Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/3373 K.2023/4546

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen tapu iptali ve tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın yargı yolu nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; ... ili ... ilçesi ... Mahallesi eski 1358 yeni ... Mahallesi 28130 ada 3 parsel sayılı taşınmazın, davacının tapulu mülkü iken ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1999/283 Esas ve 1999/1046 Karar sayılı ilamıyla 1942 yılında yapılan orman tahdidi içinde olup 1976 yılında yapılan 2/B madde çalışmaları ile orman sınırı dışına çıkarıldığı gerekçesiyle tapusunun iptaline karar verildiğini ve hükmün kesinleşerek Hazine adına tescil edildiğini,

26.04.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6292 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi ile Hazineye ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'a (6292 sayılı Kanun) göre davacının tapuyu iade alma hakkına sahip olduğunu ve bu kanuna göre belirlenen 2 yıllık süre içinde 22.05.2012 tarihinde iade talebinde bulunulduğunu, ancak taşınmazın iade edilmediğini ileri sürerek 28130 ada 3 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 23.02.2017 tarihli ve 2016/12 Esas, 2017/123 Karar sayılı kararıyla; dava konusu taşınmazın tesciline esas ilam incelendiğinde, davacı hazine tarafından davalı ... aleyhine açılan tapu iptali ve tescil davası olduğu,

yapılan yargılama sonucunda taşınmazın 1942 yılında yapılan orman tahdidi kapsamında iken 1976 yılında yapılan çalışmalar uyarınca orman sınırları dışına çıkartılan alanda kaldığının, 1989 yılında yapılan tesis kadastrosu tarihine kadar 20 yıllık zamanaşımı ile mülk edinme koşullarının oluşmadığından bahisle tapusunun iptali ile hazine adına tapuya tesciline karar verildiği ve bu kararın Yargıtay denetiminden geçerkek kesinleştiğinin anlaşıldığı,

6292 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi ile Hazineye ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'un (6292 sayılı Kanun) 7/1-a ve 7/4 maddesinde belirtilen nitelikteki taşınmazlardan olduğu sonucuna varılmakla bu hususun tespitine karar vermek gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 28130 ada 3 nolu parsel sayılı taşınmazın 6292 sayılı Kanun'un 7/1-a, 7/4 maddesinde kaldığının tespitine, diğer taleplerin reddine, 1.980,00 vekalet ücreti ile 87 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

talep halinde davacı tarafça yatırılan harcın iadesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı her iki taraf vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 28.12.2017 tarihli ve 2017/665 Esas, 2017/527 Karar sayılı kararıyla; başvuruların ayrı ayrı kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kısmen kabulüne, 28130 ada 3 nolu parsel sayılı taşınmazın 6292 sayılı Kanun'un 7/1-a, 7/4 maddesinde kaldığının tespitine, diğer taleplerin reddine, taraflarca yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerlerinde bırakılmasına, tarafların leh ve aleyhine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı her iki taraf vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin 31.10.2022 tarihli ve 2022/2126 Esas, 2022/8637 Karar sayılı kararıyla; eldeki davanın idari yargı yerince çözümlenmesi gereken davalardan olduğu, bu itibarla yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğine işaret edilerek bozma kararı verilmiştir.

B. Bölge Adliye Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Bölge Adliye Mahkemesinin 21.02.2023 tarihli ve 2023/91 Esas, 2023/220 Karar sayılı kararı ile bozma ilamındaki gerekçelerle davanın yargı yolu nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; dava konusu taşınmazın tapusunun 6292 sayılı Kanun'un 7 nci maddesine göre davacıya iadesine karar verilmesi gerektiğini, bu yönde karar verilmemesinin adil yargılanma hakkına, hak arama özgürlüğüne ve hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, dayanak tapu kaydı uyarınca bedelsiz iadeye ilişkin idari işlemlerin icrasına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369/1, 370, 371, 114/1-b, 115/2 nci maddeleri, 6292 sayılı Orman Köylülerinin Kalkınmalarının Desteklenmesi ve Hazine Adına Orman Sınırları Dışına Çıkarılan Yerlerin Değerlendirilmesi ile Hazineye ait Tarım Arazilerinin Satışı Hakkında Kanun'un (6292 sayılı Kanun)

3. Değerlendirme Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirmesine, uyulan bozma ilamı doğrultusunda hüküm verildiğine ve 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri de bulunmadığına göre, uyulan bozma ilamı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

179,90 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 89,95 TL'nin temyiz edenden alınmasına,