Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2023/984 K.2024/232

Taraflar arasındaki kullanım kadastrosuna itiraz davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, davacı Hazine'nin davasının kabulüne, davacılar ... ve ...' in davalarının reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının, davacılar ... ve ... vekili ve davalılar ... ve müşterekleri vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı ... tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. ... ili ... ilçesi Yahma Mahallesi çalışma alanında 3303 ... Taşkömürü Havzasındaki Taşınmaz Malların İktisabına Dair Kanun'un (3303 ... Kanun) Ek-1 inci maddesi kapsamında yapılan kullanım kadastrosu sırasında, 112 ada 30 parsel ... 956,30 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, beyanlar hanesine, ''3303 ...

Kanun'un 3 üncü maddesi gereğince idarenin ve ruhsat sahiplerinin maden arama ve işletme faaliyetlerine müdahale edilemeyeceği ve bundan doğacak zararlarda mülkiyet hakkına dayanılarak bir hak ve tazminat iddiasında bulunulamayacağı, kamu yararı ve ülke güvenliği açısından yabancı uyruklu gerçek kişiler ile kendi ülkelerinin kanunlarına göre kurulan tüzel kişiliğe sahip yabancı ticari şirketlerince iktisap veya sınırlı ayni hak tesis edilemeyeceği, 14.11.1999 tarihinden önce olmak üzere taşınmazın 1/3'er paylarla ..., ..., ...'nin kullanımında olduğu" şerhi yazılarak, arsa vasfıyla davalı Hazine adına tespit edilmiştir.

2. Davacılar ... ve ... vekili dava dilekçesinde; miras yoluyla gelen hakka dayanarak, ... ili ... ilçesi Yahma Mahallesi 112 ada 30 parsel ... taşınmazın müvekkilleri olan davacıların kullanımlarında olduğunu ileri sürerek, tüm mirasçılar adına kullanıcı şerhi verilmesini istemiştir.

3. Birleşen davanın davacısı Hazine vekili dava dilekçesinde; ... ili ... ilçesi Yahma Mahallesi 112 ada 30 parsel ... taşınmazın çalılık ve dikenlik olduğunu ve kimsenin zilyetliğinde bulunmadığını ileri sürerek, davalılar adına verilen kullanıcı şerhinin iptal edilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1. Davalı - davacı Hazine vekili cevap dilekçesinde özetle; iddiaları kabul etmediklerini belirterek, davanın reddini savunmuştur.

2. Davalılar vekili cevap dilekçesinde; taşınmazın evvelinde 1990 yılında Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından kamulaştırıldığını ve dava dosyası içinde tapu fotokopisi de olduğu gibi 112 ada 2 parsel olarak tapu kaydı Karayollarına ait iken 2007 yılında taşınmazın tapu kaydının Hazine adına tescil edildiğini, davacıların murisi Mehmet Girgin'in mülkiyete dayalı iddia ettiği gibi hakkı mevcut ise de kamulaştırma nedeniyle bu hakkın sona erdiğini, muris Mehmet Girgin' in kamulaştırma nedeniyle taşınmazın bedelini nakden aldığını, davacıların murisinin taşınmazda kamulaştırma ile mülkiyet hakkının,

zilyetlik ve hak sahipliğinin hukuken ve fiilen sona erdiğini, 3303 ...

Kanun gereğince de hak sahipliği olabilmek için 1999 yılı ve öncesinde taşınmazda hak sahipliği, işgal veya haklı zilyetlik olması gerektiğini, davacılar için böyle bir durumun da söz konusu olmadığını, kadastro tutanağında edinme sebebi olarak davalıların 1993 yılından beri taşınmazda zilyet olduklarının belirtildiğini ve tutanak mümzilerinin beyanları ile lehlerine hak sahipliği şerhi konulduğunu, mahallinde bilirkişiler dinlenerek birlikte tutanak düzenlendiğini belirterek, davaların reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; " Dava konusu taşınmazın kamu hizmetine tahsisli olduğu halde dava konusu taşınmazda EK-1 çalışmalarının yapıldığı, kamu hizmetine tahsisli veya fiilen bu amaçla kullanılan taşınmaz mallarda EK-1 çalışmalarının yapılamayacağının kanunun amir hükmü olduğu, yasanın amir hükmene göre kişilere hak tanımadığı bir konuda idarenin, tasarrufunun hukuka aykırı bir sonuç oluşturacağı, bunun da kabulüne yer olmadığı, dava konusu taşınmazın Maliye Bakanlığının 31/10/1994 tarihli ve 45875 ... olurları ile ...

Ereğli Karayolu ve Emniyet Sahasında kullanılmak amacıyla Karayolları Genel Müdürlüğüne tahsis edildiğinden 3303 ... Kanun kapsamına dahil edilmemesi gerekirken Ek-1 kapsamına alındığının anlaşıldığı gerekçesiyle, asıl davanın davacıları tarafından açılan davanın reddine; davalı - birleşen dosya davacısı Maliye Hazinesinin açmış olduğu davanın kabulüne, ... ili ...

İlçesi Yahma Köyü 112 ada 30 parsel ... taşınmaz hakkında düzenlenen kadastro tespit tutanağının bütün sonuçları ile birlikte yok hükmünde olduğundan iptaline " karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararına karşı davacılar vekili ve davalılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1. Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın ... ili ... Üçköy Köyü 112 ada 2 parsel iken, ... ili Yahma Mahallesi 112 ada 3 parsel olduğun, şu an ise dava konusu yaptıkları yerine yeni kadastro tespitinde ... ili ... ilçesi Yahma Mahallesi (Değirmenağzı) 112 ada 30 parsel olduğunu, taşınmazın davacıların murisi Mehmet Girgin'den kendilerine intikal ettiğini, kullanıcı tespitlerinin ve beyanlar hanesine düşülen şerhlerin doğru olmadığını, 3303 ...

Kanun'un Ek-1 inci maddesine göre yapılan tespit çalışmalarında davacıların murislerinin ve davacıların zilyetliklerinin ve korunmaya değer haklarının göz ardı edildiğini, 3303 ...

Kanun'dan önce 17.03.1971 tarihinde, söz konusu parselin (eski parsel numarası ... ... ilçesi Üçköy 2 parsel iken) tapulama tutanağında 2 nolu parselin arazinin altındaki madenler Hazineye ait olmak üzere Mehmet Girgin adına tescil işleminin yapıldığını, söz konusu taşınmaz uzun yıllar davacıların murisi Mehmet Girgin'in kullanımında olduğunu, vefatından sonra ise mirasçılarının kullandıklarını, 07.06.1990 tarihinde Karayolları Genel Müdürlüğü tarafındn hükmen kamulaştırıldığını, söz konusu taşınmazın 17.01.2007 tarihinde ise Hazineye devredildiğini,

1999 yılından önce dava konusu taşınmazın kullanıcılarının ve hak sahiplerinin Mehmet Girgin miraşçıları olduğunu, Karayolları 15. Bölge Müdürlüğüne tahsisli işbu taşınmazda herhangi bir şekilde tasarrufta bulunulmadığını, kamulaştırıldığı günden bu yana hiçbir işlem tesis edilmediğini, bu nedenle davacıların taşınmazla zilyetlik bağlarının kesilmediğini, İlk Derece Mahkemesinin keşif kararı alıp söz konusu taşınmazı yerinde incelemesi gerekirken keşif yapmadan davayı reddedip karşı davayı kabul etmesinin usule uygun olmadığını belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması suretiyle davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

2. Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı Hazine yönüyle davanın süresinde açılmadığını, yasal süre geçtikten sonra açılan davanın süre yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, Hazine adına kayıtlı taşınmazda davalıların zilyetliklerinin mahallinde kadastro çalışmaları sırasında 3303 ... Kanun kapsamında tespit edilmiş olup idarenin yapmış olduğu tespit ve idari işlemlerin iptalinin yasaya uygun olmadığını, İlk Derece Mahkemesince dava konusu taşınmazda keşif yapılmadan ve deliller toplanmadan karar verildiğini, kararın bu yönüyle de eksik ve hatalı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılması suretiyle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, 3303 ... Kanun'un Ek-1 inci maddesi kapsamında yapılan kadastro çalışmaları sırasında hakkında112 ada 30 parsel ... kadastro tutanağı düzenlenen taşınmazın geldisinin ... ili Merkez ilçesi Üçköy Köyü 2 parsel olduğu, 2 parselin 1970 yılında 766 ... Tapulama Kanunu (766 ...

Kanun) kapsamında yapılan kadastro çalışmaları sırasında senetsizden dava dışı Mehmet Girgin adına tescil edildiği, 07.06.1990 tarihinde yapılan kamulaştırma işlemi ile taşınmazın Karayolları Genel Müdürlüğü adına tescil edildiği, 17.01.2007 tarihinde yapılan devir işlemi ile de mülkiyetinin Hazineye geçtiği, bu nedenle dava konusu taşınmazın 3303 ...

Kanun'un Ek-1 inci maddesi kapsamında kadastro çalışmasına konu olmasının hukuken mümkün olmadığı, düzenlenen tespit tutanağının bütün sonuçları ile birlikte yok hükmünde sayılması gerektiğinin anlaşıldığı, bu nedenle İlk Derece Mahkemesince yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle, davacılar vekili ve davalılar ... ve arkadaşları vekilinin istinaf başvurularının 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ...

Kanun) 353/(1)-b.1 inci maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı, davacı ... tarafından temyiz edilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı ... temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçelerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, kullanım kadastrosuna itiraza ilişkin olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, 3303 ... Kanun uyarınca kullanım kadastrosu yapılan taşınmaz üzerinde davacı ve davalılar lehine kullanıcı şerhi verilmesine ilişkin koşulların oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk 6100 ... Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 ... Kanun) 369/1, 370 ve 371 inci maddeleri, 3303 ... Kanun'un Ek 1 inci maddesi,

3. Değerlendirme Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 ... Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve Kanuna uygun olup davacı ...'in temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesi uyarınca ONANMASINA,

80,70 TL peşin harcın onama harcına mahsubu ile kalan 346,90 TL'nin temyiz eden davacı ...'den alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,