Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2010/45106 K.2013/6153

Yerel mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, davalı işyerinde Mayıs/1986 yılında işe girdiğini, aradan geçen zaman içerisinde davacının ücretinde meydana gelen artışı önlemek isteyen davalı tarafından 30.12.2005 günü muvazaalı olarak çıkışının yapıldığını, kendi bünyesinde başka bir firma aracılığı ile çalıştırmaya devam ettiğini, muvazaalı bu işlem nedeni ile maaşının 1/3'e yakın bir oranda düşürüldüğünü çalıştığı yer ve iş ile ilgili hiç bir değişiklik olmadığı gibi iş süresinin de kesintisiz olarak aynı yerde devam ettiğini,

davalının diğer şirket aracılığı ile devam eden bu iş ilişkisini de 1 yıl sonra sonlandırarak davacıyı yeniden kendi bünyesinde çalıştırmaya başladığını, davacının davalı tarafından kendisine dayatılan bu işlemleri işten çıkarılma, ekonomik baskı ve emekliliğe kadar iş güvencesi sözü ile kabul etmek zorunda kaldığını, tüm bunlara rağmen iş akdinin 26.03.2009 günü davalı tarafça sonlandırıldığını ileri sürerek, kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücreti fark alacağını istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, 2005 yılı sonlarında sektörde yaşanan ekonomik kriz nedeniyle ana sanayi firmalarının siparişlerinde belirgin azalma ve iptaller meydana gelmesi sonucunda, davacının iş sözleşmesinin de 4857 sayılı İş Kanununun 17 ve 18. maddeleri gereği feshedildiğini, feshi müteakip davacıya hak ettiği kıdem ve ihbar tazminatlarının eksiksiz ödendiğini, yapılan ödemeler nedeni ile davacının davalıyı kesin olarak ibra ettiğini, akdin feshinden sonra davacının 1069692 sicil nolu işyerinde çalışmaya başladığını, ...

Ltd.

Şti. ile davalı şirket arasında kurulan ve davacının da muvafakatının bulunduğu geçici iş ilişkisi ve akdedilen sözleşme hükümleri çerçevesinde davacının bir süre geçici iş ilişkisi ile davalı işyerinde çalışmış ise de 2. işyerinden De istifa etmek sureti ile ayrıldığını, pul boya bölümünde çalışan davacının davalı işyerindeki son dönem çalışmasının 01.11.2006 tarihinde başladığını, 30.04.2008 tarihinde emeklilik nedeniyle sona erdiğini, davacıya hak kazandığı kıdem tazminatının eksiksiz olarak ödendiğini, emeklilik sebebiyle iş akdi sona erdiğinden ihbar tazminatı talep edemeyeceğini,

tazminat ve ücret ödemeleri sırasında davacının hiç bir ihtirazi kayıtta bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, “...işverenin, muvazaalı olarak işçiyi başka bir şirkette gösterip tazminatlarını ödediği ve yeniden çalışmaya başladığında da ücretlerini önemli ölçüde düşürdüğü tartışmasızdır.

Ancak işçi de uzunca bir süre bu ücretlere sesini çıkartmamış, ücretlerini kabul ederek 3 yıla yakın çalışmış, gerek çalışma sırasında gerek fesihler sonrasında yapılan tazminat ödemeleri sırasında hiç bir ihtirazi kayıt ileri sürmeden ödemeleri kabul etmiş, iş akdi feshedildikten sonra hakkını aramak için dava açmıştır....davacının ücretinin muvazaalı olarak düşürüldüğü kabul edilse de buna rıza gösteren, uzunca süre düşük ücret ile çalışan,

hatta fesih sonrasında yapılan tazminat ödemeleri sırasında dahi itiraz etmeyen işçinin söz konusu ücretlerle çalışmayı kendi rıza ve iradesi ile kabul ettiği kanaatine varıldığı” gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı taraf temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Somut olayda, davacının iş akdinin 2005 yılında ücretinin düşürülmesi amacıyla feshedildiği, çalıştığı yer değişmediği halde başka bir şirketten giriş çıkış yapıldığı, bu arada kıdem ve ihbar tazminatları ödenmiş olsa da bu işlemlerin muvazaalı olarak yapıldığı mahkemenin de kabulündedir. O halde, kıdem ve ihbar tazminatları ödenmiş olsa da muvazaa nedeniyle tasfiyeden söz etmek mümkün olmayacağından davacının 31.12.2005 tarihinden önceki çalışma döneminin de kıdem süresinde dikkate alınması gerekir.

Bu nedenle davacının 1986-30.4.2008 tarihleri arasında aynı işyerinde, aynı holdinge bağlı işverenler nezdinde fasılasız çalışması nedeniyle emekli olarak işten ayrıldığından kıdem tazminatına hak kazandığı anlaşılmıştır.

Mahkemece yapılacak iş, gerekirse bilirkişiden ek rapor alınmak suretiyle, davacının 2008 yılında fesih tarihi itibariyle eğer ücretinde düşürme yapılmasaydı alması gereken ücret ne idiyse o ücret tespit ettirilerek, tespit edilen ücret üzerinden kıdem tazminatı 1986 yılından emeklilik nedeniyle iş akdinin feshedildiği dönem hizmet süresi olarak kabul edilerek hesaplattırılmalı, 2005 yılında ödenen kıdem tazminatı yasal faiziyle ve 2008 yılında ödenen kıdem tazminatı ise faiz işletilmeden mahsup edilmeli, ücretinin düşürülmesi İş Kanununun 22.maddesine göre işçinin yazılı rızasına bağlı olduğundan kanuna aykırı olarak yapılan bu işlem nedeniyle davacının fark ücret alacağı da hesaplattırılmalıdır.Yazılı gerekçeyle davanın reddi hatalıdır.

F) Sonuç: