Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/6786 K.2025/2973

Taraflar arasındaki davadan dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairenin 07.03.2024 tarihli ve 2022/3987 Esas, 2024/1505 Karar sayılı ilamı ile Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir. Davalılar vekili tarafından Dairece verilen kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; kesinlik, süre ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, karar düzeltme dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Kadastro sırasında, ... ilçesi ... köyü çalışma alanında bulunan 102 ada 1 parsel sayılı ve 10.947,55 metrekare yüzölçümündeki taşınmaz, irsen intikal, taksim ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle eşit paylarla..., ... ve ... adına tespit edilmiştir. Davacı Hazine dava dilekçesinde; 102 ada 1 parsel sayılı taşınmazın ham toprak niteliğinde ve dere yatağı olduğunu ileri sürerek kadastro tespitinin iptali taşınmazın adına tescili talep etmiştir.

İlk Derece Mahkemesince verilen önceki tarihli karar, Yargıtay tarafından bozulmuş olup, hükmüne uyulan bozma ilamında özetle; "Davalı tarafın tutunduğu tapu kaydının tüm tesis ve tedavülleri getirildikten sonra mahallinde yöntemince uygulanarak kapsamının belirlenmesi ve oluşacak sonuca göre bir karar verilmesi " gereğine değinilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda.

"Davanın kısmen kabulüne, dava konusu 102 ada 1 parsel sayılı taşınmazın fen bilirkişisi ...'ın 17.06.2021 tarihli raporunda yer alan krokide (A) harfi ile gösterilen 3.683,96 metrekarelik kısmının dere yatağı niteliği ile Hazine adına tesciline, (B) harfi ile gösterilen 7.263,59 metrekarelik kısmının ise tarla niteliği ile tespit maliki mirasçıları adlarına hüküm yerinde gösterilen payları oranında tesciline" karar verilmiş; hüküm, davacı Hazine vekili tarafından temyiz edilmiş, Dairemizin 07.03.2024 tarihli ve 2022/3987 Esas, 2024/1505 Karar sayılı ilamı ile özetle;

"hükmüne uyulan bozma ilamında, davalıların dayandıkları tapu kaydındaki tapu malikleri ile davalılar arasındaki akdi veya irsi ilişkinin belirlenmesi, tapu kaydının mahalline usulüne uygun olarak uygulanması ve sonucuna göre karar verilmesi gereğine değinildiği, bozma ilamı sonrasında davalı ..., Ağustos 1302 Y. tarihli ve 413 sıra numaralı tapu kayıt maliki ... oğlu ...'in kendi murisleri olduğunu, babalarının ..., onun babasının ..., onun babasının da tapu maliki ... olduğunu ileri sürerek irsi ilişkiyi açıkladığı,

dosya arasında ... oğlu ...'ın nüfus kayıt örneği bulunduğu ve buna göre ...'ın 01.07.1916 tarihinde doğduğu anlaşılmakta ise de, ancak dosya arasında ve UYAP kayıt sisteminde ... ve ...'in nüfus kayıt örneği bulunmadığı, davalı tarafın sözlü beyanı dışında bu kişilerle irsi ilişkiyi ortaya koyan her hangi bir delil de sunulmadığı, diğer yandan;

kayıt maliki ile irsi ilişki ispat edilmiş olsa dahi, davalı tarafın dayandığı Ağustos 1302 Y. tarihli ve 413 sıra numaralı tapu kaydının hudutlarının "..., ... ve Geçürt ağzı" okumakta olup, buna göre, davalıların dayandıkları tapu kaydının sınırları itibariyle gayri sabit sınırlı olduğu ve bu nedenle miktarıyla geçerli olduğu,

bir kaydın bir yere uyduğundan (aidiyetinden) söz edilebilmesi için, köy ve mevkisinin yanında en az üç sınırının uyduğunun kanıtlanması gerektiği gibi, miktar itibariyle uygulanacak tapu kayıtlarında tapudaki miktarın belirlenebilmesi için sabit addedilecek ve miktar ölçümü yapılabilecek bir sınırın mutlaka bulunması ve sabit sınırla bağlantı kesilmeden kayıttaki miktarın ölçülüp belirlenebilmesi de gerektiği, buna göre davalı tarafın dayandığı tapu kaydında yazılı iki sınır (... ve Gecürt Ağzı sınırları) nokta sınır niteliğinde ve... sınırı da isimsiz sınır (yer) olduğundan,

kaydın çekişmeli taşınmazı kapsadığından ve uygulama kabiliyeti bulunduğundan söz edilemeyeceği, davalıların, dava konusu taşınmaz üzerinde zilyetliklerinin de bulunmadığına göre davanın kabulüne karar verilmesi" gereğine değinilerek bozulmuş, bozma ilamına karşı davalılar vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.

Dosya kapsamına göre davalıların dayandığı tapu kaydının Tapu Kadastro Genel Müdürlüğünden gönderilen tapu kayıtlarına göre 20 dönüm miktarıyla ve hakkı karar ile 1288 tarihli ve 406 nolu tapu ile önce ... oğlu... ve ... benan Mehmet adına oluştuğu, daha sonra nısıf hissesinin 1302 Y. 339 numaralı kayıtla malik ... ölümü ile mirasçılarına adına, diğer nısıf hissenin de Ağustos 1302 Y. 413 numarasıyla ... oğlu ... adına tescil olunduğu anlaşılmaktadır.

Eldeki davanın davalılarının murisi ... oğlu ... mirasçıları tarafından bu tapu kaydına dayalı olarak davalı olarak gösterilen 3. kişiye karşı açılan el atmanın önlenmesi istemli dava sonunda ... Sulh Hukuk Hakimliğinin 25.09.1958 tarihli ve 1955/209 Esas, 1958/109 Karar sayılı kararıyla dava edilen taşınmazın anılan tapu kaydı kapsamında kaldığı gerekçesiyle davacıların davasının kabulüne karar verildiği, ilamın dayanağı olan fen bilirkişi tarafından düzenlenen raporun bulunduğu anlaşılmaktadır.

Anılan 25.09.1958 tarihli ilamda Hazinenin taraf olmaması nedeniyle Hazineyi bağlamayacağı (kesin hüküm niteliğinde olmadığı) açık ise de güçlü delil niteliğinde bulunduğu, 25.09.1958 tarihli ilamda dayanılan tapu kaydının eldeki dosyanın davalılarına ait olduğu kabul edildiğine göre aksinin daha güçlü delille ortaya konulması gerektiği, Hazinenin de bu yönde bir savunmasının olmadığı anlaşılmaktadır. Bu ilamın dayanağı olan fen bilirkişi raporunda, davalıların dayandığı tapu kaydında geçen "geçüt ağzı" dava edilen taşınmazın doğu yönüyle sınır olarak gösterilmiş, yine "... veya ... Deresi" de yine dava edilen taşınmazın batı sınırını oluşturduğu, kuzeyinde ise ... Irmağının bulunduğu (...), ... Deresi ile ... Nehrinin birbiriyle kesişerek sınır oluşturduğu görülmektedir.

Eldeki dosyada hükme esas alınan ve taşınmazda yapılan keşif sonucunda fen bilirkişi tarafından düzenlenen raporda, ... deresinin ve ... ırmağının (...) gösterildiği, her ne kadar "Geçürt Ağzı" sınırı gösterilmemiş keşifte dinlenen tanık ... ise de taşınmazın doğu sınırı tarafında bulunduğu bildirilmiştir.

Diğer yandan 25.09.1958 tarihli ilamın dayanağı olan fen bilirkişi raporunun, eldeki davada dava konusu edilen ve fen bilirkişi tarafından sınırlarıyla gösterilen 102 ada 1 parsel sayılı taşınmazın sınırlarına şeklen ve tülen uygulandığında birbiriyle uyumlu olduğu anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca davalıların dayandığı tapu kaydının dava konusu edilen 102 ada 1 parsel sayılı ... Çayı ve ... Deresi sınırlarından başlandığında, 102 ada 1 parsel sayılı taşınmazı miktarıyla kapsadığı, anılan tapu kaydının başkaca taşınmaza revizyon görmediği, İlk Derece Mahkemesi hükmünün onanması gerekirken maddi hataya dayalı olarak bozulduğu anlaşıldığından davalılar vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü gerekmiştir.