Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/5008 K.2025/6367

Taraflar arasında, İlk Derece Mahkemesinde görülen galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti davası sonucunda verilen hükme karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı ... Genel Müdürlüğü vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun'da (6100 sayılı Kanun) yeni düzenleme ile getirilen istinaf yolu, İlk Derece Mahkemesi ile temyiz incelemesi arasında, ikinci derece bir denetim mekanizması ve kanun yoludur.

6100 sayılı Kanun'un yargılama sitemine göre, İlk Derece Mahkemesinin kesin olmayan kararlarına karşı öncelikle istinaf yoluna başvurulmalıdır. Bölge Adliye Mahkemesince, istinaf başvurusu üzerine tarafın istinaf başvurusunun usulden/esastan reddine karar verilebilir veya İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırarak yeniden hüküm kurulabilir. Bölge Adliye Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusu reddedilen tarafın ya da istinaf incelemesi sonucunda İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak yeni karar verilmesi halinde aleyhine karar verilen tarafın temyiz hakkı bulunmaktadır.

Taraflardan birisinin İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmaması halinde kamu düzenine aykırılık yok ise diğer taraf lehine usuli kazanılmış hak oluşacaktır. Karşı tarafın istinafı üzerine de Bölge Adliye Mahkemesince İlk Derece Mahkemesi kararının değiştirilmemesi halinde, istinaf etmeyenin temyize başvurması usulü müktesep hak ilkesine aykırı olacaktır. Zira, Bölge Adliye Mahkemesine götürülmeyen bir kararın temyiz incelemesi söz konusu olamaz. Dolayısıyla tarafların istinaf incelemesinin kapsamı dışında bıraktığı hususlar, kendiliğinden temyiz incelemesinin de kapsamı dışında bırakılmış sayılır.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelerden; İlk Derece Mahkemesince verilen davanın reddine dair kararın Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyiz eden davalı ... Genel Müdürlüğü vekiline usulüne uygun tebliğ edildiği, süresi içerisinde davalı ... Genel Müdürlüğü vekili tarafından istinaf isteminde bulunmadığı anlaşılmaktadır. Davacı vekilinin istinaf istemi ise Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddedilmiş olup verilen karar ile İlk Derece Mahkemesi kararından farklı olarak davalı aleyhine bir durum da oluşturulmadığı anlaşılmaktadır.

İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmeyen davalı ... Genel Müdürlüğü vekili Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyiz etmiştir.

Yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay değerlendirildiğinde, İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmeyen davalı ... Genel Müdürlüğü vekilinin, Bölge Adliye Mahkemesi kararını temyiz hakkı bulunmadığından temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekmiştir.