Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2012/4033 K.2012/3842

Yerel mahkeme, yetki yönünden dava dilekçesinin reddine karar vermiştir. Hüküm süresi içinde davacı avukatı tarafından temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Çalışma Müdürlüğü’nün B130 ÇGM .0.12 .04. 00/103-02/10725 Sayılı, 08.06.2011 tarihli yetki tespitine itirazlarının kabulü ile ... Sendikası’nın EÜAŞ Afşin -Elbistan B Termik Santrali Afşin / K.Maraş adlı iş yerinde yasanın aradığı gerekli çoğunluğu sağlamadığının tespitine ve yetki tespit kararının iptaline karar verilmesini istemiştir.

B) Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, cevap dilekçesi vermemiştir.

C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, 2822 Sayılı Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu’nun 15.Maddesi uyarınca itirazın işyerinin bağlı olduğu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Bölge Müdürlüğü’nün bağlı bulunduğu yerdeki iş davalarına bakmakla görevli mahkemede yapılacağının belirlendiğini somut olayda, itirazda bulunan işyerinin merkezinin ... Bölge Müdürlüğü’ne bağlı olduğu anlaşıldığından, ... İş Mahkemeleri’nin yetkili olduğu gerekçesi ile dava dilekçesinin yetki yönünden reddine, müracat halinde dosyanın yetkili ve görevli ... Nöbetçi İş Mahkemesi’ne gönderilmesine karar verilmiştir.

D) Temyiz:

Kararı davacı temyiz etmiştir.

E) Gerekçe:

Taraflar arasında, Toplu İş Sözleşmesi Grev ve Lokavt Kanunu'nun 13. ve 15. maddeleri uyarınca açılan olumlu yetki tespitine itiraz davasında yetkili mahkeme konusunda uyuşmazlık vardır.

Toplu İş Sözleşmesi, Grev ve Lokavt Kanunu Yetki itirazı başlıklı 15.Maddesinde “Kendilerine 13 ve 14 üncü maddeler uyarınca gönderilen tespit yazısını alan işçi veya işveren sendikaları veya sendika üyesi olmayan işveren, taraflardan birinin

veya her ikisinin gerekli yetkiyi haiz olmadıkları veya kendisinin çoğunluğu bulunduğu yolundaki itirazını sebeplerini de göstererek yazının kendilerine tebliğ tarihinden itibaren altı iş günü içinde işyerinin bağlı olduğu bölge müdürlüğünün bulunduğu yerdeki iş davalarına bakmakla görevli mahkemeye yapabilir. Toplu iş sözleşmesi birden fazla bölge müdürlüğünün yetki alanına giren işyerlerini kapsadığı hallerde itiraz ...’daki iş mahkemesine yapılır.

İşletme toplu iş sözleşmesi için itiraz, işletme merkezinin bulunduğu yerdeki iş mahkemesine yapılır. İtiraz dilekçesi Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına veya ilgili Bölge Müdürlüğüne kayıt ettirildikten sonra mahkemeye verilir. Kurulu bulunduğu işkolunda çalışan işçilerin yüzde onunu temsil edemeyen sendika yetki itirazında bulunamaz...” düzenlemesi yer almış olup , maddede yetkili mahkeme konusunda üç olasılık düzenlenmiştir.

Maddeye göre yetki tespitinde itiraz, bir işyeri varsa işyerinin bağlı olduğu Bölge Müdürlüğünün bulunduğu yerdeki iş davalarına bakmakla görevli mahkemeye , toplu iş sözleşmesi birden fazla bölge müdürlüğünün yetki alanına giren işyerlerini kapsadığı hallerde ( Grup TİS ) ... iş mahkemesine ,İşletme toplu iş sözleşmesi söz konusu ise işletme merkezinin bulunduğu yerdeki iş mahkemesine yapılır.

2822 sayılı Yasanın 15. maddesinde özel yetki kuralına yer verilmiş olup , maddede gösterilen yetki belirlemesi, kamu düzeni ile ilgili olup kesin yetki saptamasıdır. Mahkeme yetkisizliğini her zaman kendiliğinden gözetecektir.

Somut olayda mahkemece öncelike yetki tespitinin işyeri düzeyinde mi , yoksa işletme düzeyinde mi yapıldığı tespit edilmelidir.

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’ndan yetki tespit yazısı, yetki prosedür dosyası istenmeli, şayet yetki tespitinin işletme düzeyinde yapıldığı anlaşılır ise işletme merkezi belirlenmesi için şirket ana sözleşmesi ve ticaret sicil kayıtları getirtilmeli sonucuna göre karar verilmelidir. Eksik araştırma ve inceleme ile dava dilekçesinin yetki yönünden reddine karar verilmesi isabetsizdir

Kabule göre de , yetki tespitinin işyeri düzeyinde yapıldığı gerekçesi ile işyerinin merkezinin ... Bölge Müdürlüğü’ne bağlı olduğu belirtilerek ... İş Mahkemelerinin yetkili olduğuna karar verilmiş ise de, EÜAŞ Afşin -Elbistan B Termik Santrali Afşin / K.MARAŞ işyerinin bağlı olduğu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Bölge Müdürlüğünün ... Bölge Müdürlügü olması sebebi ile karar bu yönü itibari ile hatalıdır.

F) Sonuç: