Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/640 K.2025/7697

Taraflar arasında görülen kadastro tespitine itiraz (aktarılan) davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesi tarafından verilen karar, temyiz incelemesi sonunda; Yargıtay 1. Hukuk Dairesince bozulmuştur.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Hazine vekili, davalılar ... ve arkadaşları vekili, ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Samsun ili ..... ilçesi .... (eski ....) köyü/Mahallesi çalışma alanında 1969 yılında yapılan kadastro çalışması sırasında, eski 1 yeni 1 01... parsel tarla niteliğiyle 27.300,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle, eski 2 yeni 1 01... parsel tarla niteliğiyle 12.400,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle, eski 3 yeni 1 01... ada 208 parsel tarla niteliğiyle 28.400,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle,

eski 4 yeni 1 01... parsel tarla niteliğiyle 13.100,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle, eski 5 yeni 1 01... parsel tarla niteliğiyle 22.500,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle, eski 6 yeni 1 01... parsel tarla niteliğiyle 10.000,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle, eski 7 yeni 1 01... parsel tarla niteliğiyle 2.300,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle,

eski 8 yeni 1 01... parsel tarla niteliğiyle 3.650,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle, eski 9 yeni 1 01... parsel tarla niteliğiyle 2.100,00 m² yüzölçümüyle 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle, eski 1 25... ada 97 parsel tarla niteliğiyle 99.100,00 m² yüzölçümüyle senetsizden, eski 6 45... ada 193 parsel tarla niteliğiyle 270.950,00 m² yüzölçümüyle senetsizden, Çarşamba Asliye Hukuk Mahkemesinin 1962/127 Esas sayılı dosyasında davalı olduklarından bahisle malik haneleri boş bırakılmış,

eski 41... ada 1 parsel tarla niteliğiyle 19.250 m² yüzölçümüyle 17.05.1957 tarihli ve 181 sıra numaralı tapu kaydı istinaden ... adına, eski 42... ada 2 parsel tarla niteliğiyle 4.800,00 m² yüzölçümüyle 17.05.1957 tarihli ve 284 sıra numaralı tapu kaydı nedeniyle ... adına, eski 4 37... ada 192 parsel cami ve avlusu niteliğiyle 1.750,00 m² yüzölçümüyle senetsizden .... Köyü Tüzel Kişiliği adına tespit edilmişlerdir.

20.09.2021 tarihinde 22/a uygulaması yapılmış, yeni ada parsel numaraları verilmiş ancak yüzölçümü ve sınırlar tespit edilmeden davalı olduğu gerekçesiyle tutanaklar mahkemeye gönderilmiştir.

Davacı Hazine vekili dava dilekçesinde; davalılar ... ve ...'in.... mevkiindeki 120 hektarlık Hazine arazisinin 712.500 m²lik kısmını kendilerine ait taşınmazların tapularına tatbik etmek suretiyle taşınmazlarını genişletmeye çalıştıklarını, taşınmazın Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün (DSİ) ıslah çalışması neticesinde tarıma elverişli hale getirildiği ve 1956 yılında 33 numaralı toprak tevzii komisyonu tarafından bu taşınmazın büyük bölümünün topraksız çiftçiye tevzii edilmesine karar verildiğini ancak bu kararın icra edilemediğini belirterek,

taşınmaz üzerindeki davalıların müdahalesinin önlenmesini, davalılara ait 18.02.1953 tarihli ve 63 numaralı, 15.01.1957 tarihli ve 474 sıra numaralı ve 25.08.1958 tarihli ve 66 sıra numaralı tapu kayıtlarının iptali ile taşınmazın Hazine adına tescilini talep etmiştir.

Çarşamba Asliye Hukuk Mahkemesinin 24.04.1961 tarihli ve 1961/152 sayılı kararıyla davanın reddine karar verilmiş; davacı Hazine vekili ve davalı köy tüzel kişiliğinin kararı temyiz etmeleri üzerine Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 30.12.1961 tarihli ve 1961/6734 Esas, 1961/7265 Karar sayılı ilamıyla; "...tezyit dönüm suretiyle tesis edilen kayıtların nizalı gayrimenkule aidiyeti ihtilaflı olmayıp bu kayıtların geldisini teşkil eden dönüm ve hadleri tashih edilen T.Sani 9 32... /34 numaralı tapunun nizalı araziyi ihtiva edip etmediği, bu yerin tapusu olup olmadığı hususunda taraflar arasında anlaşmazlık olduğu,

tapu kaydının tashihi hakkında hasımsız alınan kararın o davada taraf olmayan Hazine hukukuna müessir olmayacağı, gerçek ve tüzel kişilerin tasarrufunda bulunmayan arazinin Devletin hüküm ve tasarrufu altında olduğu, bu sebeple yukarıda tarih ve no.su yazılı 5 dönümlük tapu kaydının dava konusu taşınmaza aidiyetinin tespit edilmesi gerektiği,

tapu kayıtlarının özellikle batı sınırında gösterilen ..... ve güneyde gösterilen..... tarlalarının bu sınınrlarda bulunup bulunmadıkları araştırılmak ve varsa arz üzerinde bilirkişilere işaretlettirilmek suretiyle tapunun nizalı taşınmaza uyup uymadığının belirlenerek toplanacak delillere göre karar verilmesi gerektiği..." gereğine değinilerek bozma kararı verilmiş, ancak yargılama sırasında dava konusu yerde tapulama çalışmalarının başlamış olması nedeniyle 20.01.1970 tarihinde görevsizlik kararıyla dosyanın görevli Tapulama Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş,

Tapulama Mahkemesince 08.05.1973 tarihinde karşı görevsizlik kararı verilmiş, Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 28.02.1980 tarihli ve 1980/1101 Esas, 1980/1083 Karar sayılı ilamı ile Çarşamba Tapulama Mahkemesi görevli merci olarak tayin edilmiş ve yargılamaya Kadastro Mahkemesince devam edilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda; "...davanın genel mahkemeden devri nedeniyle öncelikle orman araştırması yapıldığı, yapılan keşif sonunda heyetten alınan raporda dava konusu taşınmazların bazı bölümlerinin orman olduğu, taşınmazların orman olmayan kısımları hakkında ise; davacı yanın dayandığı tapu kayıtlarının hudutları itibariyle dava konusu taşınmazları kapsamadığı,

tapu kayıtlarında ismi geçen şahısların kadastro tutanakları düzenlenmeden önce taşınmazlarını Asliye Hukuk Mahkemesinde davalı olmayan dava dışı kişilere sattıkları dosya içerisindeki tutanaklar ve keşif esnasında alınan beyanlarla sabitlendiği, kök davalılar ...'in ve ...'in taşınmazlarını dava tarihinden önce davalılara/kök murislerine sattığı, davalıların/ mirasçılarının taşınmazları eklemeli zilyetlik ile kanunda bahsi geçen süreyi aşan vakitte kullandıkları, bazı taşınmazların mahalleliler tarafından kadimden beri mera olarak kullanılageldiği,

bazı taşınmazların da köy tüzelkişiliği altında kullanıldığı..." gerekçesiyle davanın reddine, (eski 1) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın 27.970,52 metrekare yüzölçümü ile orman vasfıyla, (eski 4) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın 13.077,00 metrekare yüzölçümü ile orman vasfıyla, (eski 2) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın 24.05.2022 havale tarihli ek raporda (A) ile işaretli 8.254,27 metrekarelik kısım itibariyle orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline,

(B) ile işaretli 3.878,71 metrekarelik kısmın 3.878,71 metrekare yüzölçümü ile tarla vasfıyla 11.03.2022 tarihli veraset ilamındaki oranlar nispetinde ... mirasçıları adına tapuya tesciline, (eski 3) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın (A) ile işaretli 5.471,99 metrekarelik kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline, (B) ile işaretli 21.907,63 metrekare yüzölçümü ile tarla vasfıyla 1/2 sinin müteveffa ...'a ait 11.03.2022 tarihli veraset ilamındaki oranlar nispetinde mirasçıları adına, 1/2 sinin ..... oğlu ... adına tapuya tesciline,

(eski 5) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın (A) ile işaretli 14.387,27 metrekarelik kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline, (B) ile işaretli 7.101,34 metrekarelik kısmın tarla vasfıyla ... adına tapuya tesciline, (eski 6) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın 10.841,61 metrekare yüzölçümü ile tarla vasfıyla 01.06.2022 tarihli veraset ilamındaki oranlar nispetinde ... mirasçıları adına tapuya tesciline, (eski 7) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın 2.457,77 metrekare yüzölçümü ile tarla vasfıyla müteveffa ...'e ait 01.06.2022 tarihli veraset ilamındaki oranlar nispetinde ... mirasçıları adına tapuya tesciline,

(eski 8) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın 3.852,15 metrekare yüzölçümü ile tarla vasfıyla 1/2 sinin .... oğlu ...

1/2 sinin ..... oğlu ... adlarına tapuya tesciline, (eski 9) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın 2.402,50 metrekare yüzölçümü ile tarla vasfıyla 01.06.2022 tarihli veraset ilamındaki oranlar nispetinde ... mirasçıları adına tapuya tesciline, (eski 41) yeni 1 13... parsel sayılı taşınmazın (A) ile işaretli 3.723,25 metrekarelik kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline, (B) ile işaretli 14.093,83 metrekarelik kısmın tarla vasfıyla 11.03.2022 tarihli veraset ilamındaki oranlar nispetinde ... mirasçıları adına tapuya tesciline,

(eski 42) yeni 1 13... parsel sayılı taşınmazın (A) ile işaretli 262,43 metrekarelik kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline, (B) ile işaretli 3.967,34 metrekarelik kısmın tarla vasfıyla 11.03.2022 tarihli veraset ilamındaki oranlar nispetinde ... mirasçıları adına tapuya tesciline, (eski 125) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın (A) ile işaretli 75.925,24 metrekarelik kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline, (B) ile işaretli 24.072,84 metrekarelik kısmın köy okulu ve arsa vasfıyla .....

Büyükşehir Belediye Başkanlığı adına tapuya tesciline, (eski 437) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın 1.750,00 metrekare yüzölçümü ile mezarlık vasfıyla ...

Büyükşehir Belediye Başkanlığı adına tapuya tesciline, (eski 645) yeni 1 01... parsel sayılı taşınmazın (A) ile işaretli 187.536,34 metrekarelik kısmın orman vasfıyla Hazine adına tapuya tesciline, (B1) ile işaretli 42.106,05 metrekarelik kısım ile (B3) ile işaretli 1.487,84 metrekarelik kısımların mera vasfı ile sınırlandırılarak özel siciline kaydedilmesine, (B2) ile işaretli 36.643,30 metrekarelik kısmın camii vasfı ile Hazine adına tapuya tesciline karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekili, davalılar ... ve arkadaşları vekili ve ... vekili tarafından temyiz edilmiştir.

1. Davalı ... ve arkadaşları vekilinin 1 01... parsele ilişkin temyiz itirazları yönünden; temyize konu taşınmazın en eski tarihli (1954) hava fotoğrafında evveliyatının orman olduğu anlaşıldığından, bu parsele yönelen temyiz itirazları yerinde değildir.

2. Davacı Hazine vekilinin 1 01... , 2 08... parsellerin (B) bölümleri, 211, 212, 2 13... parseller ile 1 13... ve 2 parsellerin (B) bölümlerine yönelik temyiz itirazları yönünden; İlk Derece Mahkemesince her ne kadar yazılı şekilde şahıslar adına tescil kararı verilmiş ise de mahalli bilirkişi beyanlarına göre davalıların taşınmazlarda zilyetliklerinin 19 50... 'lı yıllarda başladığı, dava tarihinin 08.01.1959 olduğu göz önüne alındığında 20 yıllık sürenin dolmadığı, bu taşınmazlar yönünden davanın kabulü ile Hazine adına tescillerine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozmayı gerektirmiştir.

3. Davalı ... vekilinin 1 01... parselin (B) bölümüne yönelik temyiz itirazları yönünden.

6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçici 1. maddesinin 3. fıkrasında "...1. maddeye göre tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köylerin personeli, her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşu veya ilçe belediyesine devredilir..." hükmünü amir olduğu,

eski .... yeni .... köyü tüzel kişiliğine ait malların devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonunca ilçe belediyesine mi büyükşehir belediyesine mi devredildiği hususu araştırılmadan büyükşehir belediyesi lehine hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmektedir.