Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/3506 K.2023/4325

Taraflar arasındaki kadastro tespitine itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonunda Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ... Müdürlüğüne İzafeten Samsun Bölge Müdürlüğü vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Kadastro sırasında Samsun ili Asarcık ilçesi ... Mahallesi çalışma alanında bulunan 175 ada 1, 3, 10, 179 ada 1 ve 216 ada 1 parsel sayılı muhtelif yüzölçümündeki taşınmazlar, Hazinedar Zade Süleyman Paşa Vakfı’na ait 1228 tarihli vakfiye hudutnamesinin kapsamında kalmakta olup, vakıf mallarının kazandırıcı zaman aşımı zilyetliği ile iktisaplarının mümkün bulunmadığı belirtilerek Hazinedar Zade Süleyman Paşa Vakfı adına tespit edilmiştir.

2. Davacı ... dava dilekçesinde; çekişmeli taşınmazların vakıf malı olmayıp, irsen intikal yoluyla uzun süredir zilyetliğinde bulunduğunu ileri sürerek taşınmazların kadastro tespitinin iptali ile adına tescilini istemiştir.

3. Davacı Orman İdaresi vekili müdahale dilekçesinde, çekişmeli 179 ada 1 ve 216 ada 1 parsel sayılı taşınmazların orman sayılan yerlerden olduğunu ileri sürerek kadastro tespitlerinin iptali ile orman vasfı ile Hazine adına tescili istemiyle davaya katılmıştır.

II. CEVAP

Davalı taraf davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 13.06.2012 tarihli ve 2007/1470 Esas, 2012/59 Karar sayılı kararı ile "çekişmeli taşınmazların vakfiye hudutnamesinin kapsamında kalmadığı ve taşınmazlardan 175 ada 1, 3 ve 10 parsel sayılı taşınmazlarda davacı ... yararına zilyetlikle kazanım koşullarının gerçekleştiği, 179 ada 1 ve 216 ada 1 parsel sayılı taşınmazların ise evveliyatı itibari ile orman sayılan yerlerden oldukları gerekçesi ile davacı ...'nın davasının kısmen kabulüne, müdahil davacı Orman İdaresi'nin davasının kabulüne, dava konusu taşınmazların kadastro tespitinin iptali ile çekişmeli 175 ada 1, 3 ve 10 parsel sayılı taşınmazların davacı ... adına; 179 ada 1 ve 216 ada 1 parsel sayılı taşınmazların ise 'orman' vasfı ile Hazine adına tapuya kayıt ve tesciline" karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Birinci Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (Kapatılan) 20. Hukuk Dairesinin 05.03.2013 tarihli ve 2012/13631 Esas, 2013/2311 Karar sayılı kararıyla "179 ada 1 ve 216 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar yönünden davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile bu taşınmazlar yönünden hükmün onanmasına.

175 ada 1, 3 ve 10 parsel sayılı taşınmazlar yönünden ise İlk Derece Mahkemesince yapılan uygulamada Hazinedar Zade Süleyman Paşa Vakfına ait hudutnamenin çekişmeli taşınmazları kapsamadığının belirlendiği gibi dosya içerisinde bulunan Kavak Asliye Hukuk Mahkemesinin 1973/128 Esas, 1991/318 Karar sayılı dosyasında Vakıflar Genel Müdürlüğünün vakfiye kapsamında kaldığı iddiasıyla açtığı tescil davasında, dava edilen taşınmazların bu yerlere ilişkin vakfiye kapsamı belirlenemediğinden davasının reddine karar verildiği,

bu kararın Yargıtay 8 inci Hukuk Dairesince onanarak kesinleştiği, dolayısı ile dava konusu taşınmazların bu haliyle söz konusu vakfiye kapsamında kalmadığının anlaşıldığı ve bu hususun mahkemenin de kabulünde olduğu, öte yandan hükme dayanak alınan Prof. Dr. ... Erten, Prof. Dr. ... Küçükgör ve Doç.

Dr. ... ... tarafından hazırlanan müşterek rapor içeriği dikkate alındığında, çekişmeli taşınmazların bu vakfiye kapsamında kaldığı kabul edilse dahi, üzerinde vakfa ait cami, medrese, yapı, kalıntı bulunmayan gayri sahih nitelikteki vakıf arazilerinin Devlete ait miri arazi niteliğinde olması nedeniyle vakıf kullanımında olmayan bu nitelikteki taşınmazların zilyetlikle kazanılmasının mümkün olduğu, ancak somut olayda, çekişmeli taşınmazlara ilişkin olarak ... ile gerçek kişiler arasında düzenlenmiş kira sözleşmeleri sunulduğu halde, İlk Derece Mahkemesince bu sözleşmelerin uygulanmadığı,

bu kapsamda dava konusu taşınmazlara ait olup olmadıkları, ait ise kiralayan gerçek kişiler ile davacı taraf arasında akdi, fiili ve irsî irtibat olup olmadığı, halefiyet yoluyla bu kişileri bağlayıp bağlamayacağının değerlendirilmediği,

ayrıca, raporu hükme esas alınan ziraat bilirkişi raporlarında çekişmeli taşınmazların eğimi belirtilip, ekili veya ekili olmadığı bildirildikten sonra bir kısım taşınmazlar yönünden 'davalı parselde kadimden beridir tarımsal faaliyette bulunulmadığı toprak profil derinliğinin pulluk tabakasının daha üstünde olduğundan, profilin bitki üretimi ve gelişimi için yeterli düzeyde bulunmamasından anlaşılmaktadır, bir kısım taşınmaz için ise 'davalı parselde kadimden beridir tarımsal faaliyette bulunulduğu toprak profil derinliğinin pulluk tabakasının daha altında olduğundan,

profilin bitki üretimi ve gelişimi için yeterli düzeyde bulunmasından anlaşılmaktadır' denilip, sonuç kısmında ise 'dava konusu parsellerin tarım arazisi olarak kullanıldıkları ve halen ekilip biçildikleri kanaatine varıldığı' bildirildiğine göre bu haliyle ziraat bilirkişi raporu çekişmeli taşınmazların niteliği konusunda yetersiz olduğu halde bu rapor ile yetinildiği açıklanarak İlk Derece Mahkemesince, davalı ...

Müdürlüğüne çekişmeli taşınmazlarla ilgili tüm kira sözleşmeleri, kira bedelleri ödenmiş ise makbuzları ile kiraya ilişkin tüm belgeleri sunmak üzere süre verilmesi, daha sonra yerel bilirkişiler, tutanak bilirkişileri, taraf tanıkları, ziraat mühendisi bilirkişi ile teknik bilirkişinin katılımı ile keşif yapılması, ibraz edilen kira sözleşmelerinin yerel bilirkişi yardımı, uzman bilirkişi eliyle yerine uygulanması, mahalli bilirkişi ve tanıklardan zilyetliğin ne zaman başladığı, kaç yıl, ne şekilde devam ettiği sorulup, kesin tarih ve olgulara dayalı, açık yanıtlar alınıp;

tespit tarihine kadar davacı taraf yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşup oluşmadığının belirlenmesi, ziraat mühendisi bilirkişiden taşınmazların zilyetlikle kazanılabilecek kültür arazisi olup olmadığı yönünde rapor alınması, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmesi" gereğine değinilerek hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Birinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar 1. İlk Derece Mahkemesinin 30.10.2018 tarihli ve 2018/133 Esas, 2018/68 Karar sayılı kararı ile "çekişmeli taşınmazlar vakfiye kapsamında kalmakla beraber, vakfın türü gözetildiğinde taşınmazların zilyetlikle kazanılabilecek yerlerden olduğu ve davacı ... yararına zilyetlikle iktisap koşullarının gerçekleştiği gerekçesi ile davanın kabulüne, dava konusu 175 ada 1, 3, 10, 179 ada 1 ve 216 ada 1 parsel sayılı taşınmazların kadastro tespitinin iptali ile davacı ... tapuya kayıt ve tesciline" karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı vekili temyiz isteminde bulunmuş, Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesi'nin 24.05.2021 tarihli ve 2019/260 Esas, 2021/4294 Karar sayılı kararı ile hükmün onanmasına karar verilmiştir.

2. Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

3. Yargıtay 8. Hukuk Dairesinin 07.04.2022 tarihli ve 2021/16751 Esas, 2022/3419 Karar sayılı kararıyla "davalı vekilinin 175 ada 1, 3 ve 10 parsel sayılı taşınmazlara yönelik karar düzeltme isteklerinin yerinde olmadığı, 179 ada 1 ve 216 ada 1 parsel sayılı taşınmazlar yönünden ise, İlk Derece Mahkemesinin önceki tarihli kararı ile iş bu taşınmazların "orman" vasfıyla Hazine adına tesciline karar verildiği ve bu hükmün onanarak kesinleştiğinin anlaşıldığı,

dolayısıyla onama üzerine kesinleşen ve bu nedenle artık eldeki dosyada dava konusu olmayan bu parseller hakkında, İlk Derece Mahkemesi'nce karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulması gerekirken; bu husus gözden kaçırılarak bu taşınmazların da davacı ... adına tesciline karar verilmesinin isabetsizliğine değinilerek hükmün bozulmasına" karar verilmiştir.

D. İlk Derece Mahkemesince İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "bozma ilamında açıklanan gerekçe ile davanın konusuz kalması nedeniyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına, çekişmeli taşınmazlardan 179 ada 1 ve 216 ada 1 parsel sayılı taşınmazların Yargıtay 20. Hukuk Dairesinin 05.03.2013 tarihli ve 2012/13631 Esas, 2013/2311 Karar sayılı ilamı ile onanmasına dair karar verildiği anlaşıldığından bu parseller yönünden karar verilmesine yer olmadığına, çekişmeli taşınmazlardan 175 ada 1, 3 ve 10 parsel sayılı taşınmazların ise Yargıtay 16. Hukuk Dairesinin 24.05.2021 tarihli ve 2019/260 Esas, 2021/4294 Karar sayılı ilamı ile onanmasına dair karar verildiği anlaşıldığından bu parseller yönünden karar verilmesine yer olmadığına" karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı ... Müdürlüğüne İzafeten Samsun Vakıflar Bölge Müdürlüğü vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı ... Müdürlüğüne İzafeten Samsun Vakıflar Bölge Müdürlüğü vekili temyiz başvuru dilekçesinde, davanın konusuz kaldığı gerekçesi ile karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği halde yargılama giderlerinin davalı İdare üzerinde bırakıldığını ve lehe vekalet ücretine hükmedilmediğini ileri sürerek ve resen dikkate alınacak sebeplerle hükmün bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, önceki tarihli bozma ilamına konu edilmeyerek kesinleşen taşınmazlar hakkında yeniden hüküm verilmesi halinde yargılama gideri ve vekalet ücretinden kimin sorumlu tutulacağına ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 Sayılı Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 Sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası.

3. Değerlendirme

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, yapılan yargılama ve uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirmesine, uyulan bozma ilamı doğrultusunda hüküm verildiğine ve 6100 sayılı Kanun’un Geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun’un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerin biri de bulunmadığına göre, uyulan bozma ilamında ve İlk Derece Mahkemesi kararında yazılı gerekçeler dikkate alındığında temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davalı ... Müdürlüğüne İzafeten Samsun Bölge Müdürlüğü vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,

179,90 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 89,95TL'nin temyiz eden Vakıflar Genel Müdürlüğünden alınmasına,

1086 sayılı Kanun'un 440/I maddesi gereğince Yargıtay ilamının tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yoluna başvurulabileceğine,