şerhlerin kaldırılmasını, yapılan kadastro yenileme çalışmalarının iptali ile şirkete ait taşınmaz yüzölçümünün düzeltimesini istemiştir.

5.... Batı Kadastro Mahkemesinin 29.03.2018 tarihli ve 2017/54 Esas, 2018/40 Karar ... kararı ile tapu kaydındaki mükerrerlik şerhinin kaldırılması davasında genel mahkemelerinin görevli olduğu gerekçesi ile görevsizlik kararı verilmiş bu kararın, davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine ...

Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 08.11.2018 tarili ve 2018/987 Esas, 2018/1427 Karar ... kararıyla, mükerrerliğin 22-a çalışmaları sırasında tespit edildiğini, dava konusu eski 926 ... parsel ile 877 ... mera parseli arasındaki mükerrerliğin uygulama kadastrosu ile meydana getirilmediğini, İlk Derece Mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden Kanuna aykırılık bulunmadığı ve görevsizlik kararı verilmesinin doğru olduğu gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf istemi esastan reddedilmiştir.

II. CEVAP

Davalı ... ve Hazineye izafeten Sincan Mal Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davasının (öncelikle dava şartı yokluğu, husumet, görev, zamanaşımı, yargı yolu itirazları da değerlendirilerek) usulden ve esastan reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Kadastro Mahkemesinin görevsizlik kararı sonrası İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; 877 parsel ... mera parselinin 1971 yılında tespit edilip haritalarına işlendiği, davacının malik olduğu 926 parselin evveliyatı olan 905 parselin 02.03.1995 tarihli idari işlem ile Hazine adına tescil edildiği, 1998 tarihinde yapılan ifraz ile 926 parselin oluştuğu, yapılan işlemlerin 877 mera parseli dikkate alınmadan yapıldığı, mükerrerliğin tescil işlemi yapıldığı zaman oluştuğu, 22-a çalışmaları sırasında bu durumun farkına varıldığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacının malik olduğu dava konusu parselin 2006 yılında davacı adına tapu kaydında bir sınırlandırma olmaksızın tescil edildiğini, mera niteliği ile sınırlandırılan ancak sonrasında mera niteliği kaldırılarak Hazine adına arazi olarak tescil edilen taşınmazın ilk tesisinden bu yana tapu kayıtlarında bulunmayan bir kaydın tesisi basit bir yazım hatasının düzeltilmesi olmadığı gibi, tapu memurunca bu işlem davacı müvekkilimin rızası alınarak da oluşturulmadığı ayrıca,

mükerrer olduğu saptanan 877 ... parselin çalışma sonucunda kadastro paftasına da işlenmediğini dava konusu taşınmazın niteliği ile ilgili bir tasarruf sağlanmadan böyle bir beyanın tapu kaydına verilmesi de mülkiyet hakkının kısıtlanması niteliği taşıdığını, tek taraflı idari işlemi ile usulsüz konulan bu şerhin terkini gerektiğini, hal böyle olunca, davamızın kabulüne karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ile davanın reddine karar verilmesinin doğru olmadığını ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davalarının kabulüne karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu yerlerin kadastro tespitlerinin 1955 yılında 766 ... Tapulama Kanunu'na (766 ... Kanun) göre yapılan tespitte tespit harici bırakıldığı, 1971 yılında 4753 ... Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu (4753 ... Kanun) ve 5618 ... Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu (5618 ...

Kanun) kapsamında mevcut kadastro parselleri dikkate alınarak arada kalan boşlukların 18 no.lu Toprak Komisyonunun 08.11.1971 tarih ve 95 no.lu Mera Norm Kararı ile 877 no.lu mera parsellerinin oluşturulduğu ve Alcı Köyü Tüzel Kişiliğine mera olarak tahsis edilmesine karar verildiği ve özel sicillerine kaydedildiği, Alcı Mahallesinde eski 926 no.lu (yeni 533 ada 211 ...) parselin idari yoldan tescil edilerek 02.03.1995 tarih ve 1099 yevmiyeli işlem ile Hazine adına idari yoldan tescil edildiği,

daha sonra 02.12.1998 tarihli ve 7066-7667 yevmiyeli işlem ile tevhiden ifraz ile 926 no.lu parselin oluştuğu, davaya konu parselin evveliyatı olan 905 no.lu parselin 1995 yılında yapılan idari yoldan tescil işlemi, 1971 yılı mera haritasında gösterilen 877 no.lu mera parseli dikkate alınmadan yapıldığı,

877 ... parselin 1971 yılında, davacı parselinin ise mera parselinin oluşumundan sonra idari yoldan 1995 yılında oluştuğunu, Hazinenin devri ile davacı şirkete geçtiği, böylece mükerrerlik şerhi verilmesinin doğru olduğunu, mükerrerlik nedeniyle davacı parselinin iptal edilmesi gerektiği, böylece mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden Kanuna aykırılık bulunmadığı gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 ...

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 353/(1)-b.1 inci maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir .

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, taşınmazların tescilinde oluşturulan ve 3402 ... Kanun'un 22/a maddesi kapsamında yapılan uygulama kadastrosu ile fark edilip tapu kaydına şerh edilen mükerrerlik kaydının iptali istemine ilişkin olup taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu taşınmazlarda mükerrerlik bulunup bulunmadığını, eğer mükerrerlik var ise bu durumun hangi taşınmazdan kaynaklandığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Kanun'un 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3402 ... Kanun'un 22 nci maddesi.

3. Değerlendirme Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile İlk Derece Mahkemesi ile Bölge Adliye Mahkemesi kararlarındaki gerekçelere, 6100 ... Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürdükleri nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

80,70 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 189,15 TL'nin temyiz eden davacıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,