Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2007/11591 K.2007/22288

Yerel mahkeme, isteği hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı işçi, iş sözleşmesinin geçerli neden olmadan işverence feshedildiğini ileri sürerek feshin geçersizliğine ve işe iadesine karar verilmesini, işe başlatılmama halinde ödenmesi gereken tazminat ile boşta geçen süre ücretinin belirlenmesini istemiştir.

Davalı işveren, davalının uluslararası bir kuruluş olduğunu, bu kuruluşun işlemlerinde Türk Yargı sisteminin yetkisi ve görevi bulunmadığını, Türkiye Cumhuriyeti ile İslam Konferansı Örgütü arasındaki anlaşmada Merkez çalışanlarının uluslar arası görevli olduklarının kabul edildiğini, davacının Türk Yargı Sistemine ve Türk İş Mevzuatına tabi olmadığını, görevlendirmede iç hukuka göre hareket edilmediğini, işverenin iç tüzük ve iç yönetmeliği bulunduğunu, Türkiye’de çalıştırılacakları Direktör’ün belirlediğini ve Türk kurumlarına bildirim zorunluluğu bulunmadığını,

hiçbir resmi kurum ve kuruluşa bildirim olmadığı gibi çalıştırılması için izin istenmediğini, sigorta primi ödenmediğini, işverenin kuruluş amacına uygun olarak verimli personel çalıştırmak zorunda olduğunu, davacının bu verimi göstermediğini, davacının belirli süreli iş sözleşmesi ile çalıştığını, işe iade koşulları bulunmadığını, davacıya yasal mevzuattaki haklarından farklı olarak tazminat ödendiğini, davacının bunu kabul ettiğini, ayrıca 30 işçi koşulunun bulunmadığını, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkemece, davacının davalıya ait ... işyerinde işçi olarak çalıştığı, ... İş Mahkemesi’nin yetkili ve görevli olduğu, davalı işyerinde 30 kişiden fazla işçi çalıştığı, davacının belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışmış olsa da, zincirleme yapılmakla iş sözleşmesinin belirsiz süreli hale geldiği, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 11. maddesi uyarınca yenilenmesini gerektiren esaslı neden bulunmadığı, davacının iş güvencesi kapsamında kaldığı, fesih bildiriminde fesih sebebinin açık ve kesin olarak belirtilmediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğine göre, Türkiye’nin taraf olduğu uluslar arası anlaşma ile oluşturulan İlam Konferansı Örgütü’ne bağlı olarak Merkezi ...’da olmak üzere oluşturulan davalı kuruluşun, kendi tüzük ve iç yönetmelik hükümlerine göre sözleşmeli personel çalıştırdığı ve davacıyı da bu kapsamda işe aldığı, davacı ile yapılan belirli süreli

sözleşmelerin her yıl yenilendiği ve en son sözleşmenin bitim tarihi olan 30.06.2006 tarihinde yenilenmeyeceğinin davacıya bildirildiği anlaşılmaktadır.

İşyerinin Türkiye’de bulunması, çalışan kişinin Türk uyruklu olması ve ...’ya davalının işveren olarak kaydının yapılıp, davacının primlerinin yatırılmış olması karşısında, uyuşmazlıkta Türk İş Hukuku ve Yargısı’nın uygulanacağı, ... İş Mahkemesi’nin görevli ve yetkili olduğu açıktır. Mahkemece bu yöndeki değerlendirme yerindedir.

Uyuşmazlık işyerinde belirli süreli iş sözleşmesi ile çalışan davacının, birden fazla yenilenen bu sözleşmesinin 4857 sayılı İş Kanunu'nun 11. maddesi uyarınca belirsiz süreli hale gelip gelmeyeceği noktasında toplanmaktadır. Belirtilen maddenin 2 ve 3. fıkrasına göre, Belirli süreli iş sözleşmesi, esaslı bir neden olmadıkça, birden fazla üst üste (zincirleme) yapılamaz. Aksi halde iş sözleşmesi başlangıçtan itibaren belirsiz süreli kabul edilir.

Esaslı nedene dayalı zincirleme iş sözleşmeleri, belirli süreli olma özelliğini korurlar.”Mahkemece iş sözleşmesinin birden fazla yenilenmesinde esaslı neden olmadığı, iş sözleşmesinin belirsiz süreli hale geldiği kabul edilmiştir.

Davalı uluslar arası kuruluşun tüzüğü ve iç yönetmelik hükümleri incelendiğinde, İç Yönetmeliğin 4.3 maddesinde, Genel Direktör’ün en fazla bir yıllık ve yenilenebilir sözleşmelerle ... uzman ve yerel personel istihdam edebileceği kuralına yer verilmiştir. Davacı bu madde kapsamında istihdam edilmiş ve iş sözleşmesi de bu madde gereğince yenilenmiştir.

Davalı işverenin uluslar arası kuruluş olması, tüzük ve iç yönetmeliğine göre yerel personel istihdam etmesi ve bu kapsamındaki personel ile en fazla birer yıllık sözleşme imzalanması ve aynı şartlarla bunun yenilenmesi, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 11/3 maddesi anlamında esaslı nedendir. Bir başka anlatımla davacının iş sözleşmesinin belirli süreli ve birden fazla yenilenmesi, işverenin konumu ve iç mevzuatı gibi esaslı nedenlere dayanmaktadır.

Somut bu maddi olgulara göre davacı iş güvencesi hükümlerinde yararlanamaz. Davanın reddi yerine yazılı şekilde kabulü hatalıdır.

4857 sayılı İş Yasasının 20/3 maddesi uyarınca Dairemizce aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.