Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2011/41302 K.2013/29430

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı işçi, Yenice orman işletmelerinde 01.02.1983'te çalışmaya başladığını ve işletmeden emekli olduğunu, kurumda askerlik hariç aralıksız ve kesintisiz çalıştığını, 18 yıla yakın fiili çalışması bulunduğunu, davalı kurumda sendika ve TİS bulunduğunu, müvekkilinin de bunlardan yararlandığını, davalı kurumun müvekkilinin çalışmasının 1500 gün gibi kısmını ...'ya eksik bildirdiğini, bu günlerin ücretini ve diğer haklarını ödemediğini, her yıl verilen iki ikramiye ve bir ilave tediye alacağının da eksik ödendiğini, kıdem, izin, fazla çalışma ücreti, hafta tatili ücreti, bayram ve genel tatil ücreti, ücret, ilave tediye ve ikramiye alacaklarının tahsilini talep etmiştir.

Davalı işveren, davacının 01.02.1983 ile 15.11.2001 tarihleri arasında mevsimlik işçi pozisyonunda çalıştığını, TİS'in 25. maddesinin b bendine göre mevsimlik işçilerin işverence işin niteliği itibariyle mevsimlere bağlı olarak yıl içinde ancak belirli zamanlarda, belirli sürelerle veya yıl içinde periyodik olarak belli zaman ve belli sürelerle çalıştırılmak üzere süreli veya adam/ay hesabına Göre bütçe kanunlarınca vizesi alınmış işçiler olduğunu, idarece adam/ay ne kadar verilirse ona göre mevsimlik işçi çalıştırıldığını, idarece adam/ay ve ödenek bittikçe mevsimlik işçilerin iş aktinin askıya alındığını,

iş mevsimi açıldığında yine iş akitleri imzalanarak sigorta girişlerinin yapıldığını, davacının da kesintisiz değil iş aktinin askıya alındığı sürelerin dışında idarelerinde görev yaptığını, davacının çalıştığı gün kadar sigorta priminin eksiksiz ödendiğini, herhangi bir dönemde sigortasız olarak çalıştırılmadığını, davacının toplam brüt ücretinin 1.731.98 TL olduğunu, mevsimlik işçi iken tüm haklarının ödendiğini, davacının kıdem tazminatının ve yıllık izin ücreti alacağının da eksiksiz ödendiğini, davacının fazla mesaisinin olmadığını, resmi tatillerde çalıştırılmadığını, talep ettiği alacağının 5 yıllık zamanaşımına uğradığını,

davacı vekilinin talep ettiği alacağın zamanaşımına uğradığını, idarelerinde mevsimlik işçilerin incelenmesi ile ilgili olarak müfettiş görevlendirildiğini, müfettiş raporunda işçilerin mevsimlik işçi olarak çalıştırıldığı ve akitlerin askıya alındığı dönemde çalıştırılmadıklarının yazılı olduğunu, müfettiş raporlarının güçlü delil olduğunu ve tanık ifadeleriyle çürütülemeyeceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece davacının işyerinde aralıksız çalıştığı kabul edilerek bu yönde hazırlanan hesap raporu doğrultusunda kıdem tazminatı talebinin kabulüne karar verilmiştir. Kararı yasal süresi içinde davalı vekili temyiz etmiştir. Davacı işçi davalı kamu kurumu işyerinde mevsimlik işçi olarak çalışmış ve işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmelerinden yararlanmıştır. Emeklilik sebebiyle iş sözleşmesi sona ermiş ve davalı işverence çalıştığı sürelere ait kıdem tazminatı ödenmiştir. Davacı bu davada 1500 gün kadar sigortaya eksik bildirim yapıldığını ileri sürerek fark kıdem tazminatı talep etmiştir.

Davacının sigortasız olarak çalıştırıldığı yönünde dosyaya yazılı bir delil sunulmamıştır. Tanık deliline başvurulmuş, davacı tanıklarından biri farklı bölgede çalışma sebebiyle çalışma sürelerine dair bilgisinin olmadığını bildirmiştir. Davacının diğer tanığı işyerinde 1996-1998 yılları arasında çalışmış olup, davacının yazın sigortalı olarak çalıştığını, kış aylarında ise sigorta geldikçe adam ay usulü çalıştığını, vahidi fiyat usulüyle çalıştığını görmediğini bildirmiştir.

Davacının diğer tanığı ise 1989-1993 yılları arasında çalışmış olup, bildiği kadarıyla davacının bazı dönemlerde sigortalı bazı dönemlerde de vahidi fiyatla çalıştığını açıklamıştır. Davacı tanıkları davacı işçi ile iddiaya konu çalışma süresi içinde kısa süre çalışmışlardır. Tanıkların kendi çalıştıkları dönem dışında davacının çalışma sistemini bilmeleri mümkün değildir. Öte yandan tanıklar davacının aralıksız çalışmasına dair kesin bir açıklamada bulunmamışlardır.

Davacı tanıklarından biri kış döneminde sigorta geldikçe adam ay usulü çalışmadan söz etmiş ve vahidi fiyat usulü çalışmadığını belirtmiş, diğer tanık ise bilebildiği kadarıyla davacının kış aylarında vahidi fiyat usulü çalıştığını açıklamıştır.

Dava dilekçesinde dayanılan ve dosyaya delil olarak sunulan Orman İşletme Müdürlüğünde çalışan Cengiz Urulu adlı işçi yönünden verilen ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin kararında da tanık beyanlarına itibar edilemeyeceği belirtilerek salt yazılı delillerle saptanan süre bakımından hizmet tespitine dair hüküm kurulmuştur.

Temyize konu dava dosyasında davacının sigortasız çalıştığı yönünden yazılı delil olmadığı gibi, tanık beyanları da birbiriyle uyumlu değildir. Bu itibarla somut olayda davacının kayıt dışı çalışması kanıtlanabilmiş değildir.

Dava dilekçesinde tüm süre üzerinden ve toplu iş sözleşmesi gereği her yıl için 35 günlük ücretle kıdem tazminatının hesaplanması gerektiğinden söz edilmiş olmakla, davacı işçinin sigortasız çalıştığı kanıtlanamamış olsa da kayıtlı çalışma süresine göre kıdem tazminatının tam olarak ödenip ödenmediği belirlenmelidir. Davacının giydirilmiş brüt ücreti kıdem tazminatı tavanının altında kalmakla toplu iş sözleşmesi hükümlerine göre ödenen ücret ve ücretin ekleri değerlendirilerek hak kazanabileceği kıdem tazminatı tutarı belirlenmeli ve işverence yapılan ödeme düşülerek bakiye bir hakkın olup olmadığı tespit edilmelidir. Gerekirse bu yönden bilirkişi hesap raporu alınmalı ve sonucuna göre bir karar verilmelidir.