Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2011/38959 K.2013/29514

Mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalıya ait gemilerde 01/11/2001 tarihinden 27/01/2005 tarihine kadar toplam 2 yıl, 6 ay, 19 gün ikinci mühendis olarak her seferde yeni bir sözleşme yaparak çalıştığını, tümünün tek bir sözleşme olarak değerlendirilmesi gerektiğini, seferde olduğu zamanlarda 24 saat gemide kalarak hafta tatili, genel tatillerde çalıştığını, fazla çalışma yaptığını belirterek, davacı gemiadamının kıdem ve ihbar tazminatı ile yıllık ücretli izin, fazla mesai ve tatil çalışmaları karşılığı ücret alacaklarının davalı işverenden tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, zamanaşımı itirazı yanında davacının 01/11/2001-27/01/2005 tarihleri arasındaki tarihlerde aralıklı olarak çalıştığını, davacının başmühendis olarak çalıştığını, davacının İDÇ-2 gemisinden ayrıldıktan sonra 10/06/2005 tarihinde başka bir iş yerinde çalışmaya başladığını, iş sözleşmesini firmalarının sona erdirmediğini, davacının ücrete ilişkin iş sözleşmesi hükmünde ücretinin içinde hafta tatili ücreti, fazla çalışma ücreti ve genel tatil ücretlerinin de bulunduğunu, davacının tüm alacaklarının banka kanalı ile kendisine ödendiğini, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda alınan hesap raporuna itibar edilerek, en son davacı ile imzalanan 26/11/2004 tarihli başlangıç tarihli sözleşmenin süresinden önce sona erdiği yönünde dosya kapsamında bir kayıt bulunmadığı, davacının iş sözleşmesinin sona ermesi nedeni ile işten ayrılması sonucu davacının ihbar tazminatı talebinin yerinde olmadığı gibi 854 sayılı ...

İş Kanununun kıdem tazminatını düzenleyen 20 maddesinde belirtilen şartlarda davacının iş sözleşmesinin sona ermediğinden kıdem tazminatı da talep edemeyeceği, davanın açıldığı tarih olan 04/05/2010 tarihinden geriye doğru 5 yıllık sürenin 04/05/2000 tarihinde dolduğu bu itibarla fazla çalışma genel tatil ve hafta tatili ücreti yönünden davacının bu tarihten önceki alacakların zamanaşımına uğradığı, iş sözleşmesi sona eren ... adamının kullanmadığı izin hakları yönünden kullanmadığı süreye ait izin ücretini talep edebilmesi için İş Sözleşmesinin 14/II-III ve IV. Bentleri gereğince sona ermiş

olması gerektiği, davacının iş sözleşmesinin bu maddelere göre sona ermediği tespit edildiğinden davacının yıllık izinlerine ilişkin ücret talep etme hakkının bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

1. Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, yıllık ücretli izin alacağı da dava tarihine göre beş yıllık zamanaşımına uğradığından sonuç itibari ile bu alacağa yönelik istemin reddinin de yerinde olduğundan, davacı vekilinin yıllık ücretli izin, fazla mesai ve tatil ücret alacaklarının reddinin hatalı olduğu yönündeki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. 854 sayılı ... İş Kanunu’nun 7. Maddesine göre “Hizmet akti belirli bir süre veya sefer için yahut süresiz olarak yapılabilir. Belirli bir süre için yapılmış hizmet akti bu sürenin bitiminde sona erer”. ... iş ilişkilerinde belirli süreli iş sözleşmesinde genel kanun olan Türk Borçlar Kanunu’nun 430. maddesinin dikkate alınması gerekir. ... İş Kanunu’nun da ilk kez belirli süreli iş sözleşmesi yapılmasında objektif veya esaslı neden aranmamaktadır. Ancak yenilenmede objektif ve esaslı bir neden gerekir. Sefer kaydı içeren sözleşmeler ise geçerli ve belirli sürelidir. Sefer kaydı objektif ve esaslı nedendir. Seferin açıkça yazılması gerekir. Sefer açıkça yer almaz ise iş sözleşmesinin belirsiz süreli olduğu kabul edilmelidir.

Diğer taraftan iş sözleşmesinin davalı işveren tarafından feshedildiği iddia edildiğinde, iş sözleşmesini haklı nedenle feshettiğini veya işçinin kendisinin ayrıldığını işveren ispat etmek sorundadır.

Dosya içeriğine, sunulan ve yenilenen sözleşmelere göre davacı gemiadamı ile belirli süreli iş sözleşmeleri yapılmıştır. Genellikle bu sözleşmeler yaklaşık 6 aylık olmalarına rağmen, davacı gemiadamı bu sözleşmelerden ya daha fazla ya da son sözleşmede olduğu gibi daha az süre ile çalıştırılmıştır. Sözleşmelerin birden fazla yenilenmesi ve sefere bağlı olarak yapılması nedeni ile davacının belirsiz süreli ... iş sözleşmesi ile çalıştığının kabulü gerekir. Davalı işveren davacının kendisinin ayrıldığını veya iş sözleşmesini haklı nedenle feshettiğini kanıtlayamadığından davacının kıdem ve ihbar tazminatına hak kazandığının kabulü gerekirken mahkemece yazılı gerekçe ile kıdem ve ihbar tazminatının reddine karar verilmesi hatalıdır.

F) Sonuç: