Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/5624 K.2026/336

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı mirasçıları vekili tarafından duruşma istemli, davalı ... Genel Müdürlüğü vekili tarafından ise duruşmasız olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda duruşma isteminin davanın niteliği gereği reddine, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Dava dilekçesinde; davacı ...'in ... Vakfının galle fazlasına müstehak vakıf evladı olduğunun tespiti; ıslah dilekçesi ile de galle alacağı, tevliyet ücreti ve vakfiyeden kaynaklanan diğer ücretlerin tespiti ile davalıdan tahsili talep edilmiştir. Davacının 30.07.2021 tarihinde vefatı ile mirasçıları davaya devam etmişler ve İlk Derece Mahkemesince mirasçılar hakkında hüküm kurulmuştur.

II. CEVAP

Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde; davacıların galleye müstehik vakıf evladı olduklarını, nüfus kayıtları, veraset ilamı vb. belgelere dayanarak silsile yoluyla vakfedenle, vakfın evlattan olan mütevellileri ile olan sahih nesep bağını kurarak ispat etmeleri gerektiğini, hukuki dayanağı bulunmayan davanın bütünüyle reddi ile Mahkeme masrafları ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların ...

Vakfının vakıf evladı oldukları, gerek Kadıköy 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1953/249-383 veraset ilamı ve gerekse Osmanlı Arşivi sicil defterinde bulunan kayıtlara göre ... ile soybağlarının tespit edildiği, ancak galle fazlasına ilişkin olarak kayıtlarda bir hüküm bulunmadığı, tevliyet ve galle fazlası hususlarının birbirinden ayrı olarak değerlendirilmesi gerektiği, tevliyete vakıf evladı olmak o vakıfta galle fazlasına hak kazanmak anlamına gelmediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, davacı ... mirasçıları ..., ... ve ...'un "...-i ...

Havassından Halen Ticaret ... (...)" vakfı ile ... Vakıflarının, vakıf evladı olduklarının tespitine, galle veya galle fazlasına müstehak olmadıkları gerekçesiyle diğer taleplerin reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı taraf vekillerinin istinaf başvurusunda bulunmaları üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/(1)-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

1. Davacı ... mirasçıları vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. 2. Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, mülhak vakfın gelir fazlasından faydalanma amacına yönelik galle fazlasına müstahak vakıf evladı olduğunun tespiti, galle alacağı, tevliyet ücreti ve vakfiyeden kaynaklanan diğer ücretlerin tespiti ile davalıdan tahsili istemlerine ilişkindir.

Her dava, açıldığı tarihteki maddi vakıalara göre değerlendirilir. Ancak yargılama sırasında davanın konusuz kalması halinde Mahkemece, dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına şeklinde karar verilmesi gerekir.

Vakıf evladı ve galle fazlasına müstehak vakıf evladı olduğunun tespitine ilişkin davalar, şahsa bağlı davalardan olup, davanın bu niteliği gereği dava konusu talebin mirasçılara intikal etmeyeceğinden, mirasçıların vakfın galle fazlasından yararlanmaya yönelik bir talepleri var ise kendi adlarına galle fazlasına müstehak vakıf evladı istemli dava açmaları gerekir.

Somut olayda, davacı ...'in İlk Derece Mahkemesinin karar tarihinden önce 30.07.2021 tarihinde vefat ettiği anlaşıldığına göre, konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmek üzere Bölge Adliye Mahkemesi kararı kaldırılarak İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Yukarıda açıklanan sebeplerle, temyiz olunan istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, bozma nedenine göre davacı mirasçıları vekilinin temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, Peşin harcın istek halinde temyiz edenlere iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,