Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/89 K.2023/5107

Taraflar arasındaki tapu iptali tescil ve şerhlerin terkini istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı ... vekili dava dilekçesinde; müvekkili olan davacının murisi ...

24.12.1983 tarihinde, ... (...)' nin ise 27.11.1988 tarihinde vefatı ile ... ile birlikte geriye mirasçı olarak kaldığını, ... ili ... ilçesi Işıklar Köyü Köyüstü mevkii 434 ve 436 parseller üzerinde davalı Hazinenin malik olarak göründüğünü, davalılar Sular İdaresi ve ... lehine irtifak haklarının mevcut olduğunu, 1930 yılından beri taşınmazları davacı ve murislerinin ekip biçtiklerini, kanuna aykırı olarak 12.05.1999 tarihinde üçüncü kez kadastro tutanağı oluşturularak Hazine adına yolsuz tescil edildiğini ve diğer davalılar lehine irtifak hakkı kurulduğunu ileri sürerek,

taşınmazların üçüncü şahıslara devrinin önlenmesi için ihtiyati tedbir konulmasına, tapunun iptali ile davacı adına tesciline, irtifak haklarının terkinine, el atmanın önlenmesine, terkin edilmeyecek irtifaklar mevcut ise bu irtifaklarının özgülenme ve kullanım süreleri dikkate alınarak tescil tarihinden dava sonuna kadar işleyecek yasal faizleriyle kullanma bedellerine ve tazminata hükmedilmesine, yargılama masraflarının ve ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı Hazine cevap dilekçesinde özetle; davacı adına hiçbir tapu kaydı oluşmadığını, bu durumda yolsuz tescilden bahsedilemeyeceğini, zamanaşımı, hak düşürücü süre, aktif dava ehliyeti ve görev yönünden itirazları gözetilerek davanın usul ve esas yönünden reddi gerektiğini belirterek, davanın reddini savunmuş ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Davalı ... Su Kanalizasyon Su İdaresi (İSKİ) Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının malik olmadığından dava ehliyeti bulunmadığını, irtifak hakkı terkinini ancak taşınmaz malikinin talep edebileceğini, davanın hak düşürücü süre yönünden reddi gerektiğini, taşınmazların orman sınırları içinde bulunduğu dikkate alındığında davanın reddi gerektiğini savunmuş ve mahkeme masrafları ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, dava konusu 434 ve 436 parsellerin 12.05.1999 tarihinde düzenlenen kadastro tutanaklarına karşı, Hazine tarafından 30 günlük askı ilan süresi içinde şerh sahipleri lehine yapılan tespite itirazla beyanlar hanesindeki şerhlerin kaldırılması istemiyle kadastro tespitine itiraz davası açıldığı ve ...

1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1999/34 Esas, 2001/301 Karar ... kararıyla davanın reddine, 434 ve 436 parsellerin tespit gibi Hazine adına tesciline, beyanlar hanesine Hanife İleri mirasçılarının şagil olduklarının ve diğer davalılar İSKİ Genel Müdürlüğü ve Karayolları Genel Müdürlüğünün irtifak haklarının bulunduğunun yazılmasına karar verildiği, bu kararın 09.05.2005 tarihinde kesinleştiği ve taşınmazların Hazine adına tescilinin yapıldığı,

12.05.1999 tarihinde düzenlenen kadastro tutanağına karşı Hazinenin 30 günlük askı ilan süresi içinde bahsi geçen davayı açtığı ancak davalı Hanife İleri veya mirasçıları tarafından herhangi bir itirazın ya da davanın bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde; davada çekişmeye konu taşınmaz üzerindeki mülkiyetin yolsuz tescil ile kazanıldığını ve buna bağlı olarak irtifakların da yolsuz olarak kurulduğunu, anılan taşınmazı 1930 yılından beri müvekkili olan davacının ailesinin kullandığını, 4721 ... Türk Medeni Kanunu'nun (4721 ... Kanun) 713 üncü maddesinde belirtilen haktan yararlanmasını engellemek için İdarenin 3402 ... Kadastro Kanunu'nun (3402 ...

Kanun) 22 nci maddesine aykırı olarak 2 kere daha taşınmaz üzerinde yolsuz olarak kadastro geçirdiğini, davalıların beyanlarının aksine taşınmazın orman vasfında olmadığını, bilirkişi raporunda '' çekişmeye konu taşınmazın zilyedi lehine tescilinin mümkün olmadığı Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünün Genelgesine '' bağlandığını, Kanunlar /Normlar hiyeraşisi bakımından yeni bir bilirkişi raporu alınması gerektiğini, tanıklarının dinlenilmediğini, ilk derece mahkemesi kararının çekişmeye konu olay ile örtüşmediğini belirterek, dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davacının miras bırakanı muris Hanife İleri'nin ölüm tarihi itibariyle terekenin elbirliği mülkiyeti hükümlerine tabi olduğu, mirasçılardan birinin veya bir kısmının, taşınmazın tamamının ya da payının kendi adına tescili için dava açmasının mümkün olmadığı, yerel mahkemece terekeye karşı üçüncü kişi aleyhine bir mirasçının adına tescil istemiyle açtığı davanın aktif husumete ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş ise de verilen red kararı sonuç olarak doğru olduğundan bir isabetsizlik bulunmadığı,

her iki parselin hükmen tesciline esas ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin (Kadastro Mahkemesi Sıfatıyla) 1999/434 Esas, 2001/301 Karar ... ilamının 09.05.2005 tarihinde kesinleşmiş olduğu nazara alındığında eldeki dava tarihine kadar 10 yıllık hak düşürücü sürenin de geçmiş olduğu gözetilerek, davacı tarafın istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve resen belirlenecek nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Dava, tapu iptali tescil ve taşınmaz üzerindeki şerhlerin terkini istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk

6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 4721 ... Kanun'un 713 üncü maddesi, 3402 ... Kanun'un 12 inci maddesinin üçüncü fıkrası ve 14 üncü maddeleri,

3. Değerlendirme

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 ... Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR