Yargıtay 9. Ceza Dairesi E.2007/12085 K.2008/10671

Taksirle yangına neden olmaktan şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonucunda Manyas Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 27.8.2007 tarihli ve 2007/270-59 sayılı iddianamenin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun 170. maddesine uygun bulunmadığından bahisle aynı Kanunun 174. maddesi gereğince iadesine dair, Manyas Asliye Ceza Mahkemesinin 29.8.2007 tarihli ve 2007/62 değişik iş sayılı iddianamenin değerlendirilmesine dair kararına yönelik itirazın reddine ilişkin, mercii Bandırma Ağır Ceza Mahkemesinin 10.9.2007 tarihli ve 2007/467-487 değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak;

Tüm dosya kapsamına göre;

Pekin Kurallarının 16. kuralı gereğince, önemsiz suçlar dışındaki bütün davalarda cezaya hükmetme öncesinde ve bir koruma tedbirine karar verilmesinden önce, yetkili makam tarafından olay hakkında ve ... hakkında en uygun bir kararın verilmesini kolaylaştırmak için, küçüğün geçmiş yaşamı ve halen içinde yaşadığı koşullar ve suçun işlendiği şartlar gereği gibi araştırılmalıdır.

... Koruma Kanununun 7. maddesi gereğince, suça sürüklenmiş ve ceza sorumluluğu bulunmayan ... hakkında tedbir kararı verilmeden önce sosyal inceleme yaptırılabilir. Bu konuda, ... hakimine takdir yetkisi verilmiştir. Bunanla birlikte, bu takdir yetkisine, Anayasanın 141. maddesinin de bir gereği olarak, ... Koruma Kanununun 35. maddesinde bir sınırlama getirilmiştir.

Sosyal inceleme raporu, mahkemede görevli bulunan sosyal çalışma görevlileri tarafından hazırlanacaktır. (M.34/f.1/a) Mahkeme veya ... hakimi sosyal inceleme yaptırılmaması durumunda, sosyal inceleme yaptırılmamasının gerekçesi kararda gösterilecektir.

Cumhuriyet Savcılarınca gerektiğinde, çocuğun bireysel özelliklerini ve sosyal çevresini gösteren inceleme yaptırılacaktır. Sosyal inceleme raporu, çocuğun, işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin mahkeme tarafından takdirinde göz önünde bulundurulur.

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 31. maddesine göre, fiili işlediği sırada oniki yaşını doldurmuş fakat 15 yaşını doldurmamış bulunan çocuğun işlediği fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve bu fiille ilgili olarak davranışlarını yönlendirme yeteneğinin olup olmadığını takdir etme yetkisi münhasıran mahkemeye aittir.

Mahkeme bu değerlendirmeyi yaparken uzmanlar tarafından bilirkişi sıfatıyla hazırlanan sosyal inceleme raporundaki tespit ve değerlendirmeleri göz önünde bulundurur. Bu düzenleme karşısında ... hakkında ceza sorumluluğunun bulunup bulunmayacağı hususunun tespiti 5395 sayılı ...

Koruma Kanununun 35. madddesine göre düzenlenecek sosyal inceleme raporunun mahkeme tarafından değerlendirilmesi sonucunda yapılacağı, ayrıca cezaya hükmetmeden ve koruma tedbirine karar vermeden önce de bu rapordan yararlanabileceği, bu hususların tespit ve değerlendirmesinin mahkemesine ait olduğu gözetilmeksizin itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine dair hüküm kurulmasında isabet görülmediğinden bahisle, 5271 sayılı CMK.nun 309.maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığının 6.11.2007 gün ve 56216 sayılı kanun yararına bozma talebine atfen,

Yargıtay C.Başsavcılığının 5.12.2007 gün ve 2007/250852 sayılı tebliğnamesi ile daireye ihbar ve dava evrakı tevdii kılınmakla dosya incelenerek gereği düşünüldü: