Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2011/9582 K.2013/18685

Yerel mahkeme, isteğin reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalı aleyhine açılan kısmi davada 10.06.2003-18.05.2005 tarihleri arasındaki çalışmalarında fazla mesai ücret alacağının 5.648,24 TL olarak belirlendiğini, kısmi olarak hüküm altına alınan 4.000,00 TL dışında kalan bakiye fazla mesai ücret alacağının tahsili için 28.04.2009 tarihinde icra takibi yaptıklarını, ancak davalının takibe itiraz ettiğini belirterek, itirazın iptaline, takibin devamına ve davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, zaman aşımı def'inde bulunduklarını kesinleşmiş bir hüküm mevcut iken aynı konu hakkında dava açılamayacağını kesin hüküm itirazında bulunduklarını, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece yapılan yargılama sonunda alınan bilirkişi raporuna itibar edilerek, davacının 28.04.2009 tarihinde 1.648,24 TL işçilik alacağı ile bunun işlemiş faizine yönelik takip talebinde bulunduğu, davalının borca itirazla birlikte zaman aşımı itirazında bulunduğu, davacının 14.08.2009 tarihinde itirazın iptali davasını açtığı, icra takibine konu alacakların delil dosyasındaki bilirkişi raporuna göre 10.06.2003 ile 18.05.2005 tarihleri arasını kapsadığı bilirkişice yapılan hesaplamalar doğrultusunda takibe konu ödenmeyen alacakların 10.06.2003 ile 28.04.2004 dönemi arasını kapsadığı, tahsil edilen kısım düşüldüğünde icra takibine konu olan alacakların takip tarihi itibari ile zaman aşımına uğradığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Karar davacı vekili tarafından, ilk kısmi miktar dışında takip tarihine göre bakiyesinin zamanaşımına uğramadığı gerekçesi ile temyiz edilmiştir.

E) Gerekçe:

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalabilmesini ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır. Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu da incelemesi mümkün değildir.

Kısmi davada ise zamanaşımı yalnızca dava edilen kısım kesilir. Henüz açılmayan (saklı tutulan) ve daha sonra ıslahla arttırılan bölüm için zamanaşımı işlemeye devam eder. Ancak kısmi davadaki miktar, kısmi davanın açıldığı dava tarihine göre geriye doğru belirlenen zamanaşımı süresini kapsar. Bakiye alacak talep edildiği tarihe göre, geriye doğru zamanaşımı süresi içinde kalıyor ise zamanaşımına uğramadığı kabul edilmelidir.

Kısaca kısmi davadaki alacak miktarı belirlendiği tarihten itibaren öncelikle ileriye doğru gerçekleşen alacak için mahsup edilmeli, bakiye alacak ise ondan sonraki süreyi kapsamalıdır. İlk kısmi davada belirlenen alacak mahsup edildikten sonra bakiyenin talep edildiği tarihten geriye doğru zamanaşımı süresi içinde kalan alacak, alacaklı lehine hüküm altına alınmalıdır.

Dosya içeriğine göre davacı işçinin 10.06.2003-18.05.2005 tarihleri arasındaki çalışmalarında fazla mesai ücret alacağının 5.648,24 TL olarak belirlenmiş ve kısmi olarak talep edilen 4.000,00 TL hüküm altına alınmıştır. Davacı bakiye 1.648,24 TL miktarın tahsili için 28.04.2009 tarihinde icra takibi yapmıştır. İcra takibine göre beş yıllık zamanaşımı 28.04.2004 tarihini kapsamaktadır. 28.04.2004 tarihinden önceki alacak 4.000,00 TL lik kısmi dava da talep edilen miktarın altındadır. Kısaca ilk kısmi davadaki miktar mahsup edildiğinde, icra takibi ile talep edilen kısım zamanaşımına uğramamaktadır. Mahkemece yazılı şekilde hatalı değerlendirme ile bakiye alacağın zamanaşımına uğradığı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmesi hatalıdır.

F) Sonuç: