Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2012/32412 K.2012/36345

Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır. Hüküm süresi içinde davalılar avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

A) Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın ... lehine yapmış olduğu 16.02.2010 tarihli Olumlu Yetki Tespiti’nin iptalini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı ... İşçileri Sendikası davanın reddini istemiştir.

Davalı Bakanlık, Bilgi İşlem Daire Başkanlığınca başvuru tarihi itibariyle işletmede 168 (yüzaltmışsekiz) işçinin çalıştığı, bunlardan 87 (seksenyedi) işçinin sendika üyesi olduğunun tespit edildiği ve buna ilişkin 18/03/2010 tarihli yetki tespiti yazısının taraflara gönderildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, 22/07/2011 tarihli bilirkişi raporunda; yetki tespitine konu işyerlerinde 16/02/2010 başvuru tarihi itibariyle 190 işçinin çalıştığı, bu işçilerden 87’sinin ... Sendikası üyesi bulunduğu ve Sendikanın çoğunluğu sağlayamadığı, Bakanlığın tespit ettiği çalışan işçi sayısının hatalı olduğunun bildirildiği açıklanarak , davanın kabulü ile, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın ... lehine yapmış olduğu olumlu yetki (çoğunluk) tespitinin iptaline karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davalılar temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Dava, 2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu'nun 12, 13 ve 15. maddeleri uyarınca açılan olumlu yetki tespitine itiraza ilişkindir.

Bakanlık Yetki Tespit yazısında, ...Boru Profil San. ve Tic. A.Ş. ve bağlı işyerlerinde 16.2.2010 başvuru tarihinde 168 işçi çalıştığı, 87 işçinin ... üyesi olduğu sendikanın işletmede çoğunluğu sağladığı belirtilmiştir.

2822 sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu'nun 12/1 fıkrası uyarınca tespite konu işyeri veya işletmede başvuru tarihi itibarıyla çalışan işçilerin yarısından fazlasının işçi sendikasının kendi üyesi olması toplu iş sözleşmesi yapmak için yeterlidir.

2822 sayılı Yasanın 15. maddesi gereği açılan yetki tespitine itiraz davaları kamu düzeni ile ilgili olduğundan mahkemece delillerin yargılamanın tüm safhalarında kendiliğinden toplanması ve değerlendirilmesi gerekir.

Dairemizin 13.03.2012 tarihli geri çevirme kararı ile : “ Dosya içerisinde, ... Profil ve San. Tic. A.ş işyerinde çalışan işçilerden ... Sendikası üyeliği olanlara ilişkin üyelik fişlerine rastlanmamış olmakla, incelenmesine gerek görüldüğünden, Türk Metal Sendikası üye kayıt fişleri ile varsa üyelikten çekilme belgelerinin ilgili yerlerden istenip, eklenerek gönderilmesi için dosyanın mahalline geri çevrilmesine” karar verilmiş ise de mahkemece geri çevirme kararı gereği tam olarak yerine getirilmeden dosya gönderilmiştir.

Bilirkişi raporu ekindeki listede ... üyesi olarak gösterilen işçi sayısı 106’dır. Buna karşın bilirkişinin listesi ile çelişkili olan rapor içeriğinde sendika üye sayısı 87 olarak belirtilmiştir. Dosyada sunulan ... üye kayıt fişi sayısı da 106’dır. ÇSGB’ lığı çalışma müdürlüğü kayıtlarına göre daha önce ... Sendikası üyesi olarak gözüken ve sonradan ... İş Sendikası üyeliğine başvuran işçilerin olduğu anlaşılmaktadır.

2821 sayılı Sendikalar Kanunu 22/1 fıkra gereğince aynı anda aynı işkolunda birden çok sendikaya üye olunması halinde sonraki üyelik geçersizdir. Yine 2821 sayılı Sendikalar Kanunun 25/son fıkrasına göre, bağlı bulundukları, kanunla kurulu kurum ve sandıklardan yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı veya toptan ödeme alarak, işten ayrılan işçilerle, işkolunu değiştiren işçilerin sendika üyeliği sona erer. Bundan başka bir işçi işten ayrıldıktan sonra bir yıldan fazla bir süre aynı işkoluna giren bir işte çalışmamış ise sendika üyeliğinin son bulduğunun kabulü gerekir

2821 sayılı Sendikalar Kanunu 25/2 uyarınca üyelikten çekilme notere başvurma tarihinden itibaren bir ay sonra geçerli ve bu bir aylık süre içerisinde başka bir sendikaya üye olunması halinde yeni sendika üyeliği bu sürenin bitimi tarihinde kazanılmış sayılır.

Bilirkişi tarafından rapora eklenen çalışan ve üye sayısını gösteren listede 106 sendika üyesi olduğu işaretlenmesi buna karşın rapor içeriğinde 87 üye olduğunun belirtilmesi karşısında ve her iki kabul durumuna göre dava sonucu değişecektir. Dosyadaki ÇSGB’ lığı Bölge Çalışma Müdürlüğü kayıtlarına göre daha önce ... Sendikası üyesi olarak gözüken ve sonradan ... İş Sendikası üyeliğine başvuran işçilerin, ilk sendika üyeliğinin istifa veya üyelikten sonra bir yıldan fazla işsiz kalınması nedeni ile sona erip ermediği ve bu nedenle ... İş Sendikası üyeliğinin geçerli olup olmadığının incelenmesi gerekir.

Açıklanan nedenlerle yetki prosedür dosyasında sayıları 20 olarak belirtilen ... Sendikası üyesi olarak gözükmekte olan işçilerin, varsa ... Sendikası üye kayıt fişleri ile üyelikten çekilme belgelerinin ve SGK hizmet döküm cetvelleri dosyaya getirtilerek, yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca inceleme yapılarak sonuca gidilmelidir.

Öte yandan sendika tarafından işveren vekili olduğu savunulan... ve ... yönünden, bu kişilerin yaptıkları iş tespit edilip, iş sözleşmeleri ile davacı şirkete ait temsil ve ilzama yetkili kişileri gösteren Ticaret Sicil Kayıtları, şirket yönetim şeması, gerekirse şirket ana sözleşmesi, dosyaya getirtilerek yapılacak inceleme ile sonuca gidilmelidir.

Açıklanan nedenlerle yazılı şekilde eksik inceleme ila karar verilmesi hatalıdır.