Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/770 K.2023/3324

Taraflar arasındaki yenileme kadastrosundan kaynaklanan tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davalılar ... ve ... vekili ile davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairenin 13.10.2022 tarihli ve 2021/4327 Esas, 2022/8026 Karar ... ilamı ile İlk Derece Mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. 2859 ... Kanun uyarınca tutulan yenileme tutanağı ile ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi çalışma alanında bulunan ve tapuda davacı ... adına kayıtlı, eski 2101 parsel ... 493,88 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, 123 ada 22 parsel numarasıyla ve 471,86 metrekare yüzölçümlü olarak; tapuda ..., ... ... ve ... ... adına kayıtlı bulunan eski 2102 parsel ... 176,12 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz ise 123 ada 23 parsel numarasıyla ve 197,08 metrekare yüzölçümlü olarak tespit ve tescil edilmiştir.

2. Davacı ..., yenileme kadastrosu sırasında kendisine ait taşınmazın yüzölçümünün eksildiği, eksikliğin davalılara ait 123 ada 23 ... parselden kaynaklandığı iddiasına dayanarak eski yüzölçümü ile tescil istemiyle dava açmıştır.

II. CEVAP

Davalılar, yenileme kadastrosunun doğru olduğunu beyanla davanın reddini talep etmişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 26.11.2014 tarihli ve 2012/298 Esas, 2014/ 352 Karar ... kararıyla, davanın kısmen kabulüne, çekişme konusu 123 ada 23 ... taşınmazın yüzölçümünün 167,39 metrekare, 123 ada 22 ... parselin yüzölçümünün 472,69 metrekare olarak düzeltilmesine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay (kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 16.02.2016 tarihli ve 2015/11863 Esas, 2016/1400 Karar

... kararıyla "...Somut olayda davacı ve davalıya ait parsellerin 1952 yılında yapılan arazi kadastrosu sırasında 571 parsel altında 670 metrekare olarak tespit edilmiş iken maliklerinin başvurusu ile 01.09.1993 tarihinde 2101 ve 2102 ... parsellere ifraz edildiği; akabinde 2101 parsel 493,88 metrekare yüzölçümü ile davacı ..., 2102 ... parsel ise 176,08 metrekare yüzölçümü ile davalı ... ve müştereklerine tescil edildiği;

davacı ve davalı parsellerinin aynı kadastral parselden ifraz edilmiş olduğuna ve ifraza ilişkin harita bulunduğuna ve ifraz haritası incelendiğinde ifraz tarihinde davalılara ait parselde binanın mevcut olduğu ve ifrazen ayrılan davacı parseline ilişkin (A) bölümü ile davalı parseline ilişkin (B) bölümü arasındaki sınırın binadan sonra geçtiği görüldüğüne işaret edilerek.

571 ... parselin kadastro tespitinden sonra 01.09.1993 yılında yapılan ifrazı ile 2101 ve 2102 ... parsel olarak belirlenen sınırlarına ilişkin ifraz haritası esas alınarak ve harita yöntemince uygulanarak taraflar arasındaki ortak sınırın nereden geçmesi gerektiğinin belirlenmesi; keşifte yerel bilirkişi dinlenerek davalı parselinde ifraz sırasında mevcut olan binanın sonradan yıkılıp yıkılmadığı sonradan tekrar yapılıp yapılmadığının da belirlenmesi..." gereğine değinilerek, İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı " ...Yargıtay ilamı doğrultusunda mahallinde yeniden keşif yapılmış, bilirkişi heyetince düzelenen raporda dava konusu taşınmazlarda sabit sınır olmadığı, tesis kadastrosu esnasında her iki taşınmazında cinsinin zeytinlik olarak tespit edildiği, tesis kadastrosu esnasında taşınmazlar üzerinde sabit sınır olmaması nedeniyle hava fotoğrafları ile çakıştırma işlemi yapılamayacağı anlaşılmış olup, tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde;

bilirkişiler tarafından sunulan 07.02.2019 tarihli raporun açık, yeterli, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğundan hükme esas alınmış ve davaya konu olan 123 ada 23 parselin yüzölçümünün 167,39 m2, davacıya ait 123 ada 22 parselin ise yüzölçümünün 472,69 m2 olması gerektiği"... gerekçesiyle 123 ada 23 parsel ... taşınmazın yüzölçümünün 167,39 m², 123 ada 22 parsel ... taşınmazın yüzölçümünün 472,69 m² olarak düzeltilmesine.

07.02.2019 tarihli rapor ve krokilerinin kararın eki sayılmasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, davacı vekili ile davalılar ... ve ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Daire'nin 13.10.2022 tarihli ve 2021/4327 Esas, 2022/802 Karar ... kararıyla, İlk Derece Mahkemesi kararının onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME

A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuran

Dairenin yukarıda belirtilen kararına karşı, davalılar ... ve ... vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri

Davalılar vekili karar düzeltme dilekçelerinde özetle, eksik araştırma ve inceleme ile karar verildiğini, hükmüne uyulan bozma ilamında dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan ve taşınmazların ifraz edildiği sırada mevcut olduğunu; ifraz haritası ile sabit kılınmış olan bu binanın ifrazdan sonra yıkılıp yıkılmadığının, yeniden inşa edilip edilmediğinin araştırılmasına işaret edildiği halde; bu hususta beyan ve rapor alınmadan eksik araştırma ile hüküm kurulmasının hatalı bulunduğunu; ifraz haritası incelendiğinde müvekkillerine ait olan binanın ifraz sırasında mevcut bulunduğunun görüldüğünü;

ayrıca uygulama kadastrosunun yöntem ve amacını usulüne uygun tarzda inceleyen bir raporda olmadığını, dolayısıyla hükme esas alınan raporun bu yönüyle de yetersiz olduğunu, yargılama giderlerinin tümünden sorumlu tutulmalarının da hatalı bulunduğunu ileri sürerek, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmişlerdir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; yenileme kadastrosunun yöntemine uygun yapılıp yapılmadığı; somut olayda ifraz krokilerinin yöntemince uygulanıp uygulanmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 ... Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 ... Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedinci fıkrası ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 2859 ... Kanun; 3402 ... Kadastro Kanunu 22/2-a maddesi

3. Değerlendirme Hemen belirtmek gerekir ki, bozmaya uyulmakla tarafların leh ve aleyhine usuli kazanılmış hak doğar. Ayrıca, Mahkemece bozma kapsamı çerçevesinde araştırma ve inceleme yapılarak hüküm kurma yükümlülüğü ortaya çıkar. Mahkemece bozma ilamına uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir.

Hükmüne uyulan bozma ilamında, çekişmeli taşınmazların aynı kök kadastro parselinden ifrazen oluştukları ve ifraz sırasında davalı taşınmaz üzerinde yer alan binanın, 1993 tarihli ifraz krokisinde göründüğüne işaret edilerek; davalı tarafa ait taşınmaz üzerinde halihazırda mevcut olan binanın; ifraz haritasında yer alan bina olup olmadığı hususunda bilirkişi ve tanık beyanlarına başvurulması gerektiği halde bu hususta yeterli bilgi ve beyan alınmamış; yine uyuşmazlığın çözümü bakımından ifraz krokisi ve bu kroki üzerinde bulunan bina değerlendirilmesi gerekirken bu hususu yeterince irdelemeyen asıl rapor ile;

tesis kadastrosunda zaten tek parsel olan davacı ve davalı taşınmazı yönünden "...ilk tesis kadastrosunun 1953 yılında yapıldığı,1990 yılında inşa edilen ev ve bu evin konumu dikkate alınarak yeniden değerlendirme yapılması uygun görülmemiştir..." şeklindeki uyuşmazlığı çözmeye elverişsiz ek raporun dikkate alınması suretiyle hüküm kurulmuş olması isabetsizdir.

Hal böyle olunca mahkemece, harita mühendisi sıfatına sahip, önceki bilirkişi dışında oluşturulacak üç kişilik uzman bilirkişi kurulu eliyle hükmüne uyulan bozma ilamı doğrultusunda araştırma ve inceleme yapılması; bu cümleden olarak, özellikle dava konusu parsellerin ana parseli olan 571 ... parselin kadastro tespitinden sonra 01.09.1993 yılında yapılan ifrazı ile 2101 ve 2102 ... parsel olarak belirlenen sınırlarına ilişkin ifraz haritası esas alınarak ve harita yöntemince uygulanarak taraflar arasındaki ortak sınırın nereden geçmesi gerektiğinin belirlenmesi,

keşifte yerel bilirkişi dinlenerek davalıya ait parselde ifraz sırasında mevcut olan binanın sonradan yıkılıp yıkılmadığının ve sonradan tekrar yapılıp yapılmadığının belirlenmesi, bu hususta daha sağlıklı bir sonuca varılabilmesi bakımından özellikle ifraz tarihi olan 1993 yılı ile yenileme kadastrosunun yapıldığı 2004 yılları arasındaki hava fotoğraflarının da incelenerek ifraz sırasında davalı taşınmazda var olduğu krokiden anlaşılan ev ile yenileme kadastrosu sırasında var olan evin aynı yerde olup olmadığının, yerinin değişip değişmediğinin de teknik bilirkişi raporunda irdelenmesinin istenmesi;

bundan sonra toplanan ve toplanacak deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekmektedir.

Hükmün temyiz incelemesi sonucunda Dairemizin 13.10.2022 tarihli ve 2021/4327 Esas, 2022/8026 Karar ... kararıyla onanmasına karar verilmiş ise de yazılı sebeple bozulması gerekirken maddi hata nedeniyle onandığı bu kez yapılan inceleme ile anlaşıldığından, karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin onama kararı kaldırılarak yukarıda belirtilen gerekçe ile İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalılar ... ve ... vekilinin karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin 13.10.2022 tarihli ve 2021/4327 Esas, 2022/8026 Karar ... kararının KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un Geçici 3 üncü maddesi yollamasıyla 1086 ... Kanun'un 428 inci maddesi uyarınca BOZULMASINA,

Peşin harcın istek halinde iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine